Azərbaycan xəbərləri
Bu il özünüməşğulluğa cəlb edilənlərin sayında azalma gözlənir
2026-cı ildə Azərbaycan hökumətinin özünüməşğulluq proqramına cəlb edəcəyi ölkə vətəndaşlarının sayında azalma gözlənir.
Bu barədə Hesablama Palatasının İşsizlikdən sığorta fondunun 2026-cı il üçün büdcə layihəsinə rəyində bildirilir: "2023-cü ildə 10 min 597 nəfər, 2024-cü ildə 8 min 278 nəfər, ümumilikdə 64 min 739 nəfər özünüməşğulluğa cəlb olunaraq aktivlərlə təmin edilib. 2025-ci ilin sonuna 9 min 738 nəfərin, növbəti ildə isə 8 min 910 nəfərin özünüməşğulluğunun təmin olunması gözlənilir".
2026-cı ildə özünüməşğulluq tədbirlərinin maliyyələşdirilməsinə 77 milyon manat nəzərdə tutulur.
Hesabatdan bəlli olur ki, son illər bu istiqamətdə xərclər təsdiq olunmuş məbləğə münasibətdə az icra edilib. Məsələn, 2024-cü ildə əhalinin məşğulluğu üçün nəzərdə tutulmuş vəsaitin cəmi 69.8 faizinin icra edildiyi bildirilir: "2025-ci ilin doqquz ayı ərzində icra edilmiş məbləği (53 faiz) diqqətə alsaq, ilin sonuna üç ay müddətində əlavə 42.6 milyon manat məbləğində vəsaitin istifadəsinin tam olmayacağını, beləliklə də, aktiv məşğulluq tədbirlərinə xərclərin gözləniləndən də az icra ediləcəyini vurğulamaq olar".
Xatırlatma
İşsiz şəxslər, habelə "Məşğulluq haqqında" Qanununa uyğun olaraq mülkiyyətində kənd təsərrüfatına yararlı torpaq payı olub digər məşğulluğu olmayan işaxtaranlar özünüməşğulluğa cəlb edilir. Prezidentin 2016-cı il aprelin 7-də imzaladığı sərəncama əsasən, özünüməşğulluq proqramı həyata keçirilir. Proqramın məqsədi aztəminatlı ailələrin fərdi təsərrüfat qurmasını və ya mövcud təsərrüfatını inkişaf etdirməsini dəstəkləmək olmalıdır. Bu çərçivədə dövlət vəsaiti hesabına ailələrə natura qaydada mal, material və digər əmlak verilir.
Amma, bir qayda olaraq, bu proqramın icrası ilə bağlı vətəndaşlardan tez-tez şikayətlər eşidilir. Bir sıra şikayətlərdə proqram çərçivəsində vətəndaşlara verilən heyvanların bəzən sağlam olmadığı, az sonra onların tələf olduqları bildirilir. Cavabdeh rəsmilər proqramın icrası zamanı mənimsəmə və başqa qanunsuzluqlara yol verilməsi ilə bağlı iddialarla razılaşmırlar.
Bütün xəbərləri izləyin
Azərbaycanda dövlətə işləyənlərin sayı azalıb
Azərbaycanda dövlət sektorunda işləyənlərin sayı azalıb. Bununla bağlı bu gün, yanvarın 16-da Azərbaycan Dövlət Statistika Komitəsi (DSK) məlumat yayıb.
Məlumatda bildirilir ki, 2025-ci il dekabrın 1-nə ölkə iqtisadiyyatında muzdla çalışan işçilərin sayı 1 milyon 797.4 min nəfər olub. Onlardan 869 min nəfəri iqtisadiyyatın dövlət sektorunda, 928.4 min nəfəri isə qeyri-dövlət sektorunda fəaliyyət göstəriblər.
Son bir ildə dövlət sektorunda işləyənlərin sayı 15 min 400 nəfər azalıb, qeyri neft sektorunda çalışanlarınki isə 27 min 500 artıb.
Rəsmi rəqəmlərə görə, Azərbaycanda iqtisadi fəal əhalinin sayı 5 milyon 383.2 min nəfərdir, onlardan 5 milyon 104.5 min nəfərini məşğul əhali təşkil edir.
2025-ci il dekabrın 1-nə Dövlət Məşğulluq Agentliyinin yerli qurumlarında qeydiyyata alınan işsiz şəxslərin sayı 239.3 min nəfər olub. Müstəqil iqtisadçılar deyir ki, bu rəqəm real mənzərəni əks etdirmir. Onların fikrincə, Azərbaycanda işsiz kimi rəsmi qeydiyyata düşmək iş tapmaqdan çətindir.
Rəsmilər dövlət sektorunda işləyənlərin sayının azalması ilə bağlı hər hansı açıqlama verməyiblər. Amma son illər "optimallaşma" adı ilə bir sıra dövlət qurumları ya ləğv edilib, ya da birləşdirilib. Üstəlik, onlar son illər "iqtisadiyyatın ağardılması"ndan bəhs etsələr də, ölkədə rəsmi muzdla işləyənlərin sayında ciddi artım gözə dəymir.
Azərbaycanda siyasi məhbus hesab edilənlərin sayı azalıb, amma...
"Azərbaycan Siyasi Məhbuslarına Azadlıq" Birliyi ölkədə siyasi məhbus sayılan şəxslərin yeni siyahısını açıqlayıb. Siyahıda 12 qrup üzrə 340 nəfərin adı var.
Qurumun ötən ilin oktyabrında bundan əvvəlki son siyahısında 392 şəxsin adı yer alırdı.
Siyahıda azalma hazırda icra edilən Amnistiya Aktı ilə bağlıdır. Dindar kəsimdən narkotik ittihamı ilə həbs edilən 50-dən çox şəxs azadlığa qovuşub.
Habelə, ötən ilin noyabrında "Kanal 13" internet televiziyasının rəhbəri Əziz Orucov 2 illik, hüquq müdafiəçisi Fikrət Cəfərli isə 4 aylıq həbsini tam başa vuraraq azadlığa çıxıb.
Həmçinin, dekabrın 12-də Azərbaycan Xalq Cəbhəsi Partiyasının (AXCP) üzvü Elbəyi Kərimli həbsxanada vəfat edib.
Amnistiya aktına hələlik müxalifətçilərdən, ictimai fəallar və jurnalistlərdən düşən olmayıb.
Son siyahıda qruplar belədir:
"Dindarlar- 192 nəfər
Müxalifət partiyaları və vətəndaş cəmiyyəti üzvləri – 45 nəfər
Jurnalistlər və bloqerlər – 31 nəfər
İnsan hüquqları müdafiəçiləri – 8 nəfər
Avropadan deportasiya olunan siyasi mühacirlər – 6 nəfər
Milli azlıqların fəalları – 5 nəfər
Müharibə əleyhinə fəallar – 2 nəfər
Söyüdlü kəndi üzrə iş (Ekologiya məhbusları) – 2 nəfər
..."
Siyahıda müxalifətçilərin sayında artım var
Son siyahıda müxalifətçilərin sayında isə artım var. Ötən ilin noyabrında Azərbaycan Xalq Cəbhəsi Partiyasının (AXCP) sədri Əli Kərimli və həmin partiyanın Rəyasət Heyətinin üzvü Məmməd İbrahim Cinayət Məcəlləsinin 278.1 (hakimiyyəti zorla ələ keçirməyə, dövlətin konstitusiya quruluşunu zorla dəyişdirməyə yönələn hərəkətlər) maddəsi ilə həbs ediliblər. Müxalifətçilərdən başqa həbs edilənlər də olub.
Bu siyahıya rəsmi qurumlardan münasibət almaq mümkün olmayıb.
Azərbaycanda siyasi məhbus sayılan şəxslərlə bağlı vahid siyahı yoxdur. Başqa təşkilatların hazırladığı siyahılarda isə, əsasən, daha az məhbus yer alır.
Beynəlxalq hüquq müdafiə təşkilatları Azərbaycanda siyasi məhbusların azad olunmasına çağırışlar edir.
Rəsmi Bakı isə, bir qayda olaraq, ölkədə siyasi məhbusların olmadığını bildirir, yerli və beynəlxalq təşkilatların mövqeyini rədd edir. Rəsmilərə görə, Azərbaycanda siyasi məhbus siyahılarına daxil edilən şəxslər sırf törətdikləri əmələ görə mühakimə olunublar.
Yeddi vəkilə tənbeh verilib
"Azərbaycan Vəkillər Kollegiyası Rəyasət Heyətinin qərarları ilə yol verdikləri pozuntulara görə yeddi vəkil barəsində intizam tənbehi tədbirləri görülüb, iki vəkilə isə peşə fəaliyyəti zamanı qanunvericiliyin tələblərinə ciddi riayət etmələri tapşırılıb". Bu barədə Kollegiyadan məlumat verilib. Yanvarın 14-də Rəyasət Heyətinin növbəti iclası keçirilib.
Məlumatda həmin şəxslərin adı çəkilmir.
Bundan əvvəl də Azərbaycanda fəaliyyət göstərən bir çox vəkillər belə xəbərdarlıqlar alıblar. Hətta Vəkillər Kollegiyasından çıxarılanlar, fəaliyyətləri müddətli dayandırılanlar da olub. Bu şəxslərin bir çoxu müxalif siyasətçilərin, gənc fəalların və tənqidçi jurnalistlərin vəkilləri olublar. Həmin şəxslər siyasi təzyiq nəticəsi olaraq cəzalandırıldıqlarını açıqlayıblar. Amma Vəkillər Kollegiyasının rəhbərliyindən bunu onların mövcud qanunun tələblərini pozması ilə izah ediblər. Bəzilərinin işi ilə bağlı Avropa İnsan Haqları Məhkəməsində onların xeyrinə qərarlar da verilib. Amma həmin şəxslər belə Kollegiyaya bərpa edilməyiblər.
Ötən il Gəncə Regional Vəkil Bürosunda çalışan Zabil Qəhrəmanov həbs edilib. Ona Cinayət Məcəlləsinin 178.2.4-cü (xeyli miqdarda ziyan vurmaqla dələduzluq) və 221.2.2-ci (ictimai qaydanın pozulmasının qarşısını alan şəxsə qarşı müqavimət göstərməklə xuliqanlıq) maddələriylə ittiham verilib. İddia olunur ki, saxlandığı gün Z.Qəhrəmanov avtoyuma məntəqəsində işləyən bir şəxslə mübahisə edib, onu vurub. Qəhrəmanovsa hər iki ittihamın əsassız olduğunu deyir.
Həbsindən iki həftə öncə - oktyabrın 8-də Daxili İşlər Nazirliyindən (DİN) gələn şikayət əsasında Vəkillər Kollegiyasının Rəyasət Heyətinin qərarı ilə Z.Qəhrəmanovun vəkillik fəaliyyətinin 6 aylıq dayandırılmasına qərar verilmişdi. O, Gəncə şəhər Baş Polis İdarəsində "vətəndaşların başına oyunlar açılması" barədə açıqlama vermişdi. DİN də bundan sonra onunla bağlı Vəkillər Kollegiyasına şikayət göndərmişdi. Kollegiya isə qərarını "intizam pozuntusu" ilə izah etmişdi.
DSK: Azərbaycanda inflyasiya 5.2 faizdir
Dövlət Statistika Komitəsinin (DSK) hesablamalarına görə, ötən il Azərbaycanda inflyasiya 5.2 faiz təşkil edib. 2024-cü ilə nisbətən qida məhsulları, alkoqollu içkilər, tütün məmulatlarının 6.4 faiz, qeyri-qida məhsullarının 2.5 faiz, əhaliyə göstərilmiş ödənişli xidmətlərin isə 5.7 faiz bahalaşdığı bildirilir.
Amma müstəqil iqtisadçılar bu rəqəmə şübhə ilə yanaşırlar. Onlar deyirlər ki, ötən il Azərbaycanda inflyasiya ikirəqəmli olub.
DSK bundan əvvəl 2024-cü ildə isə inflyasiyanın 4.9 faiz olduğunu açıqlamışdı. Onda da bu rəqəmi müstəqil iqtisadçılar şübhə ilə qarşıladılar.
Azərbaycan və Venesuela nazirləri danışıb
Yanvarın 13-də Azərbaycan xarici işlər naziri Ceyhun Bayramov ilə Venesuela Bolivar Respublikasının xarici işlər üzrə xalq hakimiyyəti naziri İvan Xil Pinto arasında telefon danışığı olub.
Bu barədə Azərbaycan Xarici İşlər Nazirliyi (XİN) məlumat yayıb.
Məlumata görə, telefon danışığı zamanı Venesuelada son hadisələr, eləcə də Azərbaycanla bu ölkə arasında ikitərəfli və çoxtərəfli əməkdaşlıq məsələləri müzakirə olunub.
Bildirildiyinə görə, C.Bayramov Venesuelada sülh və sabitliyin bərqərar olacağına, Venesuelanın birliyinin qorunacağına ümidvar olduğunu bildirib: "Venesuela naziri telefon danışığı zamanı son inkişaflar barədə ətraflı məlumat verib. Venesuelada prezident vəzifələrinin müvəffəqiyyətlə icra edildiyini, dövlət qurumlarının işlək vəziyyətdə olduğunu bildirib. Nazir bununla yanaşı, ABŞ tərəfi ilə dialoqun davam etdiyini, ABŞ şirkətlərinin, xüsusilə energetika sahəsində fəaliyyətlərinin bərpa olunduğunu, səfirliklərin qarşılıqlı şəkildə fəaliyyətə başlaması üçün danışıqlar aparıldığını diqqətə çatdırıb".
Açıqlamaya görə, nazirlər Azərbaycanla Venesuela arasında ikitərəfli münasibətlərin inkişafı istiqamətində səylərin davam etdirilməsinin, beynəlxalq təşkilatlar, xüsusilə BMT, Qoşulmama Hərəkatı çərçivəsində qarşılıqlı dəstək və həmrəyliyə əsaslanan əməkdaşlığın vacibliyini vurğulayıblar.
Xatırlatma
Bu il yanvarın 3-də Venesuela lideri Nikolas Maduro devrilib. Onu ABŞ qüvvələri ölkələrinə apararaq hakim qarşısına çıxarıblar. O, narkoterrorizm və külli miqdarda kokainin ABŞ-yə idxalında günahlandırılır. Daha sonra Venesuelanın vitse-prezidenti Delsi Rodriqes ölkənin müvəqqəti dövlət başçısı kimi and içərək səlahiyyətlərinin icrasına başlayıb.
Hazırda Venesuelada neft hasilatı və ixracına ABŞ nəzarət etməyə başlayıb.
ABŞ-nin maliyyə naziri Skott Bessent bildirib ki, artıq bu həftə Vaşinqton Venesuelaya bəzi sanksiyaları ləğv edə bilər. Məqsəd neft satışını asanlaşdırmaq, ölkənin iqtisadi bərpasını dəstəkləməkdir.
Venesuelaya Qərb ölkələrinin sanksiyaları 2014-cü ildə Maduroya qarşı xalq etirazları zamanı tətbiq edilməyə başlayıb. Daha sonra sanksiyalar zaman-zaman genişləndirilmişdi. Azərbaycan bu sanksiyalara qoşulmurdu. 2013-cü ildə hakimiyyətə gəlmiş Maduro bu müddət ərzində bir neçə dəfə, o cümlədən 2022-ci ildə Azərbaycanda səfərdə olmuşdu.
Bakı-Sumqayıt üzrə iki avtobus marşrutunda gedişhaqqı artırılır
Yanvarın 17-dən Bakı-Sumqayıt istiqamətində fəaliyyət göstərən 594 və 595 nömrəli ekspres-marşrutlarda gedişhaqqı 10 qəpik artırılaraq 90 qəpik olacaq.
Bu barədə Azərbaycan Yerüstü Nəqliyyat Agentliyindən (AYNA) bu gün, yanvarın 13-də bildirilib.
Qurum qeyd edib ki, 594 və 595 nömrəli marşrutlar artıq əsas xətlərə alternativ kimi fəaliyyət göstərəcək: "Sözügedən marşrutlar istifadəyə verildikdə həmin istiqamətdə alternativlər az idi. Hazırda isə bu istiqamət üzrə yeni yaradılmış 500 və marşrutu uzadılmış 503 nömrəli avtobuslar ötən ildən iki şəhər arasında əsas tələbatı qarşılayır. Bu marşrutlarda tarif dəyişilmir və 80 qəpik səviyyəsində qalır. Xətlərdə hazırda 41 ekoloji təmiz CNG mühərrikli avtobus istismar olunur".
Vurğulanıb ki, hər zaman ekspres-marşrutlarda qiymət müntəzəm marşrutlardan daha yüksək təyin olunur.
Adının çəkilməsini istəməyən Sumqayıt sakinlərindən bir neçəsinin AzadlıqRadiosuna deməsinə görə, bundan sonra digər marşrutlarda da bahalaşmanın olacağından narahatdırlar. Onlar qeyd ediblər ki, Sumqayıt şəhəri vaxtilə "fəhlə şəhəri" adlanıb və indi də orada aztəminatlı ailələr az deyil.
Bu ildən Azərbaycanda Tarif Şurasının qərarı ilə benzin 5, dizel yanacağı 10 qəpik bahalaşıb.
Qanunsuz medallar verməkdə günahlandırılan QHT rəhbərlərinin işi məhkəməyə göndərilib
Qanunsuz medallar təsis edərək çoxsaylı şəxslərə verməkdə günahlandırılan Qeyri Hökumət Təşkilatlarının (QHT) vəzifəli şəxsləri barəsində ibtidai istintaq tamamlanıb.
Bu barədə bu gün, yanvarın 12-də Baş Prokurorluğun Mətbuat xidməti məlumat yayıb.
Onlardan "Azərbaycan Qarabağ Müharibəsi Əlilləri, Veteranları və Şəhid Ailələri" İB sədri Mehdi Mehdiyev, "Azərbaycan Vətən Müharibəsi Veteranları" İB-nin sədri Füzuli Rzaquliyev və "Beynəlmiləlçi Əlil Döyüşçülər" Fondunun prezidenti Sərraf Orucov Cinayət Məcəlləsinin 309.1-ci (vəzifə səlahiyyətlərini aşma) maddəsi ilə təqsirləndirilib. Onlar barələrində istintaq orqanının qərarı ilə polisin nəzarəti altına vermə növündə qətimkan tədbirləri seçilib və iş baxılması üçün məhkəmələrə göndərilib.
Həmin maddə ilə şəxsə cərimə, islah işləri və 3 ilə qədər həbs cəzası verilə bilər.
Bu açıqlamaya sözügedən QHT rəhbərlərindən münasibət almaq mümkün olmayıb.
Cavab
Amma onların ötən il bununla bağlı ittihamlara media orqanlarında cavabları yayılıb. "Azərbaycan Vətən Müharibəsi Veteranları" (AVMVİB) İdarə Heyətinin sədri F.Rzaquliyev vurğulayırdı ki, onların 7 il bundan əvvəl təşkilatın yaranmasının 25 illiyi münasibətilə təsis edilmiş xatirə və yubiley nişanları təltif olunanlara heç bir əlavə imtiyaz vermir: "Bu xeyirxah aksiya xidmətləri olmuş təşkilat üzvləri və birliyimizlə yaxından əməkdaşlıq edən şəxslər üçün hazırlatdığımız rəmzi minnətdarlıq nümunəsidir. Təşkilatımız bu nişanları heç vaxt rəsmi təltif kimi təqdim etməmiş, onların yalnız ictimai status daşıdığını dəfələrlə bəyan etmişdir".
O əlavə edirdi ki, təşkilat təxminən 2 il bundan əvvəl fərqləndirmə və xatirə nişanlarının təqdimatı prosesini dayandırıb.
Neft hasilatı azalıb, qaz artıb
2025-ci ildə Azərbaycanda 27.7 milyon ton neft (qaz kondensatı ilə birlikdə) hasil edilib. Hasilatın 16.2 milyon tonu "Azəri-Çıraq-Günəşli"nin, 3.8 milyon tonu "Şahdəniz"in, 0.6 milyon tonu "Abşeron" yatağının, 7.1 milyon tonu isə Azərbaycan Dövlət Neft Şirkətinin (SOCAR) payına düşüb.
Hesabat dövründə 23.1 milyon ton neft (qaz kondensatı ilə birlikdə) ixrac olunub.
2024-cü ildə isə ölkədə 29.1 milyon ton neft hasil edilmişdi. İki il əvvəl ixrac isə 24.4 milyon ton olmuşdu.
Son illər Azərbaycanda neft hasilatı azalmaqda davam edir.
Azərbaycanda neft hasilatı 2009-2010-cu illərdə 50 milyon ton həddini keçərək rekord göstəriciyə (2010-cu ildə 50.838 min ton) çatıb. Lakin bu dövrdən sonra tədricən azalmağa başlayıb. Üstəlik, son bir ildə neftin qiymətlərində 18 faiz düşüş var.
Qaz hasilatı artıb
2025-ci ildə ölkədə 51.5 milyard kubmetr təbii qaz hasil edilib. Onun 25.2 milyard kubmetri ixrac olunub.
2024-cü ildə ölkədə 50.3 milyard kubmetr təbii qaz hasil edilmişdi..
Son 1 ildə dünya bazarında qazın qiymətində 9 faizə yaxın artım olub.
Azərbaycanda ixracın təqribən 85 faizi neft və qazın payına düşür.
25 dekabr 2025
Azərbaycanın ixracında qeyri-neft-qaz mallarının çəkisi 14 faizdir
2025-ci ilin 11 ayında (yanvar-noyabr) Azərbaycanın 23 milyard 401 milyon 211 min dollarlıq ixracının 85.83 faizini neft-qaz məhsulları təşkil edib. 14.17 faizi neft-qaz sektoruna daxil olmayan malların payına düşür.
Dövlət Gömrük Komitəsinin məlumatına görə, bu il neft-qaz məhsullarının ixracda xüsusi çəkisi 1.47 faiz azalıb.
Amma son bir ildə ixracda 3.8 faiz azalma var. Qeyri-neft-qaz ixracında isə artım qeydə alınıb. Bu da, əsasən, qızılın payına düşür. Bu il qızıl kəskin bahalaşıb.
Hələ 2015-ci ildə dünyada neft ucuzlaşanda hökumət qarşısına iqtisadiyyatın şaxələndirilməsi məsələsini qoyduğunu açıqlamışdı. Hökumət rəsmilərinin açıqlamalarına görə, qarşıdakı illərdə ixracda qeyri-neft sektorunun çəkisi ciddi şəkildə artmalı idi. Amma ekspertlər düşünür ki, bu sahədə bəzi illər cüzi inkişaf olsa da, hökumət qarşısına qoyduğu məqsədə çata bilməyib. Onların xatırlatmalarına görə, elə 10 il əvvəl də ölkə ixracının 90 faizə yaxını neft və qaz məhsullarının payına düşürdü.
Ağadadaş Ağayev amnistiyaya düşüb
Bu gün, yanvarın 12-də Binəqədi rayon Məhkəməsində müğənni Ağadadaş Ağayev ilə bağlı Ədliyyə Nazirliyi Probasiya xidmətinin təqdimatına baxılıb.
Ölkənin yerli saytlarının xəbərinə görə, qərara əsasən, A.Ağayev şərti cəzasının çəkilməmiş hissəsindən azad edilib.
2024-cü il iyul ayında A.Ağayev ilə "Medera Hospital"ın mühafizəçisi arasında insident baş verib. Ağayev mübahisə etdiyi mühafizəçiyə balta atıb, balta klinikada çalışan bir şəxsə dəyərək xəsarət yetirib. Mühafizəçinin də müğənnini bir neçə dəfə vurduğu bildirilir.
Ötən il yanvarın 8-də Ağayevlə hospital, mühafizəçi və xəsarət alan xadimə arasında barışıq əldə olunub.
Binəqədi rayon Məhkəməsinin hökmünə əsasən, A.Ağayevə 2 il azadlıqdan məhrumetmə cəzası təyin edilib. Cinayət Məcəlləsinin 70-ci (şərti məhkum etmə) maddəsi tətbiq edilməklə, 1 il sınaq müddəti təyin olunub və cəza şərti hesab olunub.
Mühafizəçi isə 2 il 6 ay müddətinə azadlıqdan məhrumetmə cəzasına məhkum edilib. Onun da cəzası şərti hesab olunub və 2 il sınaq müddəti təyin edilib. O da, akta əsasən, şərti cəzasının qalan hissəsindən azad edilib.
Xatırlatma
Azərbaycanda ötən il dekabrın 22-də Amnistiya aktının icrasına başlanıb.
Rəsmi açıqlamalara görə, Ədliyyə Nazirliyinin penitensiar müəssisələri üzrə amnistiya aktının tətbiq ediləcəyi məhkum sayı 8 minə yaxındır. 5 minə yaxın şəxsin azadlıqdan məhrumetmə cəzasından azad edilməsi nəzərdə tutulur. Həmçinin, cəzası 6 ay azaldılacaq məhkumların sayı 3 minə yaxındır. Ümumilikdə isə aktın 18 min civarında şəxsə şamil ediləcəyi gözlənir.
Vətəndaş cəmiyyətinin 15-dən çox təmsilçisi bəyanat yayaraq bu aktı "manipulyasiya" adlandırıblar. "Bu Amnistiya aktı nə ümumi məhbus sıxlığı problemini aradan qaldırdı, nə də siyasi məhbusların azad edilməsi üçün əsaslı töhfə verdi", - onların bəyanatında deyilirdi.
Amnistiya aktından əvvəl hüquq müdafiəçiləri deyirdilər ki, ölkədə 400-ə yaxın siyasi məhbus var. Onlar vurğulayırlar ki, indiyə qədər amnistiya aktına siyasi məhbus siyahılarında yer alan bir çox şəxslər düşüblər. Onların dindar kəsimdən olan və narkotik ittihamı ilə həbs edilən şəxslər olduğu bildirilir. Amma həbsdə olan müxalifətçilər, ictimai fəallar və jurnalistlər hələlik amnistiyadan kənarda qalıblar.
Rəsmilər isə ölkədə siyasi məhbusların olması fikrini qəbul etmirlər. Onlar deyir ki, siyasi məhbus sayılan şəxslər sırf törətdikləri əmələ görə mühakimə ediliblər.
DTX dövlətə xəyanətdə şübhəli sayılan şəxsi həbs edib
Xarici xüsusi xidmət orqanlarının məxfi əməkdaşlığa cəlb etməsində şübhəli sayılan Azərbaycan vətəndaşı saxlanıb.
Bu barədə Dövlət Təhlükəsizliyi Xidmətinin (DTX) yanvarın 9-da yaydığı məlumatda bildirilir.
Məlumatda vurğulanır ki, onu xarici ölkə ərazisində olarkən həmin dövlətin (ölkənin adı çəkilmir) xüsusi xidmət orqanının nümayəndələri maddi maraq əvəzində məxfi əməkdaşlığa cəlb ediblər: "Ölkəyə qayıtdıqdan sonra onların tapşırığı əsasında Naxçıvan şəhəri, Şahbuz rayonu ərazilərində yerləşən hərbi və digər strateji əhəmiyyətli obyektlərin videoçəkilişlərini apararaq xarici xüsusi xidmət orqanının nümayəndələrinə təqdim edib. Həmçinin, qeyd olunan şəxsin yaşadığı mənzilə baxış keçirilərkən oradan "Kalaşnikov" tipli avtomat silahın ayrı-ayrı hissələri aşkarlanaraq götürülüb".
O, Azərbaycan Cinayət Məcəlləsinin 228.1 (qanunsuz olaraq odlu silah, onun komplekt hissələrini, döyüş sursatı, partlayıcı maddələr və qurğular əldə etmə, başqasına vermə, satma, saxlama, daşıma və ya gəzdirmə) və 274-cü (dövlətə xəyanət) maddələri ilə məsuliyyətə cəlb olunub, məhkəmənin qərarı ilə barəsində həbs-qətimkan tədbiri seçilib.
İttihama saxlanan şəxsin (adı çəkilir) və ya yaxınlarının münasibəti bəlli deyil. Həmin maddələrlə şəxsə ömürlük həbs cəzası verilə bilər.
Xatırlatma
Azərbaycanda, o cümlədən Naxçıvan Muxtar Respublikasında bundan əvvəl də dövlətə, vətənə xəyanət ittihamı ilə həbs edilənlər olub. Onlardan bəzilərinin işi müxtəlif şikayətlərə səbəb olub. Belə işlərdən biri də 2011-ci ildə Naxçıvanda müəmmalı şəkildə ölən Turac Zeynalov ilə bağlıdır. Yaxınları iddia edirdilər ki, həmin şəxs haqsız yerə vətənə xəyanətdə ittiham olunub və Naxçıvan Milli Təhlükəsizlik Nazirliyində işgəncə nəticəsində ölüb. Nazirlikdən isə işgəncə iddiaları yalanlanmışdı. Azərbaycan Milli Təhlükəsizlik Nazirliyi 2015-ci ildə ləğv edilib, onun əsasında Dövlət Təhlükəsizliyi Xidməti yaradılıb.
AXCP üzvünün narkotik ittihamı ilə tutulduğu deyilir
Azərbaycan Xalq Cəbhəsi Partiyasının (AXCP) Masallı rayon şöbəsinin üzvü Əlixan Rəcəblinin həbs edildiyi bildirilir.
Bu partiyadan verilən məlumata görə, Ə.Rəcəblini yanvarın 7-də Masallı Rayon Polis İdarəsi saxlayıb və məhkəmə onun barəsində 3 ay müddətinə həbs qətimkan tədbiri seçib. Onun Cinayət Məcəlləsinin 234.1-ci (satış məqsədi olmadan qanunsuz olaraq narkotik vasitələri və ya psixotrop maddələri xeyli miqdarda əldə etmə, saxlama, hazırlama, emal etmə, daşıma) maddəsi ilə ittiham olunduğu deyilir. Həmin maddə ilə şəxsə 3 ildən 8 ilədək həbs cəzası verilə bilər.
Vurğulanır ki, siqaret belə çəkməyən, səhhətində ciddi problemlər olan Ə.Rəcəblinin narkotiklə əlaqəsi ola bilməz: "Onun həbsi yalnız sosial şəbəkələrdə apardığı siyasi fəaliyyəti ilə bağlıdır".
AXCP-dən bütün bu bildirilənləri, hələlik, cavabdeh rəsmi qurumlardan dəqiqləşdirmək mümkün olmayıb. Amma rəsmilər, bir qayda olaraq, ölkədə siyasi fəaliyyətə görə həbslərin olması ilə bağlı deyilənləri əsassız sayırlar. Onlar vurğulayırlar ki, siyasi məhbus adlandırılan şəxslər sırf törətdikləri əmələ görə mühakimə ediliblər.
Xatırlatma
Müxalifətdə olan AXCP-nin hazırda 20-yə qədər fəalı uzunmüddətli həbsdədir. Onların arasında AXCP sədri Əli Kərimli də var. Onlar müxtəlif ittihamlarla üzləşsələr də, partiya onların siyasi sifarişlə həbs edildiyini açıqlayıb.
Ötən ay, dekabrın 12-də AXCP üzvü Elbəyi Kərimlinin saxlanıldığı 2 saylı Cəzaçəkmə Müəssisəsinin tibb məntəqəsində vəfat etdiyi açıqlanıb. Partiyadan onun şərləndiyinə görə özünə qəsd etdiyi iddia olunsa da, rəsmi qurumlar ölümün səbəbinin araşdırıldığını bildiriblər. O da narkotik ittihamı ilə 5 il həbs cəzası almışdı. AXCP-dən vurğulanmışdı ki, Kərimli 2023-cü ilin avqustunda keçmiş prezident Heydər Əliyevin heykəlinə "Stalin" yazdıqdan sonra narkotik ittihamı ilə şərlənib.
Elşad Xose sosial şəbəkə hesabındakı ifadəyə görə həbs olunduğunu deyir
Reper Elşad Xose (Əliyev) sosial şəbəkə hesabında hekayə bölməsində qeyri-etik ifadə işlətdiyinə görə həbs olunduğunu bildirib.
AzadlıqRadiosuna verilən məlumata görə, E.Xose vurğulayıb ki, yanvarın 3-ü səhər saatlarında polis əməkdaşları evə gəlib, onu Yasamal rayonu 27-ci polis şöbəsinə aparıblar.
Şöbədə reperin haqqında İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 510 (xırda xuliqanlıq) və 535.1 (polisin qanuni tələbinə tabe olmama) maddələri ilə protokol tərtib olunub. Orada iddia edilib ki, E.Xose yanvarın 3-ü saat 11:30 radələrində metronun "Nizami" stansiyasının yaxınlığında küçədə söyüş söyüb. Bildirildiyinə görə, polislər onu intizama dəvət ediblər, amma reper sakitləşməyib. Bu üzdən onu saxlayıb şöbəyə aparıblar.
47 yaşlı reper polis şöbəsindən də məhkəməyə aparılıb və haqqında 15 sutka inzibati həbs qərarı çıxarılıb.
E.Xose bu qərardan apellyasiya şikayəti verib. O, sosial şəbəkədə işlətdiyi ifadəyə görə də peşmanlığını dilə gətirib. Deyib ki, cəzalandırılmasına səbəb olan videonu "vine" xarakterli çəkmişdi.
O, yanvarın 7-də apellyasiya məhkəməsində də deyib ki, haqqındakı qərarla razı deyil. Çünki nə xuliqanlıq edib, nə də polisə müqavimət göstərib. Məhkəmədən tanınmış şəxs və ailəli olması, müalicə alması kimi məqamların nəzərə alınmasını xahiş edib.
Lakin apellyasiya məhkəməsi reperin haqqındakı qərarı dəyişməyib.
E.Xosenin xuliqanlıq və polisə müqavimət ittihamı ilə həbs olunması xəbərini yanvarın 8-də qaynarinfo.az yayıb.
Azərbaycan gəmilərinə Rusiya neftinə görə sanksiyalar qoyulub
2025-ci ildə Azərbaycan Xəzər Dəniz Gəmiçiliyinə (ASCO) məxsus iki gəmi Rusiyaya aid xam neftin daşınması iddiası ilə sanksiyalara məruz qalıb.
Habelə, şirkətin birgə müəssisəsi olan "SA Maritime AFZECO" vasitəsilə sahib olduğu üç gəmi Avropa İttifaqı, Böyük Britaniya və Kanadanın sanksiyalarına düşüb.
Bu barədə ASCO-nun illik hesabatında deyilir.
Bildirilir ki, rəhbərlik hüquqi araşdırmaya başlayıb, şirkətin və onun birgə müəssisəsinin müvafiq sanksiyaları pozmadığını sübut etmək üçün apellyasiya müraciəti hazırlanır.
Xatırlatma
Rusiya 2022-ci il fevralın 24-də Ukraynaya genişmiqyaslı təcavüzə başlayıb. Hər iki tərəfdən bir neçə yüz min insanın həlak olduğu, təkcə Ukraynadan bir neçə milyon insanın didərgin düşdüyü bildirilir. Bundan sonra Qərb ölkələri Rusiyaya qarşı sanksiyaları genişləndirib. Burada xüsusilə Rusiya neft sənayesinə qarşı sanksiyalar əhəmiyyətli yer tutur.
Bu sanksiyalar "kölgə donanması"nın bir hissəsi olan çoxlu sayda neft tankerlərinə, qeyri-şəffaf Rusiya neft treyderlərinə, onun neft xidməti təminatçılarına və bu ölkənin enerji rəsmilərinə də qarşı tətbiq edilir.
Hələ 2014-cü ildə Rusiya Ukraynaya məxsus Krım yarımadasını ilhaq edəndə ona qarşı sanksiyaların tətbiqinə başlanmışdı.
Azərbaycan bu sanksiyalara qoşulmasa da, Ukraynanın ərazi bütövlüyünü tanıyır.
Səfərbərlik Xidmətindən 93 nəfərin işi prokurorluğa göndərilib
2025-ci ildə Səfərbərlik və Hərbi Xidmətə Çağırış üzrə Dövlət Xidmətinin (SHXÇDX) 172 əməkdaşı barəsində intizam tənbehi və təşkilati-ştat tədbirləri görülüb.
Bu barədə Dövlət Xidmətinin bu gün, yanvarın 6-da ötən ilin yekunlarına dair yayılan məlumatında bildirilir.
Onlardan 65-i rəhbər heyətə daxil olub.
ŞHXÇDX vurğulayır ki, o cümlədən doqquz əməkdaş mənfi əsaslarla ehtiyata buraxılıb və ya əmək müqaviləsinə xitam verilib.
"Ümumilikdə ötən il 44 fakt üzrə 93 nəfər barəsində toplanmış materiallar prosessual qərar qəbul edilməsi üçün Azərbaycan Respublikasının Baş Prokurorluğuna göndərilib", - məlumatda əlavə edilir.
Qanunvericilikdə dəyişiklik
2023-cü ilin sonundan Azərbaycanda müddətli həqiqi hərbi xidmətə çağırılan vətəndaşların yararlı olması barədə qərar verilməsi qaydası dəyişib. Bununla bağlı "Hərbi vəzifə və hərbi xidmət haqqında" Qanuna dəyişiklik edilib.
Prezident "Müddətli həqiqi hərbi xidmətə çağırılan vətəndaşların tibbi şəhadətləndirilməsi sahəsində fəaliyyətin təkmilləşdirilməsi ilə bağlı bəzi tədbirlər haqqında" üç il əvvəl oktyabrın 6-da fərman imzalamışdı. Qanunvericilik fərmana uyğunlaşdırıldı. Fərmana əsasən, 2024-cü il iyulun 1-dən həqiqi hərbi xidmətə çağırılan vətəndaşların tibbi şəhadətləndirilməsi zamanı yekun tibbi müayinəni Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyi həyata keçirir. Əvvəlki qanunvericilikdə xidmətə yararlı olub-olmamaq məsələsində əsas söz sahibi SHXÇX nəzdində tibbi komissiyalar sayılırdı. Hələlik Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyi isə bu məsələlərlə bağlı hər hansı hesabat vermir.
Şikayətlər qalır
Üstəlik, həqiqi hərbi xidmətə çağırışla bağlı vətəndaşlardan eşidilən şikayətlər heç də tam aradan qalxmayıb. Şikayətlərdə xidmətə yararsız gənclərin süründürməçiliklə üzləşdikləri, bəzi hallarda isə xidmət yerinin seçilməsində "tapşırma"ların rol oynaması və başqa iddialar yer alır. Konkret şikayətlərə cavabdeh rəsmi qurumlardan münasibət almaq mümkün olmayıb.