Almaniya milyarder Alişer Usmanovla razılığa gəlib, 10 milyon avro qarşılığında onun xarici ticarət qanunvericiliyinin pozması iddiaları üzrə istintaqı bağlayacaq. "Reuters" bunu Almaniya prokurorları və Usmanovun Almaniyadakı vəkillərinə istinadla yazır. Rusiya və Özbəkistan vətəndaşı olan milyarder Avropa İttifaqının (Aİ) sanksiyaları altındadır.

Vəkillər və prokurorlar bəyanatlarında Usmanovun bu şərtlə razılaşdığını, məbləğin tam ödənilməsinə göstəriş verdiyini bildiriblər.

İstintaq 2022-ci ilin aprel-sentyabrında Bavariyanın Rottax-Eqern şəhərciyində göl kənarındakı iki evin təhlükəsizliyi üçün 1.5 milyon avro ödəniş olunması iddiası ilə bağlıdır.

İstintaqın versiyasına görə, Usmanov Aİ-nin sanksiya qaydalarını pozub, zinət əşyaları, rəsmlər və şərabları Almaniyanın ixraca nəzarəti orqanı olan BAFA-ya bəyan etməyib. Usmanov isə hər hansı qanun pozuntusunu inkar edirdi.

"Bloomberg Billionaires Index"də Usmanovun sərvəti 18.8 milyard dollar göstərilir. O, Ukraynada müharibə başlayandan sonra Aİ və ABŞ sanksiyalarına, səyahət qadağasına məruz qalıb.

Vəkillərinə görə, milyarderin ödənişlərdə adı hallanan şirkətlərlə heç bir əlaqəsi yoxdur, o, sözügedən mülklərin sahibi olmayıb, yaxud onlara nəzarət etməyib. Onlar Aİ sanksiyalarının bu istintaqa birbaşa aidiyyəti olmadığını bildirirlər.

Münhen prokurorları ödəniş alındıqdan sonra icraatın dayandırılacağını deyiblər. 8.5 milyon avro Bavariya xəzinəsinə, 1.5 milyon avro isə məhbusların rifahı üzrə dövlət assosiasiyasına yönəldiləcək.

Usmanovun vəkilləri bildiriblər ki, işin bağlanması ilə vaxta və resurslara qənaət olunacaq. Onların sözlərinə görə, bu ödəniş nə cərimə, nə də cəza formasıdır.

2024-cü ilin noyabrında Almaniya prokurorları oxşar şərtlərlə Usmanova qarşı çirkli pulların yuyulması üzrə istintaqı da dayandırmışdılar.

Milli Məclisin bu gün, dekabrın 30-da keçirilən iclasında İnzibati Xətalar Məcəlləsinə təklif olunan dəyişikliklər axırıncı - üçüncü oxunuşda qəbul edilib.

Layihədə bir sıra məsələlərlə bağlı cərimələr kəskin şəkildə artırılır. Vergi hesabatlarının və dövlət rüsumunun tutulması barədə hesabatların təqdim edilmə qaydalarının pozulmasına görə cərimələr xüsusilə diqqət çəkir. Belə hallara görə fiziki şəxslər 300 manat (hazırkı cərimə 50 manatdır), hüquqi şəxslər isə 1000 manat (hazırkı cərimə 100 manatdır) cərimə ediləcək.

Gələn ildən Azərbaycanda bir sıra sahələr üzrə həm vergi və rüsumlar, həm də cərimələr artırılır. Ekspertlər bunu ölkəyə daxil olan neft pullarının azalması ilə izah edirlər. Həm hasilat azalır, həm də qiymət düşür.

Rusiya Baş Prokurorluğu Corc Vaşinqton Universitetinin ölkə ərazisində fəaliyyətini "arzuolunmaz" elan edib.

Qurumun iddiasına görə, universitetin nəzdində fəaliyyət göstərən analitik mərkəz "xüsusi hərbi əməliyyatla bağlı Rusiyanı nüfuzdan salmağa yönəlmiş anti-Rusiya çıxışları, hesabatları üçün platforma rolunu oynayır".

Kreml Ukraynadakı təcavüzkar müharibəyə "xüsusi hərbi əməliyyat" deyir.

Baş Prokurorluq həmçinin universitetin Rusiyada "xarici agent" kimi tanınan xarici media qurumlarını, fiziki şəxsləri və təşkilatları maliyyələşdirdiyini bildirib.

"Eyni zamanda, universitetin işə saldığı media resursu burada ictimai-siyasi vəziyyətlə bağlı xarici agentlərin və arzuolunmaz birliklərin materiallarını sistemləşdirir, beynəlxalq təcrid haqda nəşrlər tirajlanır, Vaşinqtondakı hakimiyyətə ölkəmizə qarşı sanksiya təzyiqini gücləndirməyə çağırışlar səsləndirilir", – qurumun məlumatında deyilir.

Corc Vaşinqton Universiteti 1821-ci ildə qurulmuş özəl tədqiqat universitetidir. Təhsil ocağının nəzdində Avropa, Rusiya və Avrasiya Araşdırmaları İnstitutu fəaliyyət göstərir.

2026-cı il yanvarın 1-dən Türkiyə və Ermənistanın diplomatik, xidməti və xüsusi pasport sahibləri elektron vizanı (e-viza) pulsuz əldə edə biləcəklər. Bu haqda hər iki ölkənin xarici işlər nazirlikləri məlumat yayıb.

Tərəflər bu addımın Ermənistan-Türkiyə münasibətlərinin normallaşdırılması prosesi çərçivəsində atıldığını bildiriblər. İki ölkənin xarici işlər nazirlikləri oxşar mətnli bəyanat yayıblar.

"Türkiyə və Ermənistan bir daha iki ölkə arasında heç bir ilkin şərtsiz... normallaşma prosesini davam etdirmək öhdəliklərini təsdiqləyir", – bəyanatda deyilir.

Ermənistanın xarici işlər naziri Ararat Mirzoyan bir gün öncə Türkiyə ilə intensiv və çox müsbət dialoqun aparıldığını, "böyük, hiss olunacaq" irəliləyiş əldə etməyin vaxtı çatdığını demişdi.

Türkiyə ilə Ermənistanın sərhədləri 1990-cı illərdən bağlıdır, iki qonşu ölkə arasında rəsmi diplomatik əlaqə olmayıb. Bunun əsas səbəbi Azərbaycanla Ermənistan arasında 30 ildən çox davam edən müharibə olub. Digər ziddiyyət isə 20-ci əsrin əvvəllərində Osmanlı Türkiyəsində ermənilərin kütləvi öldürülməsi ilə bağlıdır. Yerevan həmin hadisələri "soyqırımı" adlandırır, Ankara isə ölü sayının şişirdildiyini, ölənlərin vətəndaş müharibəsi nəticəsində həlak olduğunu bildirir.

Azərbaycan ərazi bütövlüyünü bərpa edəndən sonra Türkiyə ilə Ermənistan da əlaqələri normallaşdırmaq yönündə fəaliyyət göstərib, barışıq, sərhədlərin açılması üzrə xüsusi elçilər təyin ediblər.

ABŞ prezidenti Donald Tramp amerikalı hərbçilərin sahilboyu ərazidə narkotiklərin yükləndiyi liman qurğusuna zərbə endirdiyini bildirib. Bunu prezident dekabrın 29-da İsrailin baş naziri Benyamin Netanyahu ilə görüşündə deyib.

Tramp zərbənin hansı ölkənin ərazisinə endirildiyini açıqlamayıb. Amma şərhçilər Trampın Venesuelanı nəzərdə tutduğunu ehtimal edirlər. İki gün öncə D.Tramp radiomüsahibəsində deyib ki, ABŞ Venesuelada gəmilərin yola salındığı iri bir obyekti məhv edib. Dekabrın 29-da jurnalistlərin Venesueladakı partlayışla bağlı sualına cavabında prezident "narkotiklərin qayıqlara yükləndiyi dokda böyük partlayış nəticəsində" yükləmə zonasının məhv edildiyini bildirib.

Ağ ev və Pentaqon təmsilçiləri hələlik prezidentin bu bəyanatlarını şərh etməyiblər. Prezident Trampın bildirdiyi zərbə gerçəkdən də Venesuelaya endirilibsə, bu, həmin ölkə ərazisinə ilk belə zərbə sayılar. İndiyədək ABŞ hərbi-dəniz qüvvələri Karib dənizində sürətli qayıqları məhv edib. Pentaqon iddia edir ki, həmin qayıqlar narkotiklərin ABŞ-yə qeyri-qanuni daşınması üçün istifadə olunur.

Son aylar Tramp həm Venesuela ərazisində, həm də digər ölkələrdə narkokartellərlə əlaqəli obyektlərə zərbələrin mümkünlüyü barədə xəbərdarlıq edib. Ağ ev bildirir ki, Karib dənizində əməliyyatın məqsədi ABŞ-yə narkotik axınının önləməkdir.

Venesuela rəhbəri Nikolas Maduro isə ABŞ-nin onun ölkəsinə müdaxiləyə hazırlaşdığını, onu hakimiyyətdən kənarlaşdırmaq istədiyini iddia edir.

Bu gün, dekabrın 29-da prezident İlham Əliyev Azərbaycan Dövlət Neft Fondunun (ADNF) 2026-cı il büdcəsini təsdiqləyib.

Fondun büdcəsinin gəlirləri 13 milyard 32 milyon, xərcləri isə 13 milyard 16 milyon manat təşkil edib. Həm gəlirdə, həm də xərcdə azalma var – müvafiq olaraq, 9.8 faiz və 11 faiz.

Gələnilki xərclərin 12 milyard 835 milyon manatı Azərbaycanın 2026-cı il dövlət büdcəsinə transfertin payına düşür.

Xatırlatma

Hazırda ADNF aktivlərinin 70 milyard ABŞ dollarından çox olduğu bildirilir.

ADNF 1999-cu ildə yaradılıb, ora vəsaitlər, əsasən, 2001-ci ildən köçürülməyə başlayıb. Onun yaradıldığı vaxtdan ümumi gəlirlərinin 210 milyard ABŞ dollarından çox olduğu deyilir.

Fondun hesabatlarında ona daxil olan vəsaitlərin böyük bir hissəsinin dövlət büdcəsinə, beynəlxalq və yerli layihələrin maliyyələşməsinə ayrıldığı açıqlanıb. Amma müxalifət partiyaları iddia edirlər ki, həmin vəsaitlərin bir hissəsi korrupsiyanın yemi olub. Rəsmilər belə iddiaları qərəzli sayırlar.

Azərbaycan Baş Prokurorluğu bu gün, dekabrın 29-da Rusiya-Ukrayna müharibəsində iştirakla bağlı vətəndaşlara xəbərdarlıq edib.

Vurğulanır ki, son dövrlər hüquq-mühafizə orqanlarının apardığı araşdırmalar və mediada yayılan məlumatlara əsasən, Rusiya ilə Ukrayna arasında hərbi əməliyyatlarda, eləcə də digər silahlı münaqişələrdə Azərbaycanın bəzi vətəndaşlarının da iştirak etməsi halları müşahidə olunur: "Təəssüflə qeyd edirik ki, bu döyüşlər nəticəsində həlak olan, ağır yaralanan, habelə əsir düşən vətəndaşlarımız var".

Qurum əlavə edir ki, xarici dövlətlərin ərazisindəki silahlı münaqişələrdə iştirak bəzi hallarda xüsusilə ağır cinayətdir: "...Bu əməllərə görə müəyyən müddətə (8 ildən 20 ilədək) və ya ömürlük azadlıqdan məhrum etmə cəzaları nəzərdə tutulur".

Bildirilir ki, artıq bu növ fəaliyyətlərlə məşğul olan bir neçə vətəndaş barəsində Azərbaycanın aidiyyəti hüquq-mühafizə orqanları cinayət işləri başlayıblar. "Bəzi işlər üzrə ibtidai istintaq tamamlanaraq baxılması üçün aidiyyəti üzrə məhkəməyə göndərilib və həmin şəxslər uzunmüddətli azadlıqdan məhrumetmə cəzalarına məhkum olunublar. Bu kateqoriyadan olan digər cinayət işləri üzrə isə hazırda ibtidai istintaq davam etdirilir", - məlumatda əlavə edilir.

Xatırlatma

Azərbaycanın və keçmiş SSRİ-nin müttəfiq respublikalarının daxil olduğu Müstəqil Dövlətlər Birliyinə (MDB) üzv bir çox ölkələrdə də Rusiya-Ukrayna müharibəsində iştirak edən vətəndaşları ilə bağlı cinayət işləri açılır. Azərbaycanda bəzi təhlilçilər Qazaxıstan kimi ölkələrdə ötən il Ukraynada Rusiyanın tərəfində döyüşməkdə şübhəli bilinən ölkə vətəndaşları ilə bağlı çoxlu sayda cinayət işlərinin açılmasına diqqət çəkərək Azərbaycan hüquq-mühafizə qurumlarını da eyni addımları atmağa səsləyirdilər.

Rusiya 2022-ciil fevralın 24-də Ukraynaya geniş miqyaslı təcavüzə başlayıb. Hər iki tərəfdən bir neçə yüz min insanın həlak olduğu, təkcə Ukraynadan bir neçə milyon insanın didərgin düşdüyü bildirilir.

Bu ilin 11 ayında Azərbaycan Türkiyə ilə ticarət dövriyyəsini azaldıb, Rusiya ilə artırıb.

Bu ilin yanvar-noyabr aylarında Azərbaycanla Türkiyə arasında ticarət əməliyyatlarının həcmi 5.2 milyard ABŞ dolları təşkil edib.

Bu barədə Dövlət Gömrük Komitəsinin (DGK) məlumatında bildirilir. Məlumata əsasən, bu, 2024-cü ilin eyni aylarındakı göstərici ilə müqayisədə 424.3 milyon ABŞ dolları və ya 7.5 faiz azdır.

Hesabat dövründə Türkiyə ilə ticarət dövriyyəsi Azərbaycanın ümumi ticarət dövriyyəsinin 11.66 faizi həcmində olub. Bununla da sözügedən ölkə Azərbaycanın ən çox ticarət əməliyyatları apardığı ölkələr sırasında ikinci pillədə qərarlaşıb.

Cari ilin yanvar-noyabrında Azərbaycandan Türkiyəyə 3 milyard dollarlıq məhsul ixracı qeydə alınıb. Bu, ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 440 milyon ABŞ dolları və ya 12.5 faiz azdır.

Hesabat dövründə Türkiyədən Azərbaycana isə 2.125 milyard ABŞ dolları dəyərində ixrac əməliyyatları icra olunub. Bu isə 2024-cü ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 15.7 milyon ABŞ dolları və ya 0.7 faiz artım deməkdir.

Əvəzində isə Azərbaycanın başqa bir qonşusu -Rusiya ilə ticarət dövriyyəsi bir qədər də güclənib. Bu ilin 11 ayında Azərbaycan Rusiyaya 1 milyard 87 milyon dollar dəyərində (+0.3 faiz) məhsul ixrac edib. İdxal isə 3 milyard 420 milyon dollar (+3.8 faiz) təşkil edib.

Bununla belə, Rusiya Azərbaycanın ticarət dövriyyəsində 10.11 faizlə üçüncü yeri tutur.

Son bir ildə Azərbaycanla Rusiyanın münasibətlərində siyasi baxımdan müəyyən gərginlik olduğu iddia edilirdi. Xüsusilə də ötən il dekabrın 25-də Bakıdan Qroznıya uçan təyyarənin Qazaxıstanda qəzaya uğraması və 38 nəfərin həlak olmasının münasibətlərin gərginləşməsinə səbəb olduğu vurğulanırdı. Bəzi ekspertlər deyir ki, əslində Qərb ölkələri və onun dəyərlərinə sözügedən hər iki ölkənin rəhbərliyində eyni münasibət bəsləndiyindən onların arasında reallıqda dərin böhran hökm sürmür.

Prezident Vladimir Putin Rusiyada xarici məhkəmələrin qərarlarının icra olunmamasını nəzərdə tutan qanunu imzalayıb.

Sənədə əsasən, səlahiyyətləri beynəlxalq müqaviləyə və ya BMT Təhlükəsizlik Şurasının qətnamələrinə əsaslanmayan beynəlxalq məhkəmə orqanlarının qərarları da icra olunmayacaq.

Bu qanun Beynəlxalq Cinayət Məhkəməsinin (BCM) hökmlərinə şamil ediləcək. Bunu Rusiya Hüquqşünaslar Assosiasiyasının İdarə Heyətinin sədri Vladimir Qruzdev bir müddət öncə deyirdi. NSP vəkillər bürosunun tərəfdaşı İlya Raçkovun sözlərinə görə, Ukrayna ilə bağlı mümkün tribunalın qərarları da məhdudiyyətlərə məruz qalacaq.

2023-cü ilin martında BCM Putin və uşaq hüquqları üzrə müvəkkil Mariya Lvova-Belovanın həbsinə order verib. Onlar Ukraynanın işğal olunmuş ərazilərindən uşaqların qanunsuz deportasiyasına görə məsuliyyət daşımaqda ittiham olunurlar. Rusiya Təhlükəsizlik Şurasının katibi, keçmiş müdafiə naziri Sergey Şoyqu, Rusiya Silahlı Qüvvələrinin Baş Qərargah rəisi Valeri Qerasimov, Rusiya Hərbi-Hava Qüvvələrinin komandanı Sergey Kobılaş və Rusiya Qara Dəniz Donanmasının keçmiş komandanı Viktor Sokolov barəsində də həbs orderləri verilib.

Dekabrın 12-də Rusiya məhkəməsi BCM-in prokurorunu və səkkiz hakimini qiyabi olaraq 3 il yarımdan 15 ilədək azadlıqdan məhrumetmə cəzasına məhkum edib. Onlar bilərəkdən təqsirsiz şəxsin cinayət məsuliyyətinə cəlbində, qanunsuz cinayət işi başlamaqda, qanunsuz həbs, beynəlxalq qoruması olan şəxslərə hücumun hazırlanmasında təqsirli biliniblər.

Dekabrın 29-da Türkiyənin şimal-qərbində şübhəli "İslam Dövləti" (İŞİD) silahlıları ilə toqquşmada üç polis əməkdaşı həlak olub. Əməliyyatda altı silahlı da öldürülüb. Açıqlamanı daxili işlər naziri Ali Yerlikaya verib.

"Reuters" şahidə və dövlət mediasına istinadla İŞİD-ə qarşı polis əməliyyatının davam etdiyini xəbər verir.

İstanbulun cənubundakı Yalova vilayətində toqquşma yerində atışma səsləri eşidilib. Şahid polisin yaraqlıların olduğu güman edilən evdə gecə əməliyyatı keçirdiyini bildirib.

Yaxınlıqdakı yol bağlanıb, əməliyyatın hələ də davam etdiyi açıqlanıb. Ərazidə polis helikopterinin uçduğu, yaxınlıqdan tüstü qalxdığı, bir neçə təcili yardım, yanğınsöndürən maşının gəldiyi xəbər verilir.

Türkiyə polisi ötən həftə 115 şübhəli İŞİD üzvünü saxladığını, onların Milad və Yeni il bayramında hücumlar planlaşdırdığını bildirib.

"TRT Haber" yaralı polislərin xəstəxanaya aparıldığını, vəziyyətlərinin ağır olmadığını xəbər verib.

NTV-nin məlumatına görə, şübhəlilər əməliyyata başlayan polisə atəş açıblar. Qonşu Bursa vilayətindən əraziyə xüsusi polis qüvvələri göndərilib.

İstanbul prokurorluğu ötən həftə bildirirdi ki, İŞİD silahlılar qeyri-müsəlmanlara qarşı hücumlar planlaşdırır.

Təxminən 10 il öncə cihadçı qruplaşma Türkiyədə mülki hədəflərə hücumlarda günahlandırılıb. İstanbulda gecə klubuna və əsas aeroporta hücumda onlarla adam öldürülüb.

İranda bir ildə 1 min 922 nəfər edam olunub. Onların 1 min 681-i kişi, 59-u qadın, ikisi isə yetkinlik yaşına çatmayanlardır. Bu məlumat İranın "Human Rights Activists News Agency" (HRANA) hüquq müdafiə təşkilatının illik hesabatında yer alıb. Bu ilin edam sayı 2024-cü ildəkindən iki dəfə çoxdur, son 11 ilin ən yüksək səviyyəsidir.

Edamların əksəriyyəti gizli və ya rəsmi elansız gerçəkləşdirilib. 10 edam açıq icra olunub. Agentlik qeyd edir ki, bu il çıxarılan ölüm hökmlərinin sayı 2024-cü illə müqayisədə 21.4 faiz azalıb.

Edam cəzası daha çox adamöldürmə (47.55 faiz) və narkotiklər ilə bağlı cinayətlərə görə (46.10 faiz) icra olunub.

"The Daily Telegraph" qəzeti iranlı fəallara istinadla yazır ki, İsraillə 12 günlük münaqişədən sonra İran hakimiyyəti ölüm cəzasını son 30 ildə ən fəal tətbiqinə başlayıb.

Avqustda məhkəmə hakimiyyətinin rəhbəri Qulamhüseyn Möhsüni Ejei bildirib ki, hakimiyyət casusluqda şübhəli bilinən şəxslərə qarşı bu cəzanı qətiyyətlə tətbiq edəcək.

Dekabrın 29-da Çin Tayvan ətrafında təlimlərə başlayıb. "Ədalət missiyası 2025" adlı təlimlərə əsgərlər, hərbi gəmilər, qırıcı təyyarələr, artilleriya cəlb olunub. Ada isə mümkün hücumu dəf etmək məşqləri keçirir, ABŞ istehsalı texnikanı sərgiləyir.

Çin təlimlərdə real atəş açıldığını, quru və dəniz hədəflərinə zərbələrin simulyasiya olunduğunu bildirib. Təlimlər iki gün çəkəcək, adanın əsas limanlarının bloklanması, mühasirəyə salınması üzrə məşqlər aparılacaq.

Tayvanın aparıcı təhlükəsizlik rəsmisi "Reuters"ə deyib ki, ada ətrafında Çinin onlarla hərbi qayığı, təyyarəsi əməliyyat aparır, bəziləri Tayvan sahilindən 24 dəniz mili (44.5 kilometr) olaraq təyin olunan bitişik zonaya "bilərəkdən" yaxınlaşır.

2022-ci ildən bəri altıncı dəfədir Çin belə böyük təlim keçirir. O zaman ABŞ Nümayəndələr Palatasının spikeri Nensi Pelosi demokratik idarə olunan adaya səfər edib.

Çin son vaxtlar ərazi iddialarını gücləndirib. Daha öncə isə Yaponiyanın baş naziri Sanae Takaiçi deyib ki, Çin Tayvana hücum edərsə, Tokio buna hərbi cavab verər.

Təlimlərdən 11 gün öncə isə ABŞ Tayvana 11.1 milyard dollarlıq silah satılacağını elan edib. Bu, Çinin müdafiə nazirliyinin etirazına səbəb olub, ordu cavabında "zorakı" tədbirlərə əl atılacağını bildirib.

Təhlilçilərin fikrincə, Pekinin təlimlərinin rutin hərbi məşqlər, yoxsa mümkün hücuma hazırlıq olduğu aydın görünmür. Bu strategiyanın məqsədi isə ABŞ və müttəfiqlərinə hücumla bağlı minimum xəbərdarlıq etməkdir.

"Bu təlimlər "Tayvan müstəqilliyi" separatçı qüvvələri və xarici müdaxilə qüvvələrinə ciddi xəbərdarlıqdır", – Şərq Komandanlığının sözçüsü Şi İ deyib.

Tayvan hökuməti təlimləri pisləyib.

Suriyanın Homs şəhərində məsciddə partlayış olub. İlkin məlumatlara görə, səkkiz nəfər həlak olub, 18 nəfər yaralanıb. Xəbəri SANA dövlət agentliyi yayıb.

Təhlükəsizlik xidmətindəki mənbə partlayışa məscidə qoyulmuş partlayıcının səbəb ola biləcəyini bildirib.

"Reuters" partlayışın dini azlıq olan ələvi məscidində, cümə moizəsi vaxtı baş verdiyini yazır.

Hələlik məsuliyyəti üzərinə götürən olmayıb.

Asbest və tərkibində asbest olan materialların dövriyyəsi qadağan ediləcək. Bu, Milli Məclisdə bu gün, dekabrın 26-da müzakirəyə çıxarılan "Mülki dövriyyədə olmasına yol verilməyən (mülki dövriyyədən çıxarılmış) əşyaların siyahısı haqqında" Qanuna təklif edilən dəyişiklikdə əksini tapıb.

Qanun qəbul ediləcəyi halda, 2027-ci il iyulun 1-də qüvvəyə minəcək.

Layihə səsverməyə çıxarılaraq birinci oxunuşda qəbul edilib.

Statistika

Dövlət Statistika Komitəsinin (DSK) məlumatına əsasən, son illər qeyd edilən məhsulların ölkəyə idxalı artıb. Azərbaycana 2024-cü ildə 1 min 45 ton asbest (+76.8 faiz) və 27 min 634 ton tərkibində asbest olan təbəqələr (-8.6 faiz) idxal edilib.

Asbest tərkibli dam örtükləri (şifer) ölkədə ümumi dam örtüyü fondunun 29 faizini təşkil edir.

Avropa təcrübəsi

Elmi araşdırmalardan onun insan sağlamlığı üçün ciddi təhlükə yaratdığı açıqlandıqdan sonra bir sıra ölkələrdə (əsasən ABŞ və Avropa ölkələrində) asbest və asbest tərkibli məhsulların istifadəsi qadağan edilib. Asbest liflərinin havaya qarışaraq nəfəs yollarına daxil olması müxtəlif xəstəliklərin, o cümlədən ağciyər xəstəliklərinin yaranma riskini artırdığı vurğulanır.

Azərbaycanda bundan öncə…

Azərbaycanda bundan öncə, 2000-ci illərin əvvəlində də asbest və tərkibində asbest olan materialların dövriyyəsinin qadağan edilməsi gündəmə gəlmişdi. Hətta belə iddialar var idi ki, evləri və başqa tikililəri şiferlə örtülən vətəndaşlara bunun dəyişdirilməsi üçün dövlət kompensasiya da verəcək. Amma sonradan bu deyilənlər gerçəkləşməmişdi.

Azərbaycanda evlərin şiferlə örtülməsi daha çox Aran rayonlarında yayılıb. Bu onların evləri sərin saxlaması ilə izah edilirdi.

Türkiyədə futbol üzrə mərc oyunları ilə bağlı istintaq çərçivəsində daha 29 nəfərlə bağlı saxlanma qərarı çıxarılıb. Onların arasında "Qalatasaray" klubunun keçmiş idarəçilərindən Erden Timur da var.

NTV prokurorluğa istinadla 29 şübhəlidən 24-nün saxlanıldığını xəbər verir.

NTV 14 şübhəlinin Türkiyə liqalarının oyunçuları olduğunu bildirir, amma adlarını çəkmir. Altı nəfər isə 2024-cü ilin oktyabrında "Kasımpaşa" və "Samsunspor" arasındakı Super Liqa oyununa mərc qoymağa görə axtarılır.

21 noyabr

Türkiyədə mərc oyunları üzrə istintaq genişlənir

Türkiyənin futbol liqalarında daxili mərc oyunları ilə bağlı istintaqın daha da genişlənəcəyi gözlənir. Noyabrın 20-də prokuror məşqçilərin, şərhçilərin, klub başçılarının da istintaqa cəlb olunacağını bildirib.

Peşəkar liqalarda bəzi rəsmilərin oyunlara mərc qoyduğu açıqlanandan sonra Türkiyə Futbol Federasiyası (TFF) noyabrın əvvəlində 149 hakim və hakim köməkçisini vəzifədən çıxarıb.

Ötən həftə əməliyyat genişlənib, yüksək liqa klublarından birinin rəhbəri daxil səkkiz nəfər həbs olunub. Federasiya bütün liqalardan mindən çox oyunçunu uzaqlaşdırıb. İkinci və üçüncü liqalarda oyunlar iki həftəlik dayandırılıb.

"Növbəti günlərdə yeni bir əməliyyat keçirə bilərik. Futbolumuzu tam təmizləmək istəyirik", – İstanbulun baş prokuroru Akın Gürlek NTV-yə deyib. O, Türkiyənin UEFA, İnterpol ilə əməkdaşlıq etdiyini söyləyib. Hakimiyyət orqanları Monteneqro, Kipr və Gürcüstanda qeyri-qanuni qumar oynamaqda şübhəli bilinən türkiyəliləri də izləyir. Prokuror hazırda türkiyəli şübhəlilərin qeyri-qanuni mərc üçün yararlandığı xarici mərc platformalarından cavab gözlədiklərini əlavə edib.

TFF məsələni şərh etməsə də, federasiya prezidenti İbrahim Hacıosmanoğlu etiraf edib ki, "türk futbolunda mənəvi böhran" yaşanır.

Federasiyanın araşdırması üzə çıxarıb ki, Türkiyənin peşəkar liqalarındakı 571 hakimdən 371-nin mərc hesabı var.

Türkiyənin idman intizamı qaydalarına görə, oyunun nəticəsinə, gedişatına təsir göstərməkdə və ya bunun üçün ödəniş almaqda təqsirli bilinən şəxslər idmandan ömürlük uzaqlaşdırılır. Bu pozuntuları klub rəhbərləri törədirsə, klub təmsil edildiyi liqadan kənarlaşdırılır, məsuliyyət daşıyanlar cərimələnir.