Rusiya prezidenti Vladimir Putin iki ölkə arasında əlaqələrin möhkəmləndirilməsində xidmətlərinə görə Azərbaycan Milli Məclisinin sədri Sahibə Qafarovanı "Dostluq" ordeni ilə təltif edib.

Son vaxtlar Rusiya ilə Azərbaycan arasındakı münasibətlərdə nisbi gərginlik müşahidə olunur.

10 fevral

Rusiyalı deputatın Azərbaycana girişinə qadağa qoyuldu

Rusiya Dövlət Dumasının Turizm komitəsinin sədrinin birinci müavini Nikolay Valuyevin adı Azərbaycana girişi qadağan olunmuş şəxslərin siyahısına daxil edilib.

Bunu yerli mediaya açıqlamasında Azərbaycan Xarici İşlər Nazirliyinin mətbuat katibi Ayxan Hacızadə deyib.

A.Hacızadənin sözlərinə görə, N.Valuyevin Azərbaycana qarşı "təhdid xarakterli" fikirləri tamamilə qəbuledilməzdir.

"Təəssüflə bildirmək istərdik ki, ölkəmizə qarşı fəaliyyət göstərən bütün bu deputatlar məhz Rusiyanın hakim "Vahid Rusiya" partiyasının üzvləridir", - A.Hacızadə vurğulayıb.

Azərbaycan tərəfi "Rossotrudniçestvo"nun Bakıdakı nümayəndəliyinin (Rus Evi) fəaliyyətini dayandırması barədə Rusiyaya nota göndərdikdən sonra Valuyev Bakının qərarını tənqid edib.

"Rusiyada "Azersotrudniçestvo" kimi bir qurum mövcud deyil. Amma bunun əvəzində çox sayda "diasporlar" var. Bu diasporlar mədəni mübadilə ilə əlaqəli deyil, daha çox pulla əlaqəlidir. Və böyük miqyasda. Bu, təkcə Rusiyada deyil, həm də tarixi vətəndə son dərəcə zəruridir. Bu pullar, bunu necə daha ehtiyatla ifadə etsəm, heç də həmişə qanuni deyil... Onlara daha yaxından nəzər salmağın vaxtı çatmadımı?", –rusiyalı deputat öz Telegram kanalında sual edib.

7 fevral

Kreml Putinlə Əliyevin Rus Evi ilə bağlı müzakirə aparacağını istisna etmir

Bakıdakı Rusiya İnformasiya və Mədəniyyət Mərkəzi (Rus Evi) ətrafında yaranmış vəziyyət Rusiya və Azərbaycan prezidentləri arasında təmaslar baş tutduqda müzakirə oluna bilər.

TASS xəbər verir ki, bu ehtimalı Rusiya prezidentinin mətbuat katibi Dmitri Peskov brifinqdə səsləndirib.

"Biz buna təəssüf edirik. Hesab edirik ki, bu anlaşılmazlıqdır və ikitərəfli təmaslarla həll oluna bilər", - Peskov Rusiya Evinin bağlanmasını şərh edərkən bildirib.

"Əlbəttə, biz bu məsələni həmkarlarımızla müxtəlif səviyyələrdə qaldıracağıq. Əgər ən yüksək səviyyədə təmaslar olarsa, istisna etmirik ki, bu məsələ iki dövlət başçısı arasında dialoqda müzakirə oluna bilər", - Kremlin sözçüsü Putinlə Əliyev arasında bu mövzuda təmasların olub-olmayacağı ilə bağlı suala cavabında bunları bildirib.

6 fevral

Azərbaycan Rus Evi ilə bağlı Rusiyaya nota göndərib

Azərbaycan Xarici İşlər Nazirliyi (XİN) Rusiya İnformasiya və Mədəniyyət Mərkəzinin (Rus Evi) Bakıda qeydiyyata alınması tələbi ilə Rusiya XİN-ə nota göndərib.

Vesti.ru xəbər verir ki, bu barədə "Rossotrudniçestvo"nun rəhbəri Yevgeni Primakov "Rossiya 24" telekanalının efirində bildirib: "Notada deyilir ki, bizim nümayəndəliyimiz, Rusiya İnformasiya və Mədəniyyət Mərkəzi yerli qanunvericiliyə əsasən hüquqi şəxs kimi qeydiyyatdan keçməlidir".

Primakovun sözlərinə görə, Rusiya dəfələrlə Bakıdan qeydiyyatla bağlı kömək istəyib, lakin cavab almayıb.

XİN təsdiqləyir

"Azərbaycan ərazisində bu kimi təşkilatların fəaliyyəti milli qanunvericiliyə, ölkələr arasında qarşılılıq prinsipinə və ikitərəfli əsasda əldə olunmuş razılıqların tələblərinə uyğun tənzimlənir". Bunu Azərbaycan Xarici İşlər Nazirliyinin (XİN) mətbuat katibi Ayxan Hacızadə "Rossotrudniçestvo" agentliyi ilə bağlı yerli medianın sualına cavabda deyib. Onun sözlərinə görə, "Rus Evi"nin hüquqi şəxs qismində qeydiyyatının mövcud olmadığı və Azərbaycan qanunvericiliyini ciddi şəkildə pozduğu barədə məlumat verilib. Bu il fevralın 3-də isə onun fəaliyyətinə xitam verilməsi barədə Rusiyaya nota göndərilib.

Sözçü Rusiyadan bu qərara uyğun tədbirlər gözlənildiyini vurğulayıb.

28 yanvar

Rusiya səfiri də Azərbaycan XİN-ə çağrılıb

Yanvarın 28-də Rusiya Federasiyasının Bakıdakı fövqəladə və səlahiyyətli səfiri Mixail Yevdokimov Azərbaycan Xarici İşlər Nazirliyinə (XİN) dəvət olunub.

Azərbaycan XİN bildirir ki, görüş zamanı Rusiya mətbuatında, eləcə də bəzi rəsmi dairələri tərəfindən "dezinformasiya xarakterli", onları "hədəf alan" yazıların dərc olunmasının anlaşılmazlıq yaratdığı, iki ölkə arasında 3 il əvvəl imzalanan "Müttəfiqlik qarşılıqlı fəaliyyəti haqqında Bəyannamə"nin məzmun və ruhuna zidd olduğu diqqətə çatdırılıb: "AZAL-a məxsus təyyarənin qəzaya uğraması ilə bağlı ilkin təhqiqatın nəticələrinin məlum olduğu, istintaqın yekunlaşdırılması üçün iş aparıldığı, qəza ilə bağlı Rusiyadan gözləntilərimizin açıq şəkildə bəyan edildiyi xatırlanıb".

Açıqlamaya görə, yerli mətbu orqanında "Rus evi" ilə bağlı məlumata gəldikdə, bunun rəsmi mövqe olmadığı, bu kimi təşkilatların fəaliyyətinin qarşılılıq prinsipinə əsaslandığı və qanunvericiliyin tələblərinə uyğun aparılmasının vacib olduğu bildirilib.

27 yanvar

Azərbaycan səfiri Rusiya XİN-ə çağrılıb

Rusiya Xarici İşlər Nazirliyi (XİN) bildirib ki, yanvarın 27-də Azərbaycanın fövqəladə və səlahiyyətli səfiri Rəhman Mustafayevi bu quruma dəvət ediblər və nazir müavini Mixail Qaluzin onunla görüşüb.

XİN-in məlumatına görə, görüş zamanı nazir müavini "Rusiya və Azərbaycan arasında strateji tərəfdaşlıq və müttəfiqlik ruhunda əlaqələrin qurulmasının mütləq əhəmiyyətini vurğulayıb".

Açıqlamaya görə, görüşdə habelə "Azərbaycan mətbuatında son vaxtlar Rusiya əleyhinə olan silsilə yazılar, eləcə də Bakıda Rus Evinə qarşı aparılan dezinformasiya kampaniyası ilə bağlı təəccüb ifadə olunub".

Bugünlərdə hakimiyyətyönlü "Baku TV" peyk telekanalında Bakıda yerləşən "Rus Evi" mədəniyyət mərkəzi ilə bağlı reportaj efirə gedib. "Rus Evi, yoxsa daha çox rus kəşfiyyatı evi" adlı süjetdə bu qurumun fəaliyyəti ilə bağlı bir sıra iddialar yer alıb. Rusiya XİN bildirib ki, Mixail Qaluzin bu iddiaları "tamamilə əsassız" adlandırıb.

Görüşdə həmçinin 2024-cü il dekabrın 25-də Qazaxıstanın Aktau şəhəri yaxınlığında AZAL-a məxsus sərnişin təyyarəsinin qəzaya uğraması da müzakirə olunub. "Faciənin bütün detallarının aydınlaşdırılması üçün rəsmi araşdırmanın başa çatdırılması və nəticələrinin dərc edilməsinin zəruriliyi vurğulanıb", -Rusiya XİN bildirib.

Xatırlatma

Dekabrın 25-də Bakı-Qroznı marşrutu ilə uçan AZAL təyyarəsi Aktauda qəza enişi edib. Təyyarədəki 67 nəfərdən 38-i həlak olub, 29 nəfər sağ qalıb.

Azərbaycan prezidenti İlham Əliyev yerli mediaya deyib ki, sərnişin təyyarəsi Rusiyanın hava məkanında kənar fiziki-texniki müdaxiləyə məruz qalıb, idarəetməni tam itirib, Qazaxıstanın Aktau şəhərinə yönləndirilib və yalnız pilotların şücaəti, peşəkarlığı sayəsində qəza enişi edə bilib.

Rusiya prezidenti Vladimir Putin azərbaycanlı həmkarına zəng edərək başsağlığı verib və hadisənin Rusiya səmasında baş verdiyinə görə üzr istəyib. Ancaq Rusiya hadisə ilə bağlı məsuliyyəti öz üzərinə götürməyib.

Azərbaycan həm məsuliyyətin müəyyən olunması və həm də kompensasiya ödənilməsini tələb edir.

2026-cı ilin yanvar-avqust aylarında Azərbaycana dünyanın 191 ölkəsindən 1 milyon 586 min xarici və vətəndaşlığı olmayan şəxs gəlib.

Dövlət Statistika Komitəsinin (DSK) sentyabrın 25-də yaydığı məlumata görə, bu göstərici əvvəlki ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə 7.8 faiz azdır.

Gələnlərdən ən çox- 27.9 faizini Rusiya, 19.4 faizini Türkiyə, 7.8 faizini İran, 4.8 faizini isə Gürcüstan vətəndaşları təşkil edib.

Ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə Avropa İttifaqına üzv ölkələrdən gələnlərin sayı 6.6 faiz artaraq 77.8 min, MDB ölkələrindən gələnlərin sayı isə 3.1 faiz artaraq 619.5 min nəfərə çatıb. Bunun əksinə olaraq, Körfəz ölkələrindən gələnlərin sayı 33.3 faiz azalaraq 192 min nəfərə düşüb.

Bu ilin səkkiz ayında ötən ilin analoji dövrü ilə müqayisədə xarici ölkələrə gedən Azərbaycan vətəndaşlarının ümumi sayı da 2.4 faiz azalaraq 1 milyon 384.5 min nəfər olub. Onların 43.9 faizi Türkiyəyə (ötən ilin eyni dövrünə nisbətən 2.2 faiz çox), 14.8 faizi Rusiya Federasiyasına (2.2 faiz az), 12.8 faizi Gürcüstana (13.6 faiz çox), 5.3 faizi isə İrana (41.2 faiz az) gedib.

Rəsmi statistika son illər həm Azərbaycana gələnlərin, həm də ölkədən xaricə gedənlərin sayında davamlı azalma meylinin olduğunu göstərir.

Xatırlatma

Ekspertlərin fikrincə, ölkəyə gələn xaricilərin sayının azalmasına iki əsas amil təsir edir: quru sərhədlərinin hələ də bağlı qalması və Azərbaycanda istirahətin qonşu ölkələrə nisbətən baha olması. Quru sərhədləri 2020-ci ildə koronavirus səbəbindən bağlansa da, hökumət təhlükəsizlik amillərini əsas gətirərək bu məhdudiyyəti hələ də qüvvədə saxlayır.

Körfəz ölkələrindən gələnlərin sayındakı azalma isə bu il Yaxın Şərqdə artan hərbi gərginliklə izah olunur.

Azərbaycan vətəndaşlarının xaricə səfərlərindəki geriləməni isə mütəxəssislər əhalinin maddi vəziyyəti ilə əlaqələndirirlər.

Almaniyadan Azərbaycana readmissiya edildikdən sonra həbs olunan Samir Aşurovun saxlandığı 1 saylı Kürdəxanı Təcridxanasında döyüldüyü bildirilir.
Bu barədə onun yaxınları məlumat yayıb.

Yaxınlarının açıqlamasına görə, Samir Aşurov bunun səbəbini təcridxananın bir əməkdaşına adı ilə müraciət etməsini göstərib. Onların vurğulamasına görə, o, Samir Aşurova “Mənə müəllim deyə müraciət etməlisən” söyləyib.

Yaxınları əlavə edib ki, artıq sentyabrın 22-də baş vermiş hadisə ilə bağlı Penitensiar Xidmətin rəisinə, Ombudsman Aparatına, prokurorluğa şikayət ərizələri yazılıb.

Hələlik, bu iddialara sözgedən təcridxananın cavabdeh şəxslərindən və başqa rəsmi qurumlardan münasibət alamq mümkün olmayıb.

Amma Penitensiar Xidmətdən bir qayda olaraq cəzaçəçəkmə müəssisələri və təcridxanalarda saxlanan şəxslərə işgəncə verilməsi ilə bağlı iddiaları yalanlayırlar.

17.09.2026

Ali Məhkəmə də Samir Aşurovu vaxtından əvvəl azadlığa buraxmadı

Sentyabrın 17-də Ali Məhkəmədə Almaniyadan Azərbaycana readmissiya edildikdən sonra həbs olunan Samir Aşurovun kassasiya şikayətinə baxılıb.

Yaxınlarının yaydığı məlumata görə, şikayət Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin S.Aşurovun vaxtından əvvəl azadlığa buraxılması barədə müraciətini təmin etməməsi ilə bağlı olub.

Ali Məhkəmənin hakimi Vidadi Cəfərov Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin qərarını qüvvədə saxlayıb.

"Samirə verilən haqsız cəzanın 2/3 hissəsini çəkdikdən sonra vaxtından əvvəl azadlığa buraxılması üçün müraciət etmişdi. Amma Xəzər rayon Məhkəməsi bu müraciəti rədd edib, Apellyasiya Məhkəməsi isə həmin qərarı dəyişdirmədən qüvvədə saxlayıb", – onda S.Aşurovun xanımı Nuranə Aşurova demişdi.

Samir Aşurovun həbsi

2023-cü il martın 29-da Almaniyadan deportasiya olunan S.Aşurov bundan 20 gün sonra saxlanıb. O, Elşən Nəbiyev adlı şəxsə bıçaqla xəsarət yetirməkdə ittiham olunub. Aşurov əvvəlcə Cinayət Məcəlləsinin 126.2.4 (ümumi təhlükəli üsulla, xuliqanlıq niyyəti ilə qəsdən sağlamlığa ağır zərər vurma) maddəsi ilə həbsdə saxlanıb. Bir neçə ay sonra isə ona qarşı Cinayət Məcəlləsinin daha bir - 221.3-cü (silahdan və ya silah qismində istifadə olunan əşyalardan istifadə etməklə xuliqanlıq törətmək) maddəsi ilə ittiham irəli sürülüb. 2023-cü il dekabrın 18-də Bakı Ağır Cinayətlər Məhkəməsi onu təqsirli bilərək 6 il 6 ay azadlıqdan məhrum edib.

Hüquq müdafiəçiləri S.Aşurovu siyasi məhbus kimi tanıyıblar. O, ittihamı qurama sayır.

Amma rəsmilər ölkədə siyasi məhbusların olması ilə bağlı fikirləri qəbul etmirlər. Onlar deyirlər ki, siyasi məhbus siyahılarına daxil edilənlər sırf törətdikləri əmələ görə məsuliyyətə cəlb olunublar.

Xatırlatma

Son dörd il ərzində Avropa ölkələrindən (əsasən, Almaniyadan) Azərbaycana readmissiya edilən şəxslərdən ən azı beş nəfərin (S.Aşurov daxil) narkotik və başqa ittihamlarla həbsi diqqət çəkib. Onlar həbslərini mühacirətdə olarkən Azərbaycanla bağlı etiraz aksiyalarında fəallıqları ilə izah ediblər. Amma rəsmilər, bir qayda olaraq, insanların tənqidi mövqelərinə görə əsassız yerə təqib olunmaları ilə bağlı deyilənləri qəbul etmirlər.

Azərbaycandan ixrac olunan vintlər (boltlar və qaykalar) üçün gömrük rüsumu kəskin artırılıb.

Nazirlər Kabinetinin sentyabrın 22-də qəbul etdiyi yeni qərara əsasən, bu məhsulların hər 1000 kiloqramı üçün gömrük haqqı 15 dollardan 300 dollara qaldırılıb. Yeni qayda 2029-cu ilin sonuna qədər qüvvədə olacaq.

Qərar dərc olunduqdan 30 gün sonra qüvvəyə minir.

Hökumət bu addımın səbəbini rəsmi olaraq açıqlamayıb.

Son bir ildə Azərbaycanda bir çox sahələrdə rüsum və cərimələr artırılıb.

Həbsdə olan Azərbaycan Xalq Cəbhəsi Partiyası (AXCP) üzvü Razi Alışovun səhhətində ciddi problemlər yarandığı bildirilir.

Partiyadan ailəsinə istinadən yayılan məlumata görə, o, bir müddətdir hərəkət etməkdə çətinlik çəkir, son günlər isə ayaqları tamamilə tutulub: "O bildirib ki, yaxın vaxtlarda həkim müayinəsindən keçib və həkim onun belində yırtıq (qrija) olduğu qənaətinə gəlib. Amma diaqnozun təsdiqlənməsi üçün aparat müayinəsi və müalicə aparılmayıb, ona görə də durumu xeyli ağırlaşıb".

Hazırda onun hazırda 13 saylı Cəzaçəkmə Müəssisəsində saxlandığı bildirilir.

Bu açıqlamaya müəssisənin rəhbərliyindən və Penitensiar Xidmətdən münasibət almaq mümkün olmayıb.

Son vaxtlar həbsdə olan bir çox ictimai fəal və müxalifətçi tez-tez səhhətlərinin pisləşməsi, amma lazımı müayinə və müalicədən kənarda qalmaları ilə bağlı şikayətlər yayırlar. Penitensiar Xidmətdən isə, bir qayda olaraq, məhbuslara qanunvericiliyə uyğun şəkildə bütün, o cümlədən tibbi xidmətlərin göstərildiyi bildirilir.

Xatırlatma

AXCP üzvü R.Alışov 2022-ci ildə həbs olunub. Məhkəmə ona 5 il 6 ay həbs cəzası kəsib. R.Alışov satış məqsədilə narkotik əldə etməkdə günahlandırılır. O, ittihamını qəbul etmir.

Hazırda müxalifətdə olan AXCP-nin sədri də daxil olmaqla, hazırda 20-yə yaxın üzvü müxtəlif ittihamlarla həbsdədir. Partiya onların hamısının siyasi sifarişlə həbs olunduğunu bəyan edib.

Bəzi hüquq müdafiəçilərinin hazırladıqları siyahıya görə, hazırda Azərbaycanda 328 nəfər siyasi məhbus var.

Azərbaycan rəsmiləri isə ölkədə siyasi məhbus olması barədə deyilənləri qəbul etmirlər. Onlar vurğulayırlar ki, adları siyasi məhbus siyahısında yer alan şəxslər törətdikləri konkret cinayətə görə mühakimə ediliblər.

Ermənistan Xarici Kəşfiyyat Xidmətinin rəhbəri Kristine Qriqoryan IV Bakı Təhlükəsizlik Forumunda iştirak edir.

Bu barədə AzadlıqRadiosunun erməni xidmətinə baş nazir Nikol Paşinyanın mətbuat katibi Melanya Arutyunyan məlumat verib.

Sentyabrın 22-də qlobal təhlükəsizliklə bağlı IV Bakı Təhlükəsizlik Forumu başlayıb.

Ötən il Ermənistan Milli Təhlükəsizlik Xidmətinin MTX direktoru Andranik Simonyan 19-21 sentyabr tarixlərində Bakıda "3-cü Beynəlxalq Təhlükəsizlik Forumu"nda iştirak edib.

Azərbaycan Nazirlər Kabineti dövlət məktəblərində şagirdlərin geyim formaları ilə bağlı qaydalara sentyabrın 21-də rəsmi dəyişikliklər edib.

Qərara əsasən, şagirdlərin məktəbli formasından fərqli və ya təhsilin dünyəvilik prinsipinə zidd olan geyimlərdən istifadə etməsi qadağandır.

Vurğulanır ki, Azərbaycan xalqının tarixi, mədəniyyəti və milli-mənəvi dəyərləri ilə bağlı tədbirlərdə şagirdlər milli geyim və ya onun elementlərindən istifadə edə bilərlər, amma bunun üçün məktəbin Pedaqoji Şurasının icazəsi mütləqdir.

Bildirilir ki, uşaqların məktəbə müəyyən olunmuş geyimdə gəlməsinə valideynlər məsuliyyət daşıyır.

"Bu sənədin tələblərinə təhsilalanlar tərəfindən riayət olunması ilə bağlı məsələləri məktəbin Pedaqoji Şurası həll edir", - qərarda yazılır.

Qərarda “dünyəvilik prinsipinə uyğun olmayan” geyim elementlərinin konkret olaraq nələri əhatə etdiyi açıqlanmır.Bir sıra təhlilçilər qərardakı “dünyəvilik prinsipinə uyğun olmayan" geyim elementləri ifadəsini hicab da aid edirlər.

4 il əvvəlki qərar və hicab şikayətləri

Azərbaycanda dövlət ümumi təhsil müəssisələrində vahid geyim forması Nazirlər Kabinetinin 17 mart 2022-ci il tarixli qərarı ilə təsdiq edilib və mərhələli şəkildə tətbiq olunmağa başlanılıb.

Məktəblərin daxili nizamnaməsi də bütün şagirdlərin dərsə vahid formada gəlməsini tələb edir. Amma tələblərdə hicabla bağlı hər hansı bir qeyd yox idi.

Bəzi ekspertlər bunu "bilərəkdən buraxılmış boşluq" kimi qiymətləndirirdilər.

Hər halda, istər 2022-ci il qərarından əvvəl, istərsə də sonra Azərbaycanda bir sıra valideynlər uşaqlarının məktəbə hicabla buraxılmamasından şikayət edirdilər. "Konstitusiyanın 42-ci maddəsinə əsasən, bizim təhsil haqqımız var. Amma dini inancımıza görə uşaqlarımız, övladlarımız məktəbə buraxılmır", - bu il Sumqayıtda yaşayan valideynlərdən biri AzadlıqRadiosuna bildirmişdi.

Hətta 2012-ci ildə Bakıda, Təhsil Nazirliyinin binası qarşısında hicabla bağlı icazəsiz aksiya keçirilmiş və polislə qarşıdurma yaranmışdı. Sonradan həmin hadisələrlə bağlı həbs edilənlər də oldu.

İndi bəzi ekspertlər hesab edirlər ki, qərara bu son dəyişikliklər sözügedən məsələ ilə bağlı hüquqi boşluğu aradan qaldıra bilər.

Naxçıvan Dövlət Universiteti Naxçıvan Müəllimlər İnstitutunun ona qoşulması yolu ilə yenidən təşkil ediləcək. Baş nazir Əli Əsədov bununla bağlı bu gün, sentyabrın 21-də müvafiq qərar imzalayıb.

Qərara əsasən, Naxçıvan Dövlət Universiteti Naxçıvan Müəllimlər İnstitutunun hüquqi varisidir. İnstitutun bütün hüquq və öhdəlikləri, habelə əmlakı Naxçıvan Dövlət Universitetinə keçir.

Hələlik qərara Naxçıvan Müəllimlər İnstitutunun rəhbərliyindən münasibət almaq mümkün olmayıb. Bəzi tələbələr isə bu addımı şərh etmək üçün hələ tez olduğunu bildiriblər.

Qərarda bunun səbəbi yalnız Naxçıvan Dövlət Universitetinin yenidən təşkili ilə izah edilib.

Naxçıvan Müəllimlər İnstitutu prezident Heydər Əliyevin 13 iyun 2000-ci il tarixli fərmanı ilə Azərbaycan Müəllimlər İnstitutunun Naxçıvan filialı kimi yaradılıb. Müəssisəyə müstəqil ali məktəb statusu isə Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 26 avqust 2003-cü il tarixli qərarı ilə verilib.

Son illər Azərbaycanda doğum səviyyəsinin aşağı düşməsi səbəbindən şagirdlərin sayında da azalma müşahidə olunur. Bu proseslə paralel olaraq ölkədə orta məktəblərin, o cümlədən internat məktəblərinin sayı da azalmaqdadır. Mövcud tendensiya həm şagird sayının azalması, həm də dövlətin optimallaşdırma siyasəti ilə izah edilir. Bir sıra ekspertlər yaxın illərdə Azərbaycanda ali məktəblərin sayında da azalma baş verəcəyini ehtimal edirdilər.

Buna qədər Azərbaycanda dövlət və özəl ali məktəblərin sayı 51 olub.

Azərbaycan Dövlət Təhlükəsizliyi Xidməti (DTX) beş ölkədə paralel əməliyyatlar keçirildiyini və 10 nəfərin saxlanıldığını bildirib.

Qurumun sentyabrın 18-də yaydığı məlumatda deyilir ki, əvvəllər qanunsuz qruplaşmada fəaliyyətə görə məhkum olunmuş bir şəxs və daha bir neçə nəfərin ölkədə "ictimai, dini xadimlərin həyatına sui-qəsd etmək məqsədilə cinayət əlaqəsinə girməsi təsbit edilib", onların keçirdikləri gizli görüşlər, telefon danışıqları qeydə alınaraq müvafiq qaydada sənədləşdirilib.

Açıqlamaya görə, istintaq-əməliyyat tədbirləri ilə müəyyən edilib ki, "onlar planlaşdırılan cinayət əməllərini törətdikdən sonra xaricdəki münaqişə bölgələrinə qaçmaq barədə sövdələşiblər".

Vurğulanır ki, digər dövlətlərin təhlükəsizlik və xüsusi xidmət orqanları ilə birgə keçirilən paralel antiterror əməliyyatları sayəsində beş ölkə ərazisində qruplaşmanın ümumilikdə 10 üzvü saxlanıb. Bu şəxslər terroru maliyyələşdirmə, cinayətkar qrup yaratma, həmçinin dövlət və ya ictimai xadimə sui-qəsdə hazırlıq kimi maddələrlə ittiham olunurlar. Məhkəmənin qərarı ilə onların barəsində həbs qətimkan tədbiri seçilib.

Rəsmi açıqlamaya bu iş üzrə saxlanılan şəxslərin vəkillərindən münasibət öyrənmək mümkün olmayıb. Onların ittihamlara münasibəti bəlli deyil.

Sözügedən maddələrlə ittiham olunan şəxsləri 10 ildən ömürlük həbsə qədər ağır cəzalar gözləyir.

Azərbaycan hökuməti 2027-ci ildə ölkədə 141 milyard manatlıq ümumi daxili məhsul (ÜDM) istehsal olunacağını proqnozlaşdırır.

Bu barədə Maliyyə Nazirliyinin gələn il üzrə makroiqtisadi göstəricilərində qeyd olunub

Gələn il ölkə iqtisadiyyatının 2.7 faiz böyüyəcəyi gözlənilir.

Proqnoza əsasən, qeyri-neft-qaz sektorunda 4.4 faiz artım, neft-qaz sektorunda isə 1.8 faiz azalma nəzərdə tutulur.

Amma müstəqil iqtisadçılar belə bir artımın olacağına indidən şübhə ilə yanaşırlar. Onlar xatırladırlar ki, hökumət 2026-cı ildə iqtisadi artımın 3.5 faiz olacağını proqnozlaşdırsa, səkkiz ayın yekunlarına görə, bu göstərici cəmi 1.2 faiz təşkil edib.

Yaxın Şərqdəki münaqişələr fonunda bu il neft kəskin bahalaşıb. Ekspertlər vurğulayırlar ki, əsas ixracı neft və qazdan ibarət olan Azərbaycanda enerjidaşıyıcıların qiymətindəki ciddi artımdan sonra belə proqnozlar özünü doğrultmursa, bu, ölkə iqtisadiyyatında böhranın başlanğıcı kimi qiymətləndirilməlidir. Amma rəsmilər belə dəyərləndirmələri qəbul etmirlər.

11 sentyabr

Azərbaycan sənayesi geri gedir

Azərbaycan sənayesində azalma var.

Dövlət Statistika Komitəsinin (DSK) sentyabrın 11-də açıqladığı məlumata görə, sənaye sektorunda 2026-cı ilin yanvar-avqust aylarında 44.6 milyard manat məbləğində və ya ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə real ifadədə 0.4 faiz az məhsul istehsal edilib.

Bununla belə, komitə vurğulayır ki, 2026-cı ilin səkkiz ayında emal sənayesində 14 milyard 912.1 milyon manatlıq məhsul istehsal olunub ki, bu da ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə real ifadədə 3.4 faiz çoxdur.

İqtisadçılar ölkə sənayesində azalmanı əsasən neft-qaz sektorunda hasilatın aşağı düşməsi ilə izah edirlər. Məsələn, ötən il ölkədə 28 milyon tona yaxın neft çıxarılıb. Halbuki, 2009-cu ildə bu göstərici 50 milyon təşkil etmişdi.

Azərbaycan iqtisadiyyatında böyümə yenə yavaşladı

2026-cı ilin yanvar-avqust aylarında Azərbaycanda 87 milyard 709.5 milyon manatlıq Ümumi Daxili Məhsul (ÜDM) istehsal olunub.

Dövlət Statistika Komitəsi (DSK) bu gün, sentyabrın 9-da açıqlayıb ki, bu, ötən ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə real ifadədə 1.2 faiz çoxdur.

Hesabat dövründə neft-qaz sektorunda əlavə dəyər 0.8 faiz azalıb, qeyri-neft-qaz sektorunda isə 2.1 faiz artıb.

Yanvar-avqust aylarında neft-qaz sektorunda 26 milyard 181.9 milyon manat, qeyri-neft-qaz sektorunda isə 61 milyard 527.6 milyon manatlıq ÜDM formalaşıb.

DSK-nın bundan əvvəlki aylıq hesabatlarının təhlili göstərir ki, ölkə iqtisadiyyatında az da olsa böyümə yenidən kiçilməyə başlayıb. İyulun sonunda bu artım 1.4 faiz, mayda 0, yanvarda isə 1.7 faiz açıqlanmışdı.

Müstəqil iqtisadçılar 1 faiz civarında dəyişən artımı heç iqtisadi inkişaf saymırlar. Hələ may ayında artım tamamilə dayanarkən rəsmilər bunu bəzi dövlət proqramlarının icrasının dondurulması ilə izah etmişdilər. Onlar vurğulayırdılar ki, qarşıdakı aylarda yenidən artım bərpa ediləcək.

ÜDM ilə bağlı son göstəriciyə rəsmilərdən hər hansı münasibət bildirilməyib.

Müstəqil iqtisadçılar isə bu il Yaxın Şərqdə, xüsusilə də Hörmüz boğazı ətrafında gərginliyin artması ilə neftin kəskin bahalaşması fonunda Azərbaycanda iqtisadiyyatın böyüməməsini böhran siqnalı kimi dəyərləndirirdilər. Onlar vurğulayırlar ki, ölkədə əsas ixrac məhsulu olan neft hasilatı azalıb, qeyri-neft sektorunda isə yetərli inkişaf əldə edilməyib.

Azərbaycanda xüsusi karantin rejiminin müddəti gələn ilin əvvəlinə kimi uzadılıb. Baş nazir Əli Əsədov sentyabrın 17-də bununla bağlı qərar imzalayıb.

Sənədə əsasən, "koronavirus infeksiyasının ölkə ərazisində yayılmasının və onun mümkün fəsadlarının qarşısının alınması məqsədilə" rejim 2027-cı il yanvarın 2-si saat 06:00-dək qüvvədə qalacaq. Ötən qərara görə, bu müddət oktyabrın 1-də başa çatmalı idi.

Azərbaycanda bu virusla əlaqədar 2020-ci ilin martından bəri karantin rejimi qüvvədədir. Yoluxma dinamikasından asılı olaraq qaydalar zaman-zaman sərtləşdirilsə və ya yumşaldılsa da, rejimin müddəti dəfələrlə uzadılıb.

Bu məhdudiyyətlər çərçivəsində Azərbaycanın quru sərhədləri gediş-gəliş üçün hələ də bağlıdır. Yalnız istisna hal kimi, bu il mayın 26-dan etibarən Bakı-Tbilisi-Bakı sərnişin qatarının fəaliyyəti bərpa edilib.

Bəzi müxalifətçilər pandemiyanın bitməsinə baxmayaraq, quru sərhədlərinin açılmamasını hakimiyyətin siyasi və iqtisadi maraqları ilə əlaqələndirirlər. Hətta bu səbəbdən paytaxt Bakıda etiraz aksiyalarına cəhdlər də olub.

Hökumət rəsmiləri son çıxışlarında sərhəd məhdudiyyətlərini daha çox təhlükəsizlik amilləri ilə izah etsələr də, baş nazirin qərarlarında bu addım sırf koronavirus təhlükəsi ilə əsaslandırılıb. Halbuki Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı (ÜST) 2023-cü ilin mayında pandemiyanın başa çatdığını elan edib.

Xatırlatma

Dünyada ilk dəfə 2019-cu ilin sonunda aşkarlanan koronavirusu ÜST 2020-ci il martın 11-də pandemiya elan edib. Qlobal miqyasda bu virus səbəbindən təxminən 7 milyon insanın həyatını itirdiyi bildirilir. Rəsmi statistikaya görə, Azərbaycanda indiyədək 834 mindən çox yoluxma faktı qeydə alınıb, infeksiya qurbanlarının sayı isə 10 min 400 nəfərə çatıb.

Son iki ildə ölkədə yeni yoluxma halları ilə bağlı Nazirlər Kabineti yanında Operativ Qərargahın hər hansı rəsmi açıqlaması olmayıb.

Son bir ildə Azərbaycanda doğulan körpələrin sayında 6 minə yaxın azalma var.

Dövlət Statistika Komitəsinin (DSK) sentyabrın 17-də yaydığı demoqrafik hesabatda bu azalma özünü aydın büruzə verir.

Rəsmi məlumata görə, bu ilin yanvar-iyul aylarında Ədliyyə Nazirliyinin rayon (şəhər) qeydiyyat şöbələrində 48 min 954 doğulan körpə qeydə alınıb. Ötən ilin eyni dövründə isə bu göstərici 54 min 898 idi.

Son 6 ildə Azərbaycanda 1-ci sinfə gedənlər 40 mindən çox azalıb

Yeni tədris ilində Azərbaycanda 2.2 milyon nəfər təhsil alacaq.

Ölkənin yerli saytlarının məlumatına görə, bunu bu gün, sentyabrın 14-də elm və təhsil naziri Emin Əmrullayev mətbuat konfransında çıxışı zamanı deyib.

Nazir bildirib ki, onlardan 1.6 milyon nəfəri ümumi, 260 mini ali, 226 mini isə məktəbəqədər təhsil müəssisələrində oxuyacaq.

Əmrullayev bu il 124 min şagirdin birinci sinfə qəbul olunacağını qeyd edib.

Sentyabrın 15-də Azərbaycanda yeni tədris ili başlayır.

2020-ci il sentyabrın 15-də Azərbaycanda 165 mindən çox uşağın birinci sinfə qədəm qoyacağı açıqlanmışdı.

Son illər Azərbaycanda doğuşların sayında ciddi azalma qeydə alınır. Ekspertlər bu vəziyyəti bir neçə səbəblə əlaqələndirirlər. Onların sözlərinə görə, bu tendensiya, demək olar ki, bütün dünyada yayılıb və əsasən ailə planlamasının nəticəsidir.

Digər tərəfdən, mütəxəssislər hesab edirlər ki, ailələrin maddi və sosial qayğıları da azalmada az rol oynamır. Ekspertlər xatırladırlar ki, 2006-cı ildən Azərbaycanda ünvanlı sosial yardımın tətbiqi ilə uşaqların aylıq müavinətləri ləğv edilib.

Azərbaycan Dövlət Neft Şirkəti (SOCAR) İtaliyanın "Eni S.p.A." şirkəti ilə Kot-d'İvuar-da yerləşən "Baleine" neft-qaz yatağının işlənməsi layihəsində 10 faizlik iştirak payının alınması prosesini yekunlaşdırıb.

Bu barədə sentyabrın 16-da SOCAR məlumat yayıb.

Bununla da "Baleine" layihəsində tərəfdaşların iştirak payları növbəti şəkildə bölüşdürülüb: "Eni" – 37.25 faiz, "Vitol" – 30 faiz, "Petroci" – 22.75 faiz və SOCAR – 10 faiz.

22 yanvar

SOCAR Kot-d'İvuarda neft-qaz layihəsində 10 faiz pay alıb

Azərbaycan Dövlət Neft Şirkəti (SOCAR) Kot-d'İvuarda yerləşən "Baleine" neft-qaz yatağının işlənməsi layihəsində 10 faiz iştirak payının alınması ilə bağlı "Eni S.p.A." şirkəti ilə saziş imzalayıb.

Bu barədə qurum özü məlumat yayıb.

Sənədi Dünya İqtisadi Forumunun 2026-cı il illik toplantısı çərçivəsində SOCAR prezidenti Rövşən Nəcəf və "Eni S.p.A." şirkətinin baş icraçı direktoru Klaudio Deskaltsi imzalayıb.

Məlumatda bildirilir ki, "Baleine" Qərbi Afrikada son illərdə aşkar edilmiş ən iri neft-qaz yataqlarından biri hesab olunur. Dənizdə yerləşən bu neft və qaz yatağı 2021-ci ildə kəşf edilib və 2023-cü ildə hasilatına başlanılıb.

Buna da bax:

ABŞ şirkəti borcdan qurtulmaq üçün aktivlərini 1.65 milyard dollara SOCAR-a satır

Azərbaycanda isə "qara qızıl" azalır

Azərbaycanın özündə isə neft hasilatı azalıb, qaz çoxalıb. 2025-ci ildə Azərbaycanda 27.7 milyon ton neft (- 4.8 faiz), 51.5 milyard kubmetr təbii qaz (+ 2.4 faiz) hasil edilib.

SOCAR-ın borc öhdəlikləri ilə bağlı son rəqəmlər açıqlanmayıb. Amma 2025-ci ilin əvvəlində uzunmüddətli borc öhdəlikləri 16.5 milyard manat təşkil edib (öhdəliklərdə artım var).

Şirkətin işçilərinin sayında ümumən azalma var. 2025-ci il yanvarın 1-də SOCAR üzrə işçilərin faktiki sayı 48 min 69 nəfər təşkil edib. Ondan əvvəlki 10 il ilə müqayisədə şirkətdə 6 min 645 ştat azalıb.

Sentyabrın 15-də prezident İlham Əliyev Ayaz Əsgərovu Yardımlı rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı vəzifəsindən azad edib. Prezidentin sərəncamında bunun səbəbi açıqlanmayıb.

Amma elə həmin gün yerli mediada Baş prokuror yanında Korrupsiyaya qarşı Mübarizə Baş İdarəsinin aprel ayında bu qurumda anti-korrupsiya əməliyyatı keçirməsi ilə bağlı məlumat yayılıb.

Məlumata görə, icra hakimiyyətinin Sosial-iqtisadi inkişafın təhlili və proqnozlaşdırılması şöbəsinin müdir müavini Elçin Mirzəyev və baş məsləhətçi Yaşar Eyvazov saxlanılıb.

Məhkəmənin qərarı ilə onların barəsində həbs-qətimkan tədbiri seçilib.

Baş Prokurorluğun Mətbuat xidmətindən faktı APA-ya təsdiqləyiblər.

Amma onların nədə ittiham edildiyi açıqlanmır. Məsələyə sözügedən şəxslərin yaxınlarından münasibət almaq mümkün olmayıb.

A.Əsgərov 10 il idi Yardımlı rayon İcra Hakimiyyətinə rəhbərlik edirdi. O, daha əvvəl Qazax rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı vəzifəsində də çalışıb. Ondan işdən çıxarılmasına münasibət almaq mümkün olmayıb.

Son illər Azərbaycanın bir çox rayon icra hakimiyyətlərində oxşar əməliyyatlar keçirilib. Hətta bir çox başçılar həbs edilib.

İcra başçılarının həbs dalğası, əsasən, 2019-cu ilin dekabrından başlayıb. Həmin vaxt Yevlax və Ağstafa rayonlarında Dövlət Təhlükəsizliyi Xidməti (DTX) oxşar əməliyyatlar keçirmişdi. Ardınca bu proses Neftçala, Biləsuvar, İmişli, Kürdəmir, Cəlilabad və Şəmkir rayonlarında davam edib. Onlar mənimsəmə, vəzifə səlahiyyətini aşma və başqa ittihamlarla həbs ediliblər. Bəziləri tam, bəziləri də qismən ittihamları rədd edib.

Embed paylaş

İcra başçılarının həbsi rayonlardakı vəziyyəti dəyişirmi? – 'Gözlənilən effekti vermir'

Mənbə: AzadlıqRadiosu

Embed paylaş

Kod yaddaşa götürüldü

---

en px hündürlük px

---

Link kopyalandı

No media source currently available

0:00 0:02:59 0:00

Sosial mediada dini mövzuda mübahisəli çıxışları ilə tanınan "Çevik" ləqəbli bloqer Məqsəd Bağırov həbs olunub. Dövlət Təhlükəsizliyi Xidmətinin (DTX) əməkdaşları tərəfindən saxlanılan bloqer barəsində Səbail rayon Məhkəməsində həbs qətimkan tədbiri seçilib.

31 yaşlı Bağırova Cinayət Məcəlləsinin 283.1-ci (milli, irqi, sosial və ya dini nifrət və düşmənçiliyin salınmasına yönələn hərəkətlər) maddəsi ilə ittiham verilib.

Bloqer sentyabrın 2-də yaşadığı Qəbələ rayonunda döyülmüş və xəstəxanaya yerləşdirilmişdi. Onu döyməkdə ittiham olunan Kamran Bilalovu da DTX əməkdaşları saxlayıb. Bilalov isə CM-nin 283.2.1 (dini nifrət və ya düşmənçiliyin salınması, zor tətbiq etməklə törədildikdə) maddəsi ilə ittiham olunur.

"Çevik" iyulun sonunda da inzibati qaydada 10 sutka həbs olunmuşdu. O zaman o, İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 510.2-ci maddəsi ilə təqsirli bilinib. Sözügedən maddə internetdə cəmiyyətə hörmətsizlik edən və əxlaq qaydalarını pozan şəxsləri cəzalandırmağı nəzərdə tutur. Bura internet vasitəsilə açıq şəkildə söyüş söymək, nalayiq jestlər etmək və ya bədənini milli dəyərlərə zidd formada nümayiş etdirmək daxildir.

İddialara görə, Bağırov TikTok-da canlı yayım zamanı Qarabağ döyüşlərində həlak olmuş şəxslərdən birinin ailə üzvünü təhqir edib.

Bloqerin özü də Qarabağ döyüşlərinin iştirakçısı olub.

Hazırda onun ittiham olunduğu CM-in 283.1 maddəsinin sanksiyasında 8 min manatdan 12 min manatadək cərimə və ya 2 ilədək islah işləri, yaxud da 4 ilədək azadlıqdan məhrumetmə cəzası nəzərdə tutulub.

2026-cı ilin ilk 6 ayında Azərbaycanın reallaşmış neftinin orta qiyməti 94.5 ABŞ dolları/barel təşkil edib.

Ölkənin yerli saytlarının məlumatına görə, bunu sentyabrın 15-də Mərkəzi Bankın (AMB) Statistika departamentinin direktoru Samir Nəsirov tədiyə balansının açıqlanmasına həsr olunmuş brifinqdə bildirib.

Onun sözlərinə görə, bu göstərici ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 33 faiz artıb.

AMB rəsmisi qeyd edib ki, hesabat dövründə Azərbaycan qazının 1000 kubmetrinin orta reallaşmış qiyməti isə 313 ABŞ dolları olub.

Vurğulanıb ki, qazın orta qiyməti də ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 4 faiz yüksəlib.

2026-cı ilin ilkin təsdiq edilmiş büdcə parametrlərinin hesablanması zamanı neftin bir barelinin ixrac qiyməti 65 ABŞ dolları götürülüb. Demək, real qiymət proqnozu 45.4 faiz üstələyib.

Bu il dünyada neftin bahalaşması bir sıra münaqişələrin gərginləşməsi və Hörmüz boğazının bağlanması ilə izah edilir. Neftin qiymətindən fərqli olaraq hasilatı isə son illər azalır. 2009-cu ildə Azərbaycanda 50 milyon ton neft hasil edilib. Ötən il bu rəqəm 28 milyon tona düşmüşdü.