Azərbaycan xəbərləri
SOCAR Kot-d'İvuarda da dənizdən neft çıxaracaq
Azərbaycan Dövlət Neft Şirkəti (SOCAR) İtaliyanın "Eni S.p.A." şirkəti ilə Kot-d'İvuar-da yerləşən "Baleine" neft-qaz yatağının işlənməsi layihəsində 10 faizlik iştirak payının alınması prosesini yekunlaşdırıb.
Bu barədə sentyabrın 16-da SOCAR məlumat yayıb.
Bununla da "Baleine" layihəsində tərəfdaşların iştirak payları növbəti şəkildə bölüşdürülüb: "Eni" – 37.25 faiz, "Vitol" – 30 faiz, "Petroci" – 22.75 faiz və SOCAR – 10 faiz.
22 yanvar
SOCAR Kot-d'İvuarda neft-qaz layihəsində 10 faiz pay alıb
Azərbaycan Dövlət Neft Şirkəti (SOCAR) Kot-d'İvuarda yerləşən "Baleine" neft-qaz yatağının işlənməsi layihəsində 10 faiz iştirak payının alınması ilə bağlı "Eni S.p.A." şirkəti ilə saziş imzalayıb.
Bu barədə qurum özü məlumat yayıb.
Sənədi Dünya İqtisadi Forumunun 2026-cı il illik toplantısı çərçivəsində SOCAR prezidenti Rövşən Nəcəf və "Eni S.p.A." şirkətinin baş icraçı direktoru Klaudio Deskaltsi imzalayıb.
Məlumatda bildirilir ki, "Baleine" Qərbi Afrikada son illərdə aşkar edilmiş ən iri neft-qaz yataqlarından biri hesab olunur. Dənizdə yerləşən bu neft və qaz yatağı 2021-ci ildə kəşf edilib və 2023-cü ildə hasilatına başlanılıb.
Azərbaycanda isə "qara qızıl" azalır
Azərbaycanın özündə isə neft hasilatı azalıb, qaz çoxalıb. 2025-ci ildə Azərbaycanda 27.7 milyon ton neft (- 4.8 faiz), 51.5 milyard kubmetr təbii qaz (+ 2.4 faiz) hasil edilib.
SOCAR-ın borc öhdəlikləri ilə bağlı son rəqəmlər açıqlanmayıb. Amma 2025-ci ilin əvvəlində uzunmüddətli borc öhdəlikləri 16.5 milyard manat təşkil edib (öhdəliklərdə artım var).
Şirkətin işçilərinin sayında ümumən azalma var. 2025-ci il yanvarın 1-də SOCAR üzrə işçilərin faktiki sayı 48 min 69 nəfər təşkil edib. Ondan əvvəlki 10 il ilə müqayisədə şirkətdə 6 min 645 ştat azalıb.
Yardımlı icra başçısı işdən çıxarıldı, rayonda əməliyyat olub
Sentyabrın 15-də prezident İlham Əliyev Ayaz Əsgərovu Yardımlı rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı vəzifəsindən azad edib. Prezidentin sərəncamında bunun səbəbi açıqlanmayıb.
Amma elə həmin gün yerli mediada Baş prokuror yanında Korrupsiyaya qarşı Mübarizə Baş İdarəsinin aprel ayında bu qurumda anti-korrupsiya əməliyyatı keçirməsi ilə bağlı məlumat yayılıb.
Məlumata görə, icra hakimiyyətinin Sosial-iqtisadi inkişafın təhlili və proqnozlaşdırılması şöbəsinin müdir müavini Elçin Mirzəyev və baş məsləhətçi Yaşar Eyvazov saxlanılıb.
Məhkəmənin qərarı ilə onların barəsində həbs-qətimkan tədbiri seçilib.
Baş Prokurorluğun Mətbuat xidmətindən faktı APA-ya təsdiqləyiblər.
Amma onların nədə ittiham edildiyi açıqlanmır. Məsələyə sözügedən şəxslərin yaxınlarından münasibət almaq mümkün olmayıb.
A.Əsgərov 10 il idi Yardımlı rayon İcra Hakimiyyətinə rəhbərlik edirdi. O, daha əvvəl Qazax rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı vəzifəsində də çalışıb. Ondan işdən çıxarılmasına münasibət almaq mümkün olmayıb.
Son illər Azərbaycanın bir çox rayon icra hakimiyyətlərində oxşar əməliyyatlar keçirilib. Hətta bir çox başçılar həbs edilib.
İcra başçılarının həbs dalğası, əsasən, 2019-cu ilin dekabrından başlayıb. Həmin vaxt Yevlax və Ağstafa rayonlarında Dövlət Təhlükəsizliyi Xidməti (DTX) oxşar əməliyyatlar keçirmişdi. Ardınca bu proses Neftçala, Biləsuvar, İmişli, Kürdəmir, Cəlilabad və Şəmkir rayonlarında davam edib. Onlar mənimsəmə, vəzifə səlahiyyətini aşma və başqa ittihamlarla həbs ediliblər. Bəziləri tam, bəziləri də qismən ittihamları rədd edib.
'Çevik' həbs olunub
Sosial mediada dini mövzuda mübahisəli çıxışları ilə tanınan "Çevik" ləqəbli bloqer Məqsəd Bağırov həbs olunub. Dövlət Təhlükəsizliyi Xidmətinin (DTX) əməkdaşları tərəfindən saxlanılan bloqer barəsində Səbail rayon Məhkəməsində həbs qətimkan tədbiri seçilib.
31 yaşlı Bağırova Cinayət Məcəlləsinin 283.1-ci (milli, irqi, sosial və ya dini nifrət və düşmənçiliyin salınmasına yönələn hərəkətlər) maddəsi ilə ittiham verilib.
Bloqer sentyabrın 2-də yaşadığı Qəbələ rayonunda döyülmüş və xəstəxanaya yerləşdirilmişdi. Onu döyməkdə ittiham olunan Kamran Bilalovu da DTX əməkdaşları saxlayıb. Bilalov isə CM-nin 283.2.1 (dini nifrət və ya düşmənçiliyin salınması, zor tətbiq etməklə törədildikdə) maddəsi ilə ittiham olunur.
"Çevik" iyulun sonunda da inzibati qaydada 10 sutka həbs olunmuşdu. O zaman o, İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 510.2-ci maddəsi ilə təqsirli bilinib. Sözügedən maddə internetdə cəmiyyətə hörmətsizlik edən və əxlaq qaydalarını pozan şəxsləri cəzalandırmağı nəzərdə tutur. Bura internet vasitəsilə açıq şəkildə söyüş söymək, nalayiq jestlər etmək və ya bədənini milli dəyərlərə zidd formada nümayiş etdirmək daxildir.
İddialara görə, Bağırov TikTok-da canlı yayım zamanı Qarabağ döyüşlərində həlak olmuş şəxslərdən birinin ailə üzvünü təhqir edib.
Bloqerin özü də Qarabağ döyüşlərinin iştirakçısı olub.
Hazırda onun ittiham olunduğu CM-in 283.1 maddəsinin sanksiyasında 8 min manatdan 12 min manatadək cərimə və ya 2 ilədək islah işləri, yaxud da 4 ilədək azadlıqdan məhrumetmə cəzası nəzərdə tutulub.
Azərbaycan nefti büdcə proqnozunu 30 dollar üstələyib
2026-cı ilin ilk 6 ayında Azərbaycanın reallaşmış neftinin orta qiyməti 94.5 ABŞ dolları/barel təşkil edib.
Ölkənin yerli saytlarının məlumatına görə, bunu sentyabrın 15-də Mərkəzi Bankın (AMB) Statistika departamentinin direktoru Samir Nəsirov tədiyə balansının açıqlanmasına həsr olunmuş brifinqdə bildirib.
Onun sözlərinə görə, bu göstərici ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 33 faiz artıb.
AMB rəsmisi qeyd edib ki, hesabat dövründə Azərbaycan qazının 1000 kubmetrinin orta reallaşmış qiyməti isə 313 ABŞ dolları olub.
Vurğulanıb ki, qazın orta qiyməti də ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 4 faiz yüksəlib.
2026-cı ilin ilkin təsdiq edilmiş büdcə parametrlərinin hesablanması zamanı neftin bir barelinin ixrac qiyməti 65 ABŞ dolları götürülüb. Demək, real qiymət proqnozu 45.4 faiz üstələyib.
Bu il dünyada neftin bahalaşması bir sıra münaqişələrin gərginləşməsi və Hörmüz boğazının bağlanması ilə izah edilir. Neftin qiymətindən fərqli olaraq hasilatı isə son illər azalır. 2009-cu ildə Azərbaycanda 50 milyon ton neft hasil edilib. Ötən il bu rəqəm 28 milyon tona düşmüşdü.
Bakının azad olunmasından 108 il keçir
Bu gün, sentyabrın 15-də Bakının işğaldan azad olunmasından 108 il keçir.
1918-ci il sentyabrın 15-də Nuru Paşanın rəhbərlik etdiyi Qafqaz İslam Ordusu və Azərbaycan Cümhuriyyətinin korpusu Bakını işğaldan azad edib. Həmin vaxt Bakıda "Sentrokaspi" hökuməti mövcud olub. Tarixçilər cəmi 45 gün sürən bu hakimiyyətin, əsasən, daşnak və menşeviklərdən ibarət olduğunu bildirirlər. Onlardan əvvəl isə bu şəhərə bir müddət bolşeviklərdən ibarət Bakı Soveti başçılıq edib. 1917-ci ildə Rusiyada baş verən inqilabdan sonra müstəmləkə altında olan xalqlar azadlıqlarına qovuşmağa başlamışdı.
Sentyabrın 15-də azad olmaqla Bakı Azərbaycan Cümhuriyyətinin paytaxtına çevrilib. Buna qədər 1918-ci il mayın 28-də elan edilən Cümhuriyyətin paytaxtı Gəncə idi. Azərbaycan Cümhuriyyəti Tbilisidə elan edilmiş, oradan da Gəncəyə köçürülmüşdü.
Azərbaycan Cümhuriyyəti 1918-ci il mayın 28-də qurulub. 1920-ci ildə Rusiya Azərbaycanı təkrar işğal etdiyindən cümhuriyyət devrilib. Azərbaycan müstəqilliyinə bir də 1991-ci il oktyabrın 18-də qovuşub. Arada Azərbaycan Sovet Sosialist Respublikası SSRİ tərkibində olub.
Müstəqil tarixçilər hesab edirlər ki, o vaxt Azərbaycan reallıqda işğal altında idi.
Naxçıvanda inflyasiya yüksək, əməkhaqqı azdır
Naxçıvan Muxtar Respublikasında (MR) Azərbaycanın qalan əraziləri ilə müqayisədə Ümumi Daxili Məhsul (ÜDM) daha çox artıb, amma inflyasiya da yüksəkdir, əvəzində orta aylıq nominal əməkhaqqı azdır.
Naxçıvan MR Dövlət Statistika Komitəsinin (DSK) bu gün, sentyabrın 14-də açıqlanan son aylıq hesabatının təhlili bu nəticəni ortaya çıxarıb.
Hesabata görə, bu ilin avqustunda ötən ilin eyni ayı ilə müqayisədə MR-də ÜDM 2.2 faiz artıb. Bütünlükdə Azərbaycanda bu artım həmin dövrdə 1.2 faiz olub.
Əvəzində muxtar respublikada inflyasiya 9.1 faizə yüksəlib. Bütünlükdə Azərbaycanda isə bu rəqəm 5.7 faiz təşkil edib.
Naxçıvanda orta aylıq əməkhaqqının həcmi isə azdır. İyulun sonunda (avqust açıqlanmayıb) bu, 869.4 manat olub. Bütünlükdə Azərbaycanda isə həmin ay orta aylıq əməkhaqqı 1176.7 manata yüksəlib.
Son rəsmi məlumatlara görə, Naxçıvan MR-nın 473 mindən çox əhalisi var.
MR DSK məlumatına görə, 2025-ci ilin sonunda Muxtar Respublikada rəsmi işsiz statusunda qeydiyyata alınan şəxslərin sayı 14 min 504 nəfərə çatıb. Amma yerli sakinlər deyir ki, MR-də real işsizlər daha çoxdur. Onların sözlərinə görə, MR-in bir çox sakini çörəkpulu ardınca qonşu Türkiyəyə üz tutublar.
Xatırlatma
1995-ci ildən Naxçıvan MR Ali Məclisinə sədrlik edən Vasif Talıbovun dörd il öncə, 2022-ci ildə istefaya göndərilməsi muxtar respublikada dəyişikliklərə səbəb oldu. Həmin il dekabrın 22-də prezident İlham Əliyev ora öz səlahiyyətli nümayəndəsini göndərdi. Daha sonra muxtar respublikada bir çox vəzifəli şəxslər mənimsəmə və başqa ittihamla istintaqa cəlb edildilər.
Naxçıvan MR 1924-cü ildə yaradılıb. Onun Azərbaycanın başqa əraziləri ilə quru sərhədi yoxdur. Türkiyə, Ermənistan və İran İslam Respublikası ilə qonşudur.
Bakı metrosunda qatarların hərəkətində problem yaranıb
Bakı metropoliteninin "Qırmızı" xətti üzrə qatarların hərəkəti qrafik üzrə intervallara uyğun təmin olunub.
Bu barədə məlumatı saat 10:20 radələrində 'Bakı Metropoliteni' QSC yayıb.
+++
Bu gün, sentyabrın 14-ü səhər saatlarında Bakı metrosunun bütün istiqamətlərində qatarların hərəkətində problem yaranıb.
Bir çox şahidlərin sözlərinə görə, qatarların hərəkəti 15, digərlərinə görə isə daha çox dayanıb. Bir şahidin vurğulamasına görə, "İçərişəhər" və "Sahil" stansiyalarının arasında sərnişinlər 30 dəqiqədən çox tuneldə qalıb. "Bəzi sərnişinlərin səhhəti pisləşib, təşviş yaranıb", - adının çəkilməsini istəməyən paytaxt sakini deyib.
Şahidlər həmçinin "Qara Qarayev" stansiyasına girişin dayandırıldığını bildiriblər. Bəzi stansiyalarda isə sərnişinlərin qatarlardan düşürüldüyü qeyd olunur.
Yerli saytların məlumatına görə, "Bakı Metropoliteni" QSC-dən bildirilib ki, "İçərişəhər" stansiyasının giriş sahəsində qatarda nasazlıq yaranıb. Bu səbəbdən köməkçi qatar verilməklə nasaz qatar xətdən çıxarılır. Qısa müddət ərzində "Qırmızı" xətt üzrə interval bərpa olunacaq: ""Yaşıl" və "Bənövşəyi" xətlərdə qatarlar qrafikə uyğun olaraq hərəkət edir, hər hansı təhlükəli və ya ciddi narahatlıq doğuran məsələ yoxdur".
Bakı metrosunda bundan əvvəl də belə hallar yaşanıb. Elə sonuncu dəfə bu il aprelin 21-də Bakı metropoliteninin bütün stansiyalarında sərnişinlərin girişinə müvəqqəti məhdudiyyət tətbiq edilmişdi. Onda açıqlandı ki, "Ulduz–Nərimanov" mənzilində təmas relsinə yüksək gərginliyin verilməsində texniki nasazlıq yaranıb. Təhlükəsizlik məqsədilə "Ulduz" və "Nərimanov" stansiyalarında sərnişinlərin təxliyəsi həyata keçirildi. Metronun fəaliyyəti yalnız saatlar sonra tam bərpa edildi.
Onda bəzi ekspertlər deyirdilər ki, metropolitenin texniki təminatında şəffaflıq yetərincə deyil. Vaqonların alışında, təmir, yenidənqurma işlərində bütün bilgilər ictimaiyyətə çatdırılmır. Mütəxəssislər vurğulayırdılar ki, bu cür texniki qəzaların kökündə korrupsiya kimi ciddi amillərin dayanıb-dayanmadığı araşdırılmalıdır.
Azərbaycan-Avropa İttifaqı danışıqları Bakıda davam edib
Azərbaycan- Avropa İttifaqı (Aİ) münasibətlərinin institusional və hüquqi çərçivəsinin inkişaf etdirilməsi, ikitərəfli Tərəfdaşlıq prioritetləri sənədi üzrə danışıqların yekunlaşması, eləcə də yeni ikitərəfli saziş üzrə danışıqlar prosesinin perspektivləri müzakirə olunub.
Bununla bağlı Azərbaycan Xarici İşlər Nazirliyinin (XİN) yaydığı məlumatda bildirilir ki, sentyabrın 10-da naziri Ceyhun Bayramov Aİ-nin Cənubi Qafqaz üzrə xüsusi nümayəndəsi Maqdalena Qrononu qəbul edib.
Açıqlamaya görə, Azərbaycan-Aİ əməkdaşlığının gündəliyində duran əsas məsələlər, ikitərəfli tərəfdaşlığın inkişaf perspektivləri, habelə regionda mövcud vəziyyət, regional sülh və sabitliyin möhkəmləndirilməsi istiqamətində aparılan işlər nəzərdən keçirilib.
"Görüş zamanı Cənubi Qafqazda sülhün, təhlükəsizliyin təmin olunması, Azərbaycanla Ermənistan arasında normallaşma və etimad quruculuğu istiqamətində atılan addımlar barədə məlumat verilib", - əlavə edilir.
Azərbaycan və Ermənistan arasında 30 illik münaqişədən sonra ötən ilin avqustunda Vaşinqtonda, Ağ evdə ABŞ prezidenti Donald Trampın iştirakı ilə sülh sazişi paraflanıb. Sənədə əsasən, tərəflər bir-birinin ərazi bütövlüyünü tanıyır və qarşılıqlı iddialara son qoyulmasını vacib sayırlar.
Bundan sonra iki ölkə arasında yükdaşımaları başlayıb.
Xatırlatma
Azərbaycan Aİ ilə əməkdaşlığını 2009-cu ildə təsis olunmuş "Şərq Tərəfdaşlığı" proqramı çərçivəsində davam etdirib. Proqramın digər üzvləri olan Ukrayna, Moldova və Gürcüstan artıq namizəd statusu qazansa da, Tbilisinin inteqrasiya prosesi mübahisəli qanunlar və seçki gərginliyi səbəbindən dayandırılıb. Belarus proqramdakı iştirakını dondurub, Ermənistan isə illər əvvəl hərtərəfli tərəfdaşlıq sazişi imzalayıb. Azərbaycanla bənzər sənəd üzrə 2017-ci ildən bəri davam edən danışıqlar isə hələ başa çatmayıb.
Son vaxtlar Azərbaycanda ictimai fəallar tez-tez Aİ rəhbərliyini Azərbaycan hökuməti ilə təmaslarda insan haqları ilə bağlı problemləri də qaldırmağa səsləyirlər.
Azərbaycanda muzdla işləyənlərin sayı azalmaqda davam edir: 27 min
Azərbaycanda muzdla çalışan işçilərin sayında azalma davam edir. Bu, Dövlət Statistika Komitəsinin (DSK) aylıq hesabatlarının təhlili zamanı üzə çıxıb.
DSK bu gün, sentyabrın 10-da açıqlayıb ki, 2026-cı il avqustun 1-i ölkədə muzdla çalışan işçilərin sayı 1 milyon 781 min 100 nəfər olub. Onlardan 836.9 mini dövlət sektorunda, 944.2 mini isə qeyri-dövlət sektorunda fəaliyyət göstərib.
Ölkədə muzdla işləyənlərin sayı iyulun əvvəlində 1 milyon 787 min 400, ilin əvvəlində isə 1 milyon 808 min təqdim edilmişdi.
Aylıq hesabatların təhlili göstərir ki, bu ilin yeddi ayında ölkədə rəsmi işçilərin sayı 27 minə yaxın azalıb. Amma azalma dövlət sektorunda daha çoxdur, 29 minə yaxın. Qeyri dövlət sektorunda 2 min civarında artım var.
Xatırlatma
Son illər Azərbaycanda bir sıra dövlət qurumları ya ləğv edilir, yaxud da bir-birləri ilə birləşdirilir. Rəsmilər bu addımları idarəetmənin təkmilləşdirilməsi və xərclərin optimallaşdırılması ilə izah edir. Amma müstəqil iqtisadçılar da hesab edir ki, hökumət neft hasilatı azaldıqca, xərcləri azaltmaq siyasəti yeridir. Son illər Azərbaycan Dövlət Neft Şirkətinin ( SOCAR) özünün də işçiləri azalıb.
Amma hökumət deyir ki, ölkədə məşğul əhali 5 milyondan çoxdur. Son illər rəsmilər, bir qayda olaraq, "iqtisadiyyatın ağardılması"ndan danışsa da, muzdla işçilərin sayında bu özünü göstərmir.
Şəkidə iki nəfərin öldüyü hadisə ilə bağlı cinayət işi başlanıb
Şəkinin Baş Küngüt kəndi ərazisindəki "Şəki yaylası" istirahət mərkəzində iki şəxsin hündürlükdən yıxılaraq ölməsi faktı ilə bağlı cinayət işi başlanıb.
Rəsmi açıqlamaya görə, ilkin araşdırma zamanı müəyyən edilib ki, 1999-cu il təvəllüdlü B.U.A. və 1995-ci il təvəllüdlü M.C.C. "Zipline" əyləncəsindən istifadə edərkən kanat sisteminin bərkidildiyi metal qurğu əyilərək formasını itirdiyi üçün əsas mexanizm kanatdan çıxıb və təhlükəsizlik avadanlığı zədələnib.
Nəticədə hər iki şəxsin hündürlükdən yerə düşərək hadisə yerindəcə həyatını itirdiyi bildirilir.
Faktla bağlı Şəki rayon Prokurorluğunda Cinayət Məcəlləsinin 314.3-cü (iki şəxsin ölümünə səbəb olan səhlənkarlıq) maddəsi ilə cinayət işi başlanıb və ibtidai istintaq aparılır.
Bu maddə üzrə təqsiri sübuta yetirilən şəxsləri 3 ildən 7 ilədək müddətə azadlıqdan məhrum etmə cəzası gözləyir.
Rəsmi açıqlamaya sözügedən istirahət mərkəzinin rəhbərliyi və həlak olan şəxslərin yaxınlarından münasibət almaq mümkün olmayıb.
9 sentyabr
FHN ölümə səbəb olan qurğunun onun nəzarətində olmadığını bildirib. Suallar açıq qalır
Fövqəladə Hallar Nazirliyi (FHN) Şəki rayonunda ölümə səbəb olan qurğuya nəzarətin onların səlahiyyətinə aid olmadığını bildirib.
Qurumdan APA-nın sorğusuna cavab olaraq deyilib: "Mexanikləşdirilmiş, yəni elektrik mühərriki və ya ötürücü bucurqad vasitəsilə hərəkət etdirilən qurğu olmadığından təhlükə potensiallı obyektlərin siyahısına daxil deyil. Bu səbəbdən FHN Sənayedə İşlərin Təhlükəsiz Görülməsi və Dağ-Mədən Nəzarəti Dövlət Agentliyinin nəzarət sahəsinə aid deyil".
Bu açıqlamaya, hələlik, istirahət mərkəzinin rəhbərliyindən münasibət almaq mümkün olmayıb.
FHN-in açıqlamasında onun nəzarət etmədiyi bir qurğunun istirahət mərkəzində quraşdırılmasına və istifadəsinə görə hansı qurumun konkret məsuliyyət daşıdığından bəhs edilmir. Hələlik, ölümlərlə bağlı hər hansı başqa versiya da səslənmir.
Üstəlik, istirahət mərkəzlərində texniki təhlükəsizlik məsələlərinin vaxtaşırı gözdən keçirilib-keçirilmədiyi sualı da açıq qalır.
8 sentyabr
Şəkidə kanatın trosu qırılıb, iki nəfər ölüb
Sentyabrın 8-də Şəki rayonundakı istirahət mərkəzlərinin birində bədbəxt hadisə olub, iki nəfər ölüb.
İlkin məlumata görə, mərkəzdəki əyləncə qurğusunda texniki nasazlıq baş verib və iki nəfər hündürlükdən yıxılaraq həyatını itirib.
Faktla bağlı araşdırma aparılır.
Hələlik məsələyə istirahət mərkəzinin rəhbərliyindən və ölənlərin yaxınlarından münasibət almaq mümkün olmayıb.
Bu, ölkədəki istirahət yerlərində baş verən ilk belə hadisə deyil. Əvvəllər də oxşar qəzalarda ölənlər olub.
Digər tərəfdən, bəzi ekspertlərin qənaətinə görə, istintaq zamanı faciəni doğuran real səbəblərin üstündən çox vaxt sükutla keçilir.
Qazaxıstan və Azərbaycan Xəzərdə sərnişin daşımalarını bərpa edir
Qazaxıstan Azərbaycana Kurık-Bakı-Kurık bərə xətti üzrə sərnişindaşımaların bərpasını təklif edib. Azərbaycan bu təşəbbüsü dəstəkləyib. Bunu Qazaxıstanın Azərbaycandakı səfiri Alim Bayel bildirib. Hazırda iki ölkənin nəqliyyat qurumları əlaqənin bərpası üzərində işləyirlər.
2020-ci ilədək bu marşrut üzrə sərnişindaşımalar həyata keçirilib. Koronavirus pandemiyasına görə həmin il daşımalar dayandırılıb. Xətt bağlanmazdan əvvəl Xəzər dənizi üzərindən hər il təxminən 1500 sərnişin bərələrdən istifadə edirdi.
Bayel deyib ki, daşımaların bərpası Qazaxıstanla Azərbaycan arasında turist mübadiləsini artırmalıdır. Çindən Avropaya Orta Asiya, Xəzər dənizi, Cənubi Qafqaz və Türkiyə üzərindən uzanan nəqliyyat marşrutu olan Orta Dəhlizin də imkanları genişlənməlidir.
Hazırda Bakı ilə Astana, Almatı, Şımkent, Aktau və Atırau arasında 37 aviareys həyata keçirilir.
Qazaxıstanla Azərbaycan arasında bərə əlaqəsi pandemiyadan əvvəl də mövcud olub. O vaxt bərələr əsasən yük daşıyır, sabit cədvəl üzrə hərəkət etmir, kifayət qədər yük toplandıqdan sonra yola düşürdü. Sərnişin daşınması isə ikinci dərəcəli sayılırdı.
Kamal İsayevə 8 il 6 ay həbs cəzası verilib
Sentyabrın 8-də Bakı Ağır Cinayətlər Məhkəməsində Kamal İsayevin işi üzrə sonuncu məhkəmə prosesi keçirilib.
Yaxınlarının yaydığı məluma görə, o, 8 il yarım müddətinə azadlıqdan məhrum edilib.
Azərbaycanda etnik azlıqlarla bağlı çıxışları ilə tanınan Rusiya vətəndaşı K.İsayevin ötən il İstanbulda saxlanıb Bakıya gətirildiyi bildirilmişdi. O, Cinayət Məcəlləsinin 281.2-ci (dövlət əleyhinə yönələn açıq çağırışların qabaqcadan əlbir olan bir qrup şəxs tərəfindən törədilməsi), 281-1.2-ci (Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün parçalanmasına yönələn atribut və simvolların qabaqcadan əlbir olan bir qrup şəxs tərəfindən yayılması) və 283.2.1-ci (milli, irqi, sosial və ya dini nifrət və düşmənçiliyin zor tətbiq etməklə və ya zor tətbiq etmə hədəsi ilə salınması) maddələri ilə ittiham olunub.
Yaxınlarının bildirməsinə görə, müdafiə tərəfi məhkəmədə ittihamlarla razılaşmayıb. Onlar K.İsayevin fəaliyyətinin yalnız talış dilinin və milli-mədəni irsin qorunmasına yönəldiyini vurğulayıblar. Qeyd olunub ki, ana dilinin inkişafı milli azlıqların öz mədəni kimliyini qoruması baxımından beynəlxalq standartlarla təmin edilən fundamental hüquqlardan biridir.
K.İsayev özü də çıxış edərək hər zaman Azərbaycanın ərazi bütövlüyünü tanıdığını və heç vaxt milli ayrıseçkilik etmədiyini bildirib. O, ittihamların üzərindən götürülməsini və azadlığa buraxılmasını xahiş edib.
Dövlət ittihamçısı İsayevə 9 il 6 ay həbs cəzasının verilməsini istəyib.
Məhkəmə müşavirədən qayıtdıqdan sonra hökmü elan edib. Hökmə əsasən, o, 8 il 6 ay müddətinə azadlıqdan məhrum edilib.
17.11.2025
Hökumətin etnik azlıqlarla bağlı tənqidçisinin tutulub Azərbaycana gətirildiyi deyilir
Azərbaycan hakimiyyətini etnik azlıqlara münasibətlə bağlı tənqid edən Rusiya vətəndaşı Kamal İsayevin İstanbulda saxlanılıb Bakıya gətirildiyi bildirilir. Bu barədə onun xanımı Aida İsayeva və başqa yaxınları məlumat yayıb.
Rusiyada yaşayan A.İsayeva deyir ki, K.İsayev ilə noyabrın 7-dən əlaqə saxlamaq mümkün olmayıb.
Onun sözlərinə görə, noyabrın 12-də vəkil K.İsayevin bacısına zəng edərək onun İstanbulda saxlanılıb Bakıya gətirildiyini və hazırda təcridxanada olduğunu söyləyib: "Vəkil deyir ki, guya Kamal həbsin ictimailəşməsini istəmir. Mən isə bunun yalan olduğunu bilirəm. Eyni hal İqbal Əbilovun da başına gəldi".
A.İsayeva "Facebook" hesabında Rusiya prezidenti Vladimir Putinə müraciət edərək ərinin azad olunmasına yardım göstərilməsini də xahiş edib.
Bu deyilənləri Azərbaycanın hüquq-mühafizə qurumlarından dəqiqləşdirmək mümkün olmayıb. Amma rəsmilər, bir qayda olaraq, vurğulayırlar ki, ölkədə milli azlıqlara bütün lazımı imkan və hüquqlar verilib.
K.İsayevin "YouTube" platformasında "Jahid Kamal", "Arya Toloş" adlı kanalları olduğu və onun Azərbaycan hakimiyyətinin etnik azlıqlarla bağlı siyasətini tənqid etdiyi bildirilir.
Bundan əvvəl Belarusda yaşayan talış mədəniyyəti tədqiqatçısı İqbal Əbilov doğmalarının yaşadığı Azərbaycana səfəri zamanı - 2024-cü il iyulun 22-də saxlanılmışdı. Ona Lənkəran Ağır Cinayətlər Məhkəməsi 18 il həbs cəzası verib. İttihama görə, İ.Əbilov Ermənistan xüsusi xidmət orqanları ilə əməkdaşlıqda və milli zəmində nifrət yaratmaq cəhdində günahlandırılır.
Əbilovun Hüquqlarını Müdafiə Komitəsi isə bildirir ki, o, heç bir siyasi fəaliyyətlə məşğul olmayıb, "yeganə cinayəti" elmi obyektivlik və mədəni irsin qorunması olub.
Nazir: Subsidiyaların ayrılması zamanı süni intellektdən istifadə olunur
2026-cı ildən etibarən subsidiyaların ayrılması zamanı əkin sahələrinin yoxlanılmasında da süni intellektdən istifadə olunur.
AZƏRTAC-ın xəbərinə görə, bunu sentyabrın 8-də Bakı İqlim Fəaliyyəti Həftəsi çərçivəsində jurnalistlərə müsahibəsində kənd təsərrüfatı naziri Məcnun Məmmədov bildirib.
"Peyk vasitəsilə çəkilən təsvirlər süni intellekt vasitəsilə avtomatik təhlil edilir, ərazinin koordinatları, əkinin mövcudluğu, onun inkişaf fazaları və ümumi vəziyyəti dəqiqləşdirildikdən sonra subsidiyaların ödənişi həyata keçirilir”, - o vurğulayıb.
Azərbaycanda aqrar sektorda subsidiyalarla bağlı bir sıra dəyişikliklər edilib. Sentyabrın 7-də açıqlanan dəyişiklikləri Aqrar Subsidiya Şurası yeni dövlət dəstəyi mexanizmi kimi təqdim edib. Bu qərara görə, həm bir sıra sahələr üzrə yeni subsidiyalar veriləcək, həm də bəzi hallarda onun miqdarı artırılacaq.
Amma bir sıra müstəqil iqtisadçılar hesab edir ki, bu dəyişikliklərdən əsasən "oliqarx məmurlar" faydalanacaq. Onların fikrincə, yeni qərarda qoyulan bəzi şərtlər bunu deməyə əsas verir. Həmin iqtisadçılar vurğulayır ki, xüsusən heyvandarlıqla bağlı yeni subsidiyalarda həm örüş yerlərinin sahəsi və həm də mal-qaranın sayı ilə bağlı göstərilən həddə sadə fermerlər çata bilməzlər.
Amma kənd təsərrüfatı naziri jurnalistlərə deyib ki, subsidiya mexanizmində əsas diqqət məhsuldarlığın artırılmasına yönəldilib.
Azərbaycanda aqrar subsidiyaların verilməsinə 2007-ci ildən — yanacağın qiymət artımı ilə paralel olaraq başlanılıb. Ötən illər ərzində subsidiyaların həcmi vaxtaşırı artırılıb.
Hesablama Palatası bu il Kənd Təsərrüfatı Nazirliyi, Aqrar Kredit və İnkişaf Agentliyi (AKİA) və Aqrar Subsidiya Şurasının son 3 illik fəaliyyəti ilə bağlı audit nəticəsində bir sıra pozuntu, uyğunsuzluq aşkar etdiyini açıqlamışdı. Orada bildirilirdi ki, hətta suvarılmayan sahələrə subsidiya verilib.
Bir il əvvəl isə Maliyyə Nazirliyi də əkin sahələri üçün ayrılan subsidiyaların məbləği ilə istehsal həcmi arasında uyğunsuzluğa diqqət çəkmişdi.
Mərkəzi Bank valyuta bazarına müdaxilə edib
Azərbaycan Mərkəzi Bankı (AMB) bu ilin avqust ayında valyuta bazarına alışyönümlü müdaxilə edib.
Qurumun məlumatına görə, tədiyə balansının cari əməliyyatlar hesabındakı profisit və maliyyə sektorundakı dedollarlaşma (əhalinin əmanətlərində xarici valyutanın payının azalması) prosesinin davam etməsi fonunda valyuta bazarında təklif tələbi üstələyib: "Yaranmış bu şəraitdə Mərkəzi Bank cari ilin avqust ayında valyuta bazarından 1.5 milyard ABŞ dolları məbləğində alış həyata keçirib. Nəticədə ilin ötən dövrü ərzində Mərkəzi Bankın valyuta ehtiyatları 3.8 milyard ABŞ dolları və ya 33 faiz artaraq tarixi maksimuma – 15.3 milyard dollara yüksəlib".
Müstəqil iqtisadçılar isə ölkədə dollara tələbatın azalmasını əsasən iqtisadi fəallığın zəifləməsi ilə izah edirlər. Hələlik iqtisadi artım 1 faiz civarında dəyişir. Müstəqil iqtisadçılar bunu inkişaf saymırlar.
Xatırlatma
Azərbaycanda 2017-ci ilin yazından ABŞ dollarının məzənnəsi dəyişmir. 1 dollar 1 manat 70 qəpiyə bərabərdir.
2015-ci ildə dalbadal baş verən devalvasiyalardan (manatın iki dəfə dəyər itirməsindən) sonra Mərkəzi Bank "üzən məzənnə" rejiminə keçildiyini bəyan etsə də, sonradan bu rejimdən faktiki imtina olunub.
Putin Əliyevə zəng vurub
Sentyabrın 7-də Rusiya prezidenti Vladimir Putin Azərbaycan prezidenti İlham Əliyevə zəng edib.
Azərbaycan Prezidentinin Mətbuat Xidmətinin məlumatına görə, telefon danışığı zamanı dövlət başçıları iqtisadi-ticari və humanitar əməkdaşlığın bir sıra aktual məsələlərini müzakirə ediblər.
İkitərəfli əlaqələrin müxtəlif səviyyələrdə intensivləşdirilməsi barədə razılıq əldə olunub.
4 il əvvəl, fevralın 22-də Moskvada Azərbaycan və Rusiya dövlət başçıları iki ölkə arasında "Müttəfiqlik qarşılıqlı fəaliyyəti haqqında Bəyannamə" imzalayıblar. Sənəddə həm siyasi, həm iqtisadi, həm də ticari sahələrdə əməkdaşlığın daha da gücləndirilməsinin vacibliyi əks edilib.
O vaxtdan iki ölkə arasında ticarət əlaqələrində inkişaf var. Amma, bununla belə, müəyyən gərginliklər də müşahidə edilib. Lakin sonradan tərəflər anlaşılmazlıqların aradan qaldırıldığını bəyan ediblər. Xüsusilə bu baxımdan 2024-cü il dekabrın 25-də Bakıdan Qroznıya uçan "Embraer 190" təyyarəsinin Aktau şəhəri yaxınlığında qəzaya uğraması və nəticədə 38 nəfərin həlak olması diqqət çəkmişdi. Azərbaycan rəsmiləri təyyarəyə Rusiya hava məkanında müdaxilə olunduğunu və onun kursdan çıxaraq Qazaxıstan istiqamətinə yönəldiyini vurğulayaraq hadisəyə görə Rusiyanın məsuliyyət daşıdığını bildirirdilər. Bakı rəsmi Moskvadan qəzaya görə məsuliyyəti etiraf etməyi, günahkarların cəzalandırılmasını və kompensasiya ödənilməsini tələb edirdi. Rusiya tərəfi ilkin mərhələdə üzrxahlıq etsə də, digər tələblər uzun müddət yerinə yetirilməmiş qalırdı. Amma bu ilin aprelində AZAL-ın təyyarəsinin qəzası ilə bağlı Azərbaycan və Rusiya arasında razılıq əldə olunduğu açıqlandı.
Bu arada həm Rusiyada Azərbaycan diasporunun təmsilçilərindən, həm də Bakıda Rusiya vətəndaşlarından müxtəlif ittihamlarla həbs edilənlər olmuşdu. Lakin liderlərin birbaşa təmaslarından sonra Azərbaycan tutulan Rusiya vətəndaşlarından "Sputnik-Azərbaycan"ın əməkdaşları sərbəst buraxmışdı.