Xəbərlər
‘Tərtər işi’ndə həbs olunanların azadlığı istənib
İyulun 25-də “Tərtər işi” üzrə həbs olunmuş bəzi hərbçilərin bir çox yaxınları Bakıda Baş Prokurorluğun inzibati binasının qarşısında etiraz aksiyası keçiriblər
Bugün, iyulun 25-də “Tərtər işi” üzrə həbs olunmuş bəzi hərbçilərin bir çox yaxınları Bakıda Baş Prokurorluğun inzibati binasının qarşısında etiraz aksiyası keçiriblər.
Onlar həbs olunmuş yaxınlarının azadlığa buraxılmasını tələb ediblər.
"Uşaqlarımıza günahsız yerə 18-20 il həbs veriblər. Onların günahı yoxdur. Deyirlər ki, “Tərtər işi” yenidən araşdırılır, 8 ay keçib, amma biz bunun nəticəsini yenə də görmürük. İşgəncə verən insanlar və buna sifariş verənlər hələ də həbs olunmayıb. İstintaq müəyyən etməlidir ki, onlar hansı ölkəyə xidmət edirlər", - deyə aksiya iştirakçılarından biri vurğulayıb.
Aksiya iştirakçıları iş üzrə istintaq qrupunun rəhbərinin onları qəbul etməsini istəyiblər. Daha sonra onlardan bəziləri qəbula aparılıb.
Aksiya zamanı insident baş verməyib. Hələlik, orada səslənən fikrirlərə Baş Prokurorluqdan münasibət öyrənmək mümkün olmayıb.
“Tərtər işi” üzrə həbs olunmuş hərbçilərin yaxınları bundan əvvəl də Bakıda müxtəlif rəsmi qurumların qarşısında eyni tələblə aksiyalar keçiriblər. Onlara şikayətlərinin araşdırıldığı cavabı verilib.
2021-ci ilin dekabrında Baş Prokurorluq “Tərtər işi” üzrə istintaqın bərpa edildiyini açıqlayıb. Prokurorluq sonra da məlumat yaymışdı ki, iş üzrə işgəncə şikayətləri ilə bağlı yeni həbs edilənlər var və zərərçəkənlərin sayı xeyli artıb.
Xatırlatma
2017-ci il mayın 7-də Azərbaycanın hüquq-mühafizə orqanları bildirdilər ki, Ermənistan xüsusi xidmət orqanlarının xeyrinə casusluqda günahlandırılan bir qrup hərbi qulluqçu və mülki şəxs həbs edilib.
Sonradan bir sıra media orqanları bu iş üzrə saxlanan bəzi şəxslərin dindirilmədə işgəncə nəticəsində ölməsi ilə bağlı məlumatlar yaydı.
Baş Prokurorluq da həmin iddiaların yer aldığı bəzi saytların rəhbərlərini çağıraraq onlara rəsmi olmayan bu məlumatları yaydıqlarına görə xəbərdarlıq verdi.
Müdafiə tərəfinin açıqlamalarına görə, tutulanların əksəriyyəti özlərini təqsirli bilməyib və həbs olunarkən ağır işgəncələrə məruz qaldıqlarını, bu üzdən etiraf xarakterli ifadələrə imza atdıqlarını iddia ediblər.
Saxlanan hərbi qulluqçuların yaxınları deyirdilər ki, sonradan işgəncə verilməsinə görə də mühakimə edilənlər olub. Üstəlik, işgəncə nəticəsində ölənlərin bəzilərinə də sonradan bəraət verildiyi vurğulanırdı. (Hüquq müdafiəçiləri ölənlərin sayının 10-dan çox olduğunu bildirirlər. Amma bu, rəsmən təsdiqlənməyib)
Bütün xəbərləri izləyin
SOCAR Kot-d'İvuarda neft-qaz layihəsində 10 faiz pay alıb
Azərbaycan Dövlət Neft Şirkəti (SOCAR) Kot-d'İvuarda yerləşən "Baleine" neft-qaz yatağının işlənməsi layihəsində 10 faiz iştirak payının alınması ilə bağlı "Eni S.p.A." şirkəti ilə saziş imzalayıb.
Bu barədə qurum özü məlumat yayıb.
Sənədi Dünya İqtisadi Forumunun 2026-cı il illik toplantısı çərçivəsində SOCAR prezidenti Rövşən Nəcəf və "Eni S.p.A." şirkətinin baş icraçı direktoru Klaudio Deskaltsi imzalayıb.
Məlumatda bildirilir ki, "Baleine" Qərbi Afrikada son illərdə aşkar edilmiş ən iri neft-qaz yataqlarından biri hesab olunur. Dənizdə yerləşən nəhəng neft və qaz yatağı 2021-ci ildə kəşf edilib və 2023-cü ildə hasilatına başlanılıb.
Azərbaycanda isə "qara qızıl" azalır
Azərbaycanın özündə isə neft hasilatı azalıb, qaz çoxalıb. 2025-ci ildə Azərbaycanda 27.7 milyon ton neft (- 4.8 faiz), 51.5 milyard kubmetr təbii qaz (+ 2.4 faiz) hasil edilib.
SOCAR-ın borc öhdəlikləri ilə bağlı son rəqəmlər dəqiq açıqlanmayıb. Amma bu milyard manatlarla ölçülür. Şirkətin işçilərinin sayında ümumən azalma var. 2025-ci il yanvarın 1-də SOCAR üzrə işçilərin faktiki sayı 48 min 69 nəfər təşkil edib. Ondan əvvəlki 10 il ilə müqayisədə şirkətdə 6 min 645 ştat azalıb.
MONEYVAL Azərbaycanın tövsiyələri əsasən yerinə yetirdiyini bildirir
Avropa Şurasının MONEYVAL qurumu bildirir ki, Azərbaycan çirkli pulların yuyulması, terrorçuluğun maliyyələşdirilməsi ilə mübarizədə tədbirlərini təkmilləşdirib. Qurum yanvarın 21-də bu haqda hesabat yayıb.
Azərbaycan Maliyyə Fəaliyyəti üzrə İşçi Qrupun (FATF) standartlarının tətbiqi ilə bağlı texniki çatışmazlıqların aradan qaldırılmasında irəliləyiş əldə edib, - MONEYVAL belə qənaətə gəlib.
Azərbaycanın uyğunluq reytinqi də FATF-in tövsiyələri üzrə yüksəldilib. Ölkənin 40 tövsiyədən 8-nə FATF standartlarına tam uyğun, 28-nə əsasən uyğun, 4-nə qismən uyğun gəldiyini açıqlanıb.
MONEYVAL bildirir ki, Azərbaycan gücləndirilmiş nəzarət (enhanced follow-up) prosesində qalacaq, bir il sonra yenidən hesabat təqdim etməyə dəvət olunub.
Avropa Şurasının monitorinq orqanı olan MONEYVAL çirkli pulların yuyulmasına, terrorçuluğun və kütləvi qırğın silahlarının yayılmasının maliyyələşdirilməsinə qarşı mübarizə üzrə fəaliyyəti qiymətləndirir.
Rusiyada məktəblilərə dron yığmağı öyrədəcəklər
Rusiyada məktəblilərə dron yığmağı və onları idarə etməyi də öyrədəcəklər. Bu bacarıq "Vətənin təhlükəsizliyi və müdafiəsinin əsasları" (VTMA) fənnində öyrədiləcək. Əvvəllər fənn "Həyat təhlükəsizliyinin əsasları" kimi tanınırdı. Bu haqda "RİA Novosti" dövlət agentliyi yanvarın 21-də yazıb. Hökumətin təsdiqlədiyi VTMA fənni üzrə məktəb kabinetləri üçün avadanlıqlar siyahısı açıqlanıb.
"Mel" nəşrinə görə, təsdiqlənmiş siyahıya 90-dan çox müxtəlif avadanlıq və vəsait daxildir. Əsas siyahıda "Kalaşnikov" avtomatının və "Makarov" tapançasının maketləri, qumbara maketləri, təcili tibbi yardım vasitələri, əleyhqazlar, dozimetrlər, ümumqoşun mühafizə dəstləri, sanitar xərəklər, əsgər qazanı, çadırlar və gecəgörmə cihazları yer alır.
Əlavə tədris vasitələri siyahısına isə dronlar üzrə tədris-metodik material dəstləri, dronların hazırlanması üçün komplektlər, pilotaj üçün proqram-aparat kompleksi, dron-konstruktor, eləcə də aeroyarışlar üçün proqram təminatı salınıb.
Dronlardan Ukraynadakı müharibədə fəal istifadə olunur. Müharibə başlayandan sonra Rusiyada "Şahed" (Qeran) zərbə dronlarını genişmiqyaslı istehsal olunmağa başlanıb, prosesə yetkinlik yaşına çatmayanlar da cəlb olunub. Jurnalist araşdırmalarına görə, bu iş xüsusilə Tatarıstandakı "Alabuqa Politex" kollecində aparılır.
İsrail və Azərbaycan prezidentləri görüşüb
Azərbaycan prezidenti İlham Əliyev yanvarın 21-də Davosda İsrail Dövlətinin Prezidenti İsxak Hersoqla görüşüb.
AZƏRTAC-ın xəbərinə görə, söhbət zamanı Azərbaycan-İsrail münasibətlərinin müxtəlif sahələrdə uğurlu inkişafı vurğulanıb.
Azərbaycan və İsrail prezidentləri əməkdaşlığın perspektivləri ilə bağlı məsələləri müzakirə ediblər.
Bu arada Azərbaycan ABŞ prezidenti Donald Trampın Sülh Şurasına təsisçi üzv dövlət olmaq dəvətini qəbul edib. Bu təşəbbüsün ilkin məqsədi Qəzzada münaqişəni bitirməkdir, sonradan digər münaqişələri də əhatələyə bilər. Bu dəvətin dünyanın bir çox ölkələrinə göndərildiyi açıqlanıb.
2023-cü il oktyabrın 7-də ABŞ və Qərb ölkələrinin terror təşkilatı saydığı HƏMAS İsrailin cənubuna hücum edib, təxminən 1200 nəfər həlak olub, 251 nəfər girov götürülüb. Bu hücuma cavab olaraq İsrail Qəzzada hərbi əməliyyatlara başlayıb. O vaxtdan bəri Qəzzada 65 mindən çox insanın öldürüldüyü bildirilir. Girovların bir çoxu isə azad edilib.
Azərbaycan İsrail-Fələstin böhranında, BMT kimi, "iki dövlət" prinsipini müdafiə edir. Söhbət həm İsrailin, həm də Fələstinin dövlət kimi qəbul edilməsindən gedir.
Davosda builki ənənəvi İqtisadi Forum yanvarın 19-da başlayıb.
Azərbaycanın xarici ticarətində müsbət saldo 8 dəfə azalıb
2025-ci il üzrə Azərbaycanın xarici ticarət dövriyyəsi 49.4 mlrd. ABŞ dollarına çatıb.
Bu barədə Dövlət Gömrük Komitəsi (DGK) məlumat yayıb.
Bu, 2024-cü illə müqayisədə 3.8 faiz çoxdur.
Bu dövr üzrə ixracın həcmi 5.7 faiz azalaraq 25.04 mlrd. dollara düşüb. İdxal isə 15.8 faiz artaraq 24.4 mlrd. dollara yüksəlib.
Bu isə xarici ticarət saldosuna mənfi təsir edib. Ötən il xarici ticarətin müsbət saldosu 8.3 dəfə azalaraq 663 mln. dollara enib. 2024-cü ildə bu rəqəm 5.5 mlrd. dollar təşkil etmişdi.
Rəsmilər idxalın artmasını, əsasən, ölkənin qızıl alışı ilə izah edirlər. Amma müstəqil iqtisadçılar vurğulayırlar ki, səbəblər daha çoxdur, ən əsası, ölkədə iqtisadi artım baş vermir.
Onlar xatırladır ki, ölkənin ixracının 85 faizi neft və qazın payına düşür. Ötən il Azərbaycanda həm neft hasilatı azalıb, həm də o ucuzlaşıb.
ABŞ hərbçiləri Venesuela sahillərində daha bir tankeri ələ keçirib
Yanvarın 20-də ABŞ hərbçiləri Venesuela sahilləri yaxınlığında "Sagitta" adlı tankeri ələ keçiriblər. Dekabrın əvvəlindən ABŞ Sahil Mühafizəsi Venesuela nefti ilə yüklənmiş, Vaşinqtonun sanksiyalarını pozan yeddinci tankeri saxlayır.
"The Associated Press" yazıb ki, "Sagitta" tankeri Liberiya bayrağı altında üzür, sahibi Honkonqdan bir şirkətdir. O, 2022-ci ildə Rusiyanın Ukraynaya müdaxiləsindən sonra ABŞ-nin sanksiyalarına məruz qalıb. Tankerin yerini göstərən transponder söndürülüb, sonuncu dəfə iki ay öncə Baltik dənizindən çıxanda aktivləşdirilib.
Tramp administrasiyasının təmsilçiləri dəfələrlə bəyan ediblər ki, onlar müsadirə olunan neftin satışından gəliri Venesuelanın neft infrastrukturunun bərpasına xərcləməyi planlaşdırırlar. Prezident Donald Tramp yanvarın 20-də bildirib ki, ABŞ artıq dünya bazarlarında satılan 50 milyon barel Venesuela nefti alıb, bu isə neft qiymətlərində "əhəmiyyətli" azalmaya səbəb olur.
Zelenski: Kiyevdə bir milyondan çox insan işıqsız qalıb
Yanvarın 20-də axşam Kiyevdə Rusiyanın hücumları nəticəsində bir milyondan çox istehlakçı işıqsız qalıb. Bunu Ukrayna prezidenti Volodimir Zelenski açıqlayıb.
Prezident deyib ki, Kiyevdə 4 minə yaxın çoxmərtəbəli binada hələ də istilik yoxdur. Səhər saatlarında 5 min 600-dən çox binada istilik olmayıb, sonradan bəzilərində istilik təchizatı bərpa edilib.
Zelenski bildirib ki, elektrik enerjisinin istehsalını və istehlakını yenidən bölüşdürməklə bağlı tədbirlər müzakirə olunacaq. O, Ukrayna Hava Qüvvələrinin Rusiya dronlarını zərərsizləşdirməsi işini qənaətbəxş saymadığını bildirib. Bu mövzunu yeni müdafiə naziri Mixaylo Fyodorovla müzakirə etdiyini söyləyib.
Yanvarın 20-sinə keçən gecə Rusiyanın Ukraynaya 372 pilotsuz uçuş aparatı və raketlə hücum etdiyi bildirilir. Əsasən enerji obyektləri, Kiyevdəki infrastruktur vurulub. Ukraynanın digər bölgələrində də işıq kəsilib.
Beynəlxalq Atom Enerjisi Agentliyinin (IAEA) məlumatına görə, Rusiyanın kütləvi hücumunda Ukraynanın bir neçə elektrik stansiyası, nüvə təhlükəsizliyi üçün həyati əhəmiyyətli stansiyalar zərər görüb. Agentliyin rəhbəri Rafael Qrossi bildirib ki, Çernobıl Atom Elektrik Stansiyası tamamilə xarici enerji təchizatından kəsilib, digər atom elektrik stansiyalarına gedən xətlərə də ziyan dəyib.
+++
Yanvarın 21-də səhər Ukrayna dronlarının qalıqları Rusiyanın cənubundakı Krasnodar diyarında Afipski neft emalı zavodunda yanğına səbəb olub. Yerli fövqəladə hallar mərkəzinin məlumatına görə, xəsarət alan olmayıb, ziyan dəyməyib və yanğın söndürülüb.
Elə həmin gün Ukrayna dronları Rusiyanın cənubunda müxtəlif şəhərlərə zərbələr endirib, 11 nəfər yaralanıb və bir neçə sakin təxliyə edilib.
Afipski zavodu, əsasən, ixracyönümlüdür, son aylar Ukraynanın ardıcıl dron hücumlarına məruz qalıb.
Bu arada Moskva döyüş meydanında irəliləyir, Ukraynanın ciddi zərər görmüş enerji sisteminə qış kampaniyasını da gücləndirib.
Gürcüstandan son günlər 56 əcnəbi çıxarılıb, azərbaycanlı da var
Son günlərdə Gürcüstandan Rusiya, Çin və daha 14 ölkənin vətəndaşları deportasiya edilib. Məlumatı Gürcüstanın Daxili İşlər Nazirliyi məlumat yayıb. Gürcüstanın Miqrasiya Departamentinin ümumilikdə ölkədən 56 xarici vətəndaşı deportasiya etdiyi açıqlanıb.
Həmin şəxslər Türkiyə, Hindistan, Rusiya, Çin, Qazaxıstan, Türkmənistan, Banqladeş, Pakistan, Misir, İsrail, Kipr, Mərakeş, Nigeriya, Ermənistan, Özbəkistan və Azərbaycandan olub.
"Mövcud qanunvericiliyə uyğun olaraq, deportasiya olunan şəxslərə ölkəyə giriş qadağan edilib", – nazirlik bildirib.
Ötən il Gürcüstandan ümumilikdə 1311 xarici vətəndaş deportasiya edilmişdi.
Hakim "Gürcü Arzusu" partiyası xarici vətəndaşların ölkədən deportasiyasına dair qanunvericiliyi sadələşdirib. Məsələn, xarici vətəndaş etiraz aksiyalarına qatılmaq qaydalarını pozduğu üçün deportasiya edilə bilər.
Gürcüstanda əcnəbilərin işə qəbul şərtləri isə sərtləşdirilib: 2026-cı il martın 1-dən iş fəaliyyəti üçün xüsusi icazə tələb olunacaq.
Böyük Britaniya da uşaqlara sosial medianı qadağan edə bilər
Böyük Britaniya da Avstraliya kimi uşaqlar üçün sosial media qadağasını nəzərdən keçirir. Baş nazir Kir Starmer yanvarın 20-də bildirib ki, uşaqlar "sonsuz skrollinq, narahatlıq və müqayisə dünyasına" sürüklənmə riski ilə üzləşirlər.
Starmer hökumətin sərt tədbirlər görməyə hazır olduğunu deyib.
Hökumət sosial media qadağasının uşaqlar üçün effektiv olub-olmayacağını araşdıracağını bildirib.
"Bu, çox mürəkkəb bir məsələdir, buna görə də düzgün şəkildə nəzərdən keçirilməlidir", – Starmer "Substack"ə bildirib.
Nazirlər Avstraliyaya səfər edərək onların yanaşmasından öyrənəcəklərini deyiblər.
Ötən ay Avstraliya yaşı 16-dan az uşaqlar üçün sosial medianı qadağan edən ilk ölkə olub.
Britaniyada bu yaxınlarda Onlayn Təhlükəsizlik Aktı qüvvəyə minib. İnternetdə yaş yoxlaması ilə üzləşən uşaqların sayı 30 faizdən 47 faizə qalxıb. Hökumət bildirir ki, pornoqrafiya saytlarının açılması da 30 faiz azalıb.
Son bir ildə 160-dan çox məktəb bağlanıb?
Son bir ildə Azərbaycandakı dövlət təhsil müəssisələrinin sayında 161 azalma var. Bu, Dövlət Statistika Komitəsinin (DSK) aylıq hesabatlarında "Təhsil" bölməsindəki məlumatların təhlili nəticəsində bəlli olub.
DSK-nın yeni açıqlanan hesabatında deyilir ki, 2025/2026-cı tədris ilinin əvvəlinə ölkənin 4 min 160 dövlət və 35 qeyri-dövlət ümumi təhsil müəssisələrində (məktəbəhazırlıq qruplarında təhsilalanlar da daxil olmaqla) 1.7 milyon nəfər təhsil alıb.
Bir il əvvəl 4 min 321 dövlət və 33 qeyri-dövlət məktəblərində 1.7 milyon şagirdin təhsil aldığı bildirilirdi.
Xatırlatma
Elə rəsmilər də son dövrlər ölkədə şagird sayı çox az olan bəzi kənd məktəblərinin fəaliyyətinin dayandırılacağından bəhs ediblər. Onların vurğulamasına görə, bu, təkcə bağlama deyil, həm də birləşmələri əhatə edəcək. Rəsmilər bu prosesi "optimallaşdırma" adlandırırlar.
Son illər Azərbaycanda doğuşun azalması məktəblilərin sayında da azalma ilə müşahidə edilir. Amma bəzi ekspertlər də deyirlər ki, hökumətin bu addımları təkcə şagird sayının azalması ilə bağlı deyil. Onların fikrincə, məhz ölkəyə neft pullarının gəlişində azalma baş verdikdən sonra belə addımlar atmağa başlayıblar.
Son vaxtlar ölkənin ucqar kəndlərində bəzi məktəblərin bağlanması valideynlər arasında da müəyyən narazılıqlara səbəb olub. Onlar mediaya açıqlamalarında əlavə yol və vaxt itkisindən şikayətlənirlər.
20 Yanvar faciəsindən 36 il keçir [Video]
Bu gün Azərbaycanda 1990-cı il 20 Yanvar hadisələrinin 36-cı ildönümü qeyd edilir.
Hər il olduğu kimi, paytaxt sakinləri, o cümlədən dövlət, hökumət rəsmiləri, siyasi partiyaların təmsilçiləri Bakıda Şəhidlər Xiyabanına gedərək faciədə həlak olanların qəbirlərinə gül dəstələri qoyurlar.
36 il öncə, 1990-ci il yanvarın 19-dan 20-nə keçən gecə ozamankı SSRİ rəhbərliyinin göstərişi ilə Bakıya ordu yeridilib. 35 minlik ordu korpusunun apardığı əməliyyat "Zərbə" adlanırdı. Azərbaycanın rəsmi qurumları həmin günlərdə Bakıda və respublikanın bir sıra bölgələrində SSRİ ordusunun 130-dan çox dinc sakini öldürdüyünü, 700-dən çox adama isə müxtəlif dərəcəli xəsarətlər yetirdiyini açıqlayıblar. Üstəlik, həmin vaxt 841 nəfər fəalın həbs olunduğu bildirilir.
Azərbaycanda həmin prosesin iştirakçıları hesab edirlər ki, SSRİ rəhbərliyinin məqsədi müstəqilliyə can atan xalqı qorxutmaq idi. SSRİ rəhbərliyi isə ordu yeridilməsini respublikada asayişin pozulması ilə izah edirdi.
Azərbaycan həmin hadisələrdən bir il sonra öz müstəqilliyini bərpa edib.
Ermənistan Rusiya qazını Azərbaycan ərazisindən keçməklə idxal edəcək
Ermənistan yaxın vaxtlarda Rusiya istehsalı mayeləşdirilmiş qazı Azərbaycan ərazisindən keçməklə dəmir yolu ilə idxal edəcək. Açıqlamanı Ermənistanın İqtisadiyyat Nazirliyi yayıb.
Nazirlik mayeləşdirilmiş qazın ilk partiyasının Ermənistana nə vaxt çatacağını, konkret hansı şirkətlərin idxalla məşğul olacağını açıqlamır.
AzadlıqRadiosunun erməni xidməti ölkədə son günlər mayeləşdirilmiş qazın kəskin bahalandığını yazır. Hökumət bildirir ki, hazırda İrandan yanacaq idxalı mümkün deyil, Rusiyadan idxal isə "Yuxarı Lars" buraxılış məntəqəsi bağlı olduğundan real deyil.
Ötən ilin oktyabrından Azərbaycan Ermənistana yük tranzitinə məhdudiyyətləri qaldırıb. Azərbaycan və Gürcüstandan keçməklə Ermənistana Qazaxıstandan taxıl, Rusiyadan buğda çatdırılıb. Dekabrın ortalarında Azərbaycan Dövlət Neft Şirkəti (SOCAR) Ermənistana Aİ-95 markalı benzin çatdırıb.
Ceyhun Bayramov Marko Rubio ilə danışıb
Yanvarın 19-da Azərbaycan xarici işlər naziri Ceyhun Bayramov ilə ABŞ dövlət katibi Marko Rubio arasında telefon danışığı olub.
Azərbaycan Xarici İşlər Nazirliyinin (XİN) məlumatına görə, telefon danışığı zamanı iki ölkə arasında əməkdaşlığın inkişaf perspektivləri, eləcə də regional vəziyyət və Bakı ilə Yerevanın normallaşma prosesi müzakirə edilib.
Açıqlamaya görə, ötən il avqustun 8-də Vaşinqton Sülh Sammitindən sonra Strateji Tərəfdaşlıq Xartiyasının hazırlanması istiqamətində ikitərəfli təmaslar, müzakirələr yüksək qiymətləndirilib və tərəflər layihənin qısa müddət ərzində razılaşdırılaraq imzalanacağına ümidvar olduqlarını bildiriblər. "Beynəlxalq Sülh və Rifah naminə Tramp Marşrutunun (TRIPP) icrası üzrə görülən işlərin əhəmiyyəti vurğulanıb", - məlumatda əlavə edilib.
Ötən əsrin 80-ci illərində gərginləşən Qarabağ münaqişəsi Azərbaycan və Ermənistan arasında toqquşmalara səbəb olub. 1990-cı illərin əvvəllərində Azərbaycanın 20 faiz ərazisi işğal edilib. 2020-ci ildə 44 günlük müharibə və 2023-cü ildə birgünlük hərbi əməliyyatlar nəticəsində Bakı bütün ərazilərində suverenliyini bərpa edib.
Ötən il avqustun 8-də 30 ildən çox münaqişədə olmuş Azərbaycan və Ermənistanın rəsmiləri Vaşinqtonda sülh müqaviləsinin mətnini paraflayıblar. Oval ofisdə ABŞ prezidentinin iştirakı ilə tərəflər görüşün nəticələri haqda bəyannamə də imzalayıblar. Bəyannaməyə əsasən, Ermənistanın cənubundan keçməklə Azərbaycanın əsas hissəsi ilə Naxçıvan arasında maneəsiz əlaqə (TRIPP) yaranacaq. Paraflanan mətində də tərəflər bir-birlərinin ərazi bütövlüyünü tanıyır, habelə qarşılıqlı iddiaların geri çəkiləcəyi vurğulanır.
Həmin vaxt ABŞ və Azərbaycan arasında Strateji Tərəfdaşlıq Xartiyasının hazırlanması üçün Strateji İşçi Qrupun yaradılması ilə bağlı anlaşma memorandumu da imzalanmışdı.
Xatırlatma
Rəsmi Bakının 2024-cü ilin noyabrında Donald Tramp ABŞ prezidenti seçilənə qədər Vaşinqtonla münasibətlərində müəyyən soyuqluq müşahidə edilib. ABŞ rəsmiləri, bir qayda olaraq, Azərbaycanda fundamental azadlıqlar və tənqidçilərin həbsi ilə bağlı narahatlıqlarını ifadə ediblər. Azərbaycan rəsmiləri isə belə çağırışları ölkənin daxili işlərinə qarışmaq kimi dəyərləndiriblər.
İndi artıq yüksəksəviyyəli təmaslarda hərtərəfli əməkdaşlıq perspektivlərindən bəhs olunduğu açıqlanır.
Azərbaycanda mənzillər 12 faizdən çox bahalaşıb
Azərbaycanda mənzillər 12 faizdən çox bahalaşıb. Bu barədə Dövlət Statistika Komitəsi (DSK) məlumat yayıb.
2025-ci ilin IV rübündə mənzil bazarında qiymətlər 2025-ci ilin III rübü ilə müqayisədə 3.1 faiz, o cümlədən ilkin mənzil bazarı üzrə 4.3 faiz, təkrar mənzil bazarı üzrə 3 faiz artıb.
2025-ci ilin yanvar-dekabr aylarında isə 2024-cü ilin analoji dövrünə nisbətən 12.2 faiz qiymət artımı qeydə alınıb.
Səbəblər...
Son bir ildə ölkədə iqtisadi artım 1, inflyasiya isə 5 faiz civarında olub.
Ekspertlər iqtisadi artımın çox zəif olmasına baxmayaraq, mənzil bazarında bahalaşmanı bir çox amillərlə izah edirlər. Onlar deyir ki, paytaxt Bakıda tikintilərin sayı əvvəlki illərlə müqayisədə kəskin azalıb. Habelə, digər tərəfdən vurğulanır ki, Bakıda söküntü işləri davam edir və bu zaman əhaliyə ödənilən kompensasiyalar da mənzil bazarına təsir göstərən amillərdəndir.
Ekspertlər hesab edir ki, Rusiyaya sanksiyalar və bəzi Azərbaycan vətəndaşlarının orada əmlaklarını sataraq Bakıya gəlib daşınmaz əmlak almaları da qiymətləri müəyyən qədər bahalaşdırır. Onların fikrincə, ən nəhayət, Azərbaycanda biznes mühiti əlverişli olmadığından insanlar pullarını daha çox daşınmaz əmlaka qoymağa üstünlük verirlər.
Ekspertlər düşünür ki, bir çox məmurların qanunsuz yollarla həddən çox gəlir əldə etmələri də bu məsələdə az rol oynamır.
Azərbaycanda buğda istehsalı azalıb
2025-ci ildə Azərbaycanda buğda istehsalı azalıb. Bu barədə Dövlət Statistika Komitəsi (DSK) məlumat verib.
Ötən il ölkədə 1 milyon 609.8 min ton buğda istehsal edilib. Bu, 2024-cü ilə nisbətən 4.5 faiz azdır.
Amma məhsuldarlıq 8.4 faiz artıb - ötən il hər hekrata 33.5 sentner olub.
Məhsuldarlığın artmasına baxmayaraq, istehsalın düşməsi əkin sahələrinin azalması ilə bağlıdır. Müstəqili ekspertlərə görə, son illər Azərbaycanda bir çox kənd sakinləri pay torpaqlarını bəzi imkanlı şəxslərə ya satır, ya da icarəyə verirlər. Nəticədə, onların deməsinə görə, torpaqlar tədricən məmur-oliqarxların əlində cəmləşməkdədir.
Azərbaycan buğda ehtiyaclarının böyük hissəsini idxal hesabına ödəyir. Ötən ilin 11 ayında Azərbaycana 1 milyon 131 min 876.30 ton buğda idxal edilib.
Amma ümumilikdə kənd təsərrüfatında, az da olsa, (0.9 faiz) inkişaf var.
2025-ci il üzrə kənd təsərrüfatının ümumi məhsulunun faktiki qiymətlərlə dəyəri 14 milyard 189.5 milyon manat təşkil edib. Onun da 7 milyard 441 milyon manatı heyvandarlıq, 6 milyard 748.5 milyon manatı isə bitkiçilik məhsullarının payına düşür: "2024-cü il ilə müqayisədə kənd təsərrüfatının ümumi məhsulu 0.9 faiz, o cümlədən heyvandarlıq məhsulları istehsalı 0.3 faiz, bitkiçilik məhsulları istehsalı 1.5 faiz artıb".
