Şimali Amerikaya uçmalı olan yük və ya sərnişin təyyarələrində yanğın törətməyə yönəlmiş əməliyyatın arxasında Rusiya dayanır.

"The Wall Street Journal" bu haqda xəbəri Qərbin təhlükəsizlik rəsmilərinə istinadla yayıb.

Qəzet noyabrın 5-də xəbər yayıb ki, iyulda Britaniyanın Birminhem və Almaniyanın Leypsiq şəhərlərində qlobal yükdaşıma şirkəti DHL-in deposunda alışan qurğular Rusiyanın planının sınaq mərhələsi olub.

Keçən ay Polşa polisi məlumat yaymışdı ki, ABŞ və Kanadaya göndərilməsi planlanan və depolarda alışan bağlamalarla əlaqədar təhqiqatın nəticəsi olaraq dörd nəfər saxlanıb.

Məlumata görə, qrupun məqsədi kamuflyaj olunmuş partlayıcıları və təhlükəli materialları sabotaj məqsədilə ilk öncə Avropa İttifaqı ölkələrinə və Böyük Britaniyaya göndərmək olub. Amma sınaqlardan sonra belə bağlamaların ABŞ və Kanadaya göndərilməsi planlanıbmış.

Polşa polisi bunun arxasında xarici kəşfiyyatın durduğunu desə də, Rusiyanın adını çəkməyib.

Litva prezidentinin milli təhlükəsizlik müşaviri Kyastutis Budris isə noyabrın 5-də "Reuters"ə deyib ki, bu, NATO ölkələrinə qarşı əməliyyat olub və bunu Rusiyanın hərbi kəşfiyyatı planlayıb.

Rusiya məsələyə hələ ki münasibət bildirməyib.

Bu xəbər ABŞ-də prezident seçkiləri keçirilən gün yayılsa da, "The Wall Street Journal" xəbəri seçkilərlə əlaqələndirməyib.

Rusiya bundan öncə Ukraynaya hərbi yardım edən Avropa ölkələrində təxribatlar törədib.

Türkiyə hökuməti avqustun 5-də PKK-nın (Kürdüstan Fəhlə Partiyası) buraxılması və tərksilah olunması prosesini tənzimləyən qanun layihəsini parlamentə təqdim edib.

Qanun layihəsinə əsasən, qətllərdə əli olmayan PKK üzvləri qanun qüvvəyə mindikdən sonra altı ay ərzində Türkiyəyə qayıdarlarsa, cinayət təqibinə məruz qalmayacaqlar.

Sənədə əsasən, PKK-nın buraxılması və silahsızlaşdırılmasının təsdiqi Türkiyə Milli Təhlükəsizlik Şurasına həvalə olunacaq.

PKK ilə bağlı cinayətlərə görə məhkum olunmuş bir çox şəxsin həbs cəzasının icrası təxirə salınacaq.

Qanunun icrasına nəzarət etmək, eləcə də PKK üzvlərinin təslim olması və tərksilah prosesini izləmək üçün vitse-prezident, nazirlər və Milli Kəşfiyyat Təşkilatının (MİT) rəhbərindən ibarət komitə yaradılacaq.

Qanun layihəsi 1984-cü ildən bəri 40 mindən çox insanın ölümünə səbəb olmuş silahlı münaqişəyə son qoyulması yönündə mühüm addım kimi qiymətləndirilir. Bu münaqişə Türkiyədə dərin parçalanma yaratmış, İraqla Suriya ərazilərində zorakılığı körükləmişdi.

Parlamentdə deputatların əksəriyyəti qanun layihəsini dəstəkləyir və sənədin bu həftənin sonunadək qəbul ediləcəyi gözlənilir.

Amma "Reuters" ictimai rəy sorğularına istinadən yazır ki, cəmiyyətin bir hissəsi bu təşəbbüsün uzunmüddətli sülh gətirəcəyinə şübhə ilə yanaşır.

PKK-ya rəhbərlik etmək kimi ağır cinayətlərə görə məhkum olunmuş şəxslər, yaxud 2005-ci ildən əvvəl ömürlük həbs cəzası alanlar bu güzəştlərdən yararlana bilməyəcəklər. Bu isə 1999-cu ildən ömürlük həbs cəzası çəkən PKK lideri Abdullah Öcalanın həbsdə qalacağı deməkdir. Öcalan ötən il PKK-nı silahı yerə qoymağa və özünü buraxmağa çağırmış, təşkilat da bu çağırışı qəbul etmişdi.

Rusiyanın "Roskomnadzor" xidməti ölkədə VPN xidmətlərinə qarşı genişmiqyaslı bloklama aparıb. 20-dən çox populyar hostinq provayderinin IP ünvanları məhdudlaşdırılıb. Bu barədə "Eksployt" və "Agentstvo" Telegram kanalları məlumat yayıb.

"Amnezia", "Paper VPN" və digər VPN xidmətlərinin istifadəçiləri texniki problemlərdən şikayət ediblər. İnternetin Müdafiəsi Cəmiyyətinin direktoru Mixail Klimaryov bildirib ki, "Roskomnadzor" Rusiya İT şirkətlərinin köməyi ilə bloklamaları aşmaq üçün istifadə olunan onlarla avtonom şəbəkə sistemini aşkarlayaraq onlara çıxışı məhdudlaşdırıb.

Korrupsiya ilə Mübarizə Fondunun siyasi layihələr üzrə rəhbəri Leonid Volkov bloklamaları sentyabrda keçiriləcək Rusiya seçkiləri ilə əlaqələndirib.

""Roskomnadzor" populyar VPN xidmətlərinin istifadə etdiyi IP ünvanlarından ibarət bazanı kifayət qədər tez toplaya bildi. Topladı, topladı və seçkilər yaxınlaşanda zərbə endirdi", – Volkov yazıb.

Onun sözlərinə görə, VPN xidmətləri yeni IP ünvanları istifadəyə verə bilərlər, lakin belə hücumlar təkrarlana bilər.

Rusiyanın Ukraynaya genişmiqyaslı müdaxiləsindən sonra ölkədə faktiki hərbi senzura tətbiq olunub, yüzlərlə internet saytı bloklanıb. 2025-ci ildən Rusiyada mobil internetin kütləvi kəsilməsi, "WhatsApp" və "Telegram" kimi populyar mesajlaşma platformalarının bloklanması halları da müşahidə olunur.

Hakimiyyət VPN xidmətlərinə qarşı mübarizəni də gücləndirib, indiyədək 400-dən çox belə xidmət bloklanıb. Rusiya rəsmiləri VPN-dən istifadənin rəsmən qadağan edilmədiyini bildirsələr də, "Roskomnadzor" 2030-cu ilədək ölkədə bloklamaları aşmağa imkan verən xidmətlərin 92 faizini bloklamağı hədəf qoyub.

Rusiya bayrağı təsvir olunan ayaqaltıya görə Nijni Novqorod vilayətinin Bor şəhərində reyd zamanı saxlanılan Özbəkistan vətəndaşı Sevara Musayeva ölkəsinə deportasiya ediləcək. Məlumatı Özbəkistanın Miqrasiya Agentliyi yayıb.

Hüquq-mühafizə orqanlarının reydlə bağlı yaydığı videonu ultrasağçı "Mnoqonatsional" Telegram kanalı da paylaşıb. Musayeva həmin videoda ayaqaltını reyddən bir gün əvvəl zibil qutusunun yanında tapdığını və onu sadəcə yuyub təmizləmək istədiyini bildirib.

Onun barəsində Rusiya Cinayət Məcəlləsinin 329-cu (Rusiya Federasiyasının Dövlət bayrağını təhqir etmə) maddəsi ilə cinayət işinin açılması məsələsinə baxılırdı.

Özbəkistan Nazirlər Kabineti yanında Miqrasiya Agentliyi Musayevaya konsulluq və hüquqi yardım göstərildiyini açıqlayıb. Miqrasiya Fondunun vəsaiti hesabına onun üçün aviabilet alınıb və avqustun 6-da Özbəkistana qayıtması planlaşdırılır.

Rusiya Federal Məhkəmə İcraçıları Xidmətinin regional idarəsinin məlumatına görə, 2026-cı ilin ilk altı ayında vilayətdən 1035 xarici ölkə vətəndaşı çıxarılıb. Qurumdan bildirilib ki, həmin şəxslərin Rusiyada qanuni yaşamaq və işləmək hüququ verən sənədləri olmayıb.

Avqustun 2-də Moskvanın mərkəzində restoranda əldəqayırma partlayıcı qurğu işə salınıb, azı 3 nəfər ölüb, 21 nəfər yaralanıb. İstintaq orqanları partlayışın arxasında kimin dayandığını müəyyənləşdirməyə çalışır.

Hadisə avqustun 1-də yerli vaxtla saat 20:00 radələrində Rusiya paytaxtının mərkəzinə yaxın Kudrinskaya meydanındakı restoranda baş verib.

Milli Antiterror Komitəsinin məlumatına görə, ölənlər partlayıcı qurğunu restorana gətirməkdə şübhəli bilinən qadın, onun içəri daxil olmasının qarşısını alan mühafizəçi və restoranın qonaqlarından biri olub.

Bəzi mənbələr 5 nəfərin öldüyünü bildirsə də, Rusiya rəsmiləri bunu hələ təsdiqləməyiblər.

Partlayış "Balzi Rossi" italyan restoranında baş verib. Restoranın internet səhifəsindəki məlumata görə, həmin vaxt məkan özəl tədbir üçün bağlanmışdı.

Müstəqil "Astra" rusdilli nəşrinin Telegram kanalı restoranda rusiyalı generalın tədbirinin keçirildiyini, məkanda hərbi avtomobillərin saxlandığını yazıb.

Jurnalist Oleq Kaşin tədbirin Rusiyanın Hərbi-Kosmik Qüvvələrinin komandanı, general-polkovnik Aleksandr Çaykonun şərəfinə təşkil olunduğunu ehtimal edib.

Rusiya rəsmiləri, hələlik, hücumun mümkün hədəfi barədə açıqlama verməyiblər.

Rusiya dövlət mediasının yazdığına görə, partlayıcı naməlum qadının restorana daxil olmasının qarşısı alındıqdan sonra işə düşüb.

“Reuters” agentliyi "Kommersant" qəzetinə istinadla yazıb ki, bomba restoranın yay terrasındakı insanları öldürmək və ya yaralamaq məqsədi ilə uzaqdan işə salınmış ola bilər.

Məlumata görə, ola bilsin, qurğunu daşıyan qadın onun partlayıcı olduğunu bilməyib.

Rusiya hakimiyyəti bu cür hücumlara görə dəfələrlə Ukraynanı ittiham edib. Amma Kiyev 1 avqust partlayışına görə məsuliyyəti üzərinə götürməyib.

Böyük Britaniyanın terrorla mübarizə polisi iyulun 31-də bildirib ki, Kiprdə saxlanılan Böyük Britaniya və Azərbaycan vətəndaşı Rəşad Sultanov İrana casusluq etməkdə ittiham olunur.

London Terrorla Mübarizə Polisinin məlumatına görə, 44 yaşlı R.Sultanov Britaniyanın Kiprdə yerləşən Akrotiri Hərbi Hava Qüvvələri bazasını İran İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusu (SEPAH) xeyrinə gizli şəkildə izləməkdə ittiham edilir. O, hazırda Birləşmiş Krallığa ekstradisiya olunmasını gözləyir.

Britaniyanın rəsmi qurumları iddia edir ki, Sultanov giriş məhdudlaşdırılmış hərbi bazadan kəşfiyyat xarakterli məlumatlar toplayaraq SEPAH-a ötürüb.

Sultanovun Kiprdə saxlanılması barədə hələ ötən il məlumat yayılmışdı; iyulun 31-də verilən rəsmi açıqlama isə Britaniya tərəfinin onun barəsində irəli sürdüyü ittihamlar və krallığa ekstradisiya tələbi ilə bağlıdır.

Akrotiri bazası ABŞ ilə İran münaqişəsi zamanı dron hücumlarına məruz qalmışdı.

Təbriz həbsxanasında saxlanılan azərbaycanlı fəal Yürüş Mehrəlibəyli yeni iş üzrə 3 il 7 ay 17 gün həbs cəzasına məhkum edilib. Xəbəri İnsan Haqları Fəallarının Xəbər Agentliyi (HRANA) yayıb.

Təbriz İnqilab Məhkəməsinin qərarına əsasən o, "rejim əleyhinə təbliğat aparmaq" ittihamı ilə 7 ay 16 gün, "insanları müharibəyə və qırğına təhrik etmək" maddəsi ilə isə 3 il 1 gün müddətinə azadlıqdan məhrum olunub.

Mehrəlibəyli bundan əvvəl də Təbriz İnqilab Məhkəməsinin qərarı ilə "qanunsuz qrup yaratmaq" ittihamı ilə 6 il 2 ay, "milli təhlükəsizliyə qarşı toplaşmaq və əlbir olmaq" maddəsi ilə isə 3 il 7 ay (ümumilikdə 9 il 9 ay) həbs cəzası almışdı; həmin hökm hazırda İran Ali Məhkəməsində araşdırılır.

İranlı fəalların AzadlıqRadiosuna verdiyi məlumata görə, Təbriz Apellyasiya Məhkəməsi Y.Mehrəlibəylinin də aralarında olduğu 13 mədəni fəalın ümumilikdə 85 il 9 aylıq həbs cəzasını qüvvədə saxlayıb. Fəallar milli təhlükəsizliyə qarşı toplaşmaq və gizli əlbir olmaqda ittiham olunurlar.

HRANA mayda yazırdı ki, 2025-ci ildə İranda etnik mənsubiyyəti və ya milli azlıq kimliyi ilə əlaqədar ümumilikdə 302 nəfər saxlanılıb ki, bu da əvvəlki illə müqayisədə 15.2 faiz artım deməkdir. Bu həbslərdən azı 186-sı məhkəmə qərarı olmadan həyata keçirilib. Bir çox hallarda rəsmi ittihamlar açıqlanmasa da, onların etnik hüquqlar uğrunda fəaliyyətlərinə görə saxlanıldıqları ehtimal edilir.

Rusiyanın Maliyyə Monitorinqi üzrə Federal Xidməti (Rosfinmonitorinq) "Telegram" messencerinin qurucusu Pavel Durovu "terrorçular və ekstremistlər" siyahısına salıb.

Bundan əvvəl Rusiyada Durova qarşı "terror fəaliyyətinə yardım" ittihamı ilə cinayət işi açılıb. İstintaqın versiyasına görə, "Telegram" administrasiyası Ukrayna xüsusi xidmət orqanlarının Rusiyada diversiya və terror aktlarını hazırlamaq, əlaqələndirmək üçün fəal istifadə etdiyi kanalları, çatları və botları silməyib.

Rusiya Federal Təhlükəsizlik Xidməti (FSB) iddia edir ki, 2025-ci ilin iyulundan Rusiyada "Dayvinçik/Leo" botunun 12-22 yaşlı 46 istifadəçisi saxlanılıb. FSB-nin versiyasına görə, onlar Ukrayna xüsusi xidmət orqanlarının tapşırığı ilə polis əməkdaşlarına hücum edib, bəzi yerləri yandırıblar.

P.Durov 2026-cı ilin fevralında barəsində cinayət işi açıldığını açıqlayıb. Apreldə Rusiyada 20 il əvvəl yaşadığı ünvana göndərilən çağırış vərəqəsində o, "şübhəli şəxs" kimi göstərilib.

Bəzi qəzetlər FSB-nin materiallarına istinadla iddia edirlər ki, "Telegram" "xüsusi hərbi əməliyyat" (SVO) şəraitində NATO ölkələri və Ukraynanın xüsusi xidmət orqanlarının "əsas alətinə" çevrilib. Moskva Rusiyanın Ukraynaya qarşı genişmiqyaslı işğalını "SVO" adlandırır.

2026-cı ilin aprelində Rusiya hakimiyyətinin "Telegram"ı ölkədə bloklamaq cəhdlərinə cavab olaraq Durov rusiyalıları "Rəqəmsal Müqavimət" hərəkatına qoşulmağa çağırmışdı. O, messencerin internet trafikini Rusiyada aşkarlamağı və bloklamağı daha da çətinləşdirəcəyinə söz vermişdi.

İyulun 30-da Rusiyanın ballistik raketi Ukraynanın Dnepropetrovsk vilayətinin Radiuşne kəndində yaşayış evini vurub. Nəticədə, demək olar ki, bütöv bir ailə həlak olub. Ukrayna rəsmiləri raket və dron hücumlarından ölkə üzrə azı doqquz nəfərin öldüyünü, onlarla insanın yaralandığını bildirirlər.

Hücumdan bir neçə saat əvvəl prezident Volodimir Zelenski Rusiyanın yeni zərbələri barədə xəbərdarlıq etmişdi. O, Qərb müttəfiqlərinə Ukraynanın "Patriot" sistemlərinə ehtiyacı olduğunu xatırlatmışdı.

Radiuşne Zelenskinin doğulduğu Krivoy Roq şəhəri yaxınlığında yerləşir. Yerli müdafiə şurasının rəhbəri Oleksandr Vilkul bildirib ki, Rusiyanın zərbəsindən bir ailənin azı altı üzvü həlak olub.

Ukraynanın Fövqəladə Hallar Xidməti isə ailənin daha dörd üzvünün həlak olduğunun ehtimal edildiyini, 10 nəfərin isə yaralandığını açıqlayıb.

Kənd sakini Mikola AzadlıqRadiosuna deyib ki, sözügedən ailənin 10 övladı olub. Onlardan səkkizi iyulun 30-da Rusiya qüvvələrinin vurduğu evdə yaşayırdı.

"Çox yaxşı ailə idi", – o, qonşuları haqqında belə deyib.

Zelenski hücumdan sonra bildirib ki, Radiuşneyə endirilən zərbə ilə bağlı ilkin araşdırmalar raketin Şimali Koreya istehsalı olduğunu göstərir. Prezident bunu Moskva ilə Pxenyan arasında hərbi əməkdaşlığın nəticəsi kimi qiymətləndirib.

Zelenski ötən həftə deyirdi ki, Rusiya Ukraynaya qarşı müharibəyə yenidən minlərlə Şimali Koreya əsgəri cəlb etməyə hazırlaşır, bununla bağlı yayın əvvəlindən hazırlıqlar aparılır.

2024-cü ildə Ukrayna qüvvələrinin Kursk vilayətinə hücumundan sonra təxminən 12 min Şimali Koreya hərbçisi Rusiyanın həmin bölgəsində döyüşlərə cəlb edilmişdi.

Rusiyanın digər hücumları nəticəsində Kiyev, Poltava və Dnepropetrovsk vilayətinin Pavloqrad şəhərində üç nəfər həlak olub. Polşa sərhədi yaxınlığındakı Lvov şəhərində isə iki nəfərin itkin düşdüyü bildirilir.

Rusiyanın Ukraynaya zərbələrindən 13 nəfər həlak olub

İyulun 30-da Rusiyanın Ukraynaya hava zərbələrindən azı 13 nəfər həlak olub. Qonşu Polşa hava məkanının təhlükəsizliyini təmin etmək üçün qırıcı təyyarələrini havaya qaldırıb.

Ukraynanın əksər regionlarında hava həyəcanı siqnalları verilib. "Reuters" agentliyinə danışan şahid Kiyevdə partlayış səslərinin eşidildiyini bildirib. Kiyev meri Vitali Kliçko "Telegram"da yazıb ki, şəhərdə yaşayış təyinatlı olmayan bir neçə obyektdə yanğın baş verib.

Kiyevdə bir nəfər ölüb, iki nəfər yaralanıb.

Dnepropetrovsk və Poltava vilayətlərində isə daha altı nəfər, o cümlədən iki uşaq həyatını itirib.

Krivoy Roq şəhərində 5 və 12 yaşlı iki qız daxil olmaqla altı nəfər ölüb, səkkiz nəfər yaralanıb. Şəhərin Müdafiə Şurasının rəhbəri Oleksandr Vilkul Rusiyanın Voronej vilayətindən "İskəndər-M" ballistik raketi buraxdığını bildirib.

Polşa sərhədi yaxınlığındakı Lvov şəhərində Rusiya raketləri iki yaşayış binasına ziyan vurub, xilasedicilər dağıntılar altında qalanları çıxarmağa çalışırlar. Hücum nəticəsində 26 nəfərin yaralandığı bildirilir.

Prezident Volodimir Zelenski bundan əvvəl Rusiyanın genişmiqyaslı hücuma hazırlaşdığını bildirmişdi.

Rusiya Müdafiə Nazirliyi isə açıqlayıb ki, onun qüvvələri Kiyev, Lvov və Dnepropetrovsk da daxil olmaqla Ukraynanın müxtəlif bölgələrində yerləşən hərbi obyektlərə, eləcə də üç yük gəmisinə zərbələr endirib.

Avropa İttifaqı və NATO üzvü olan Polşa X sosial şəbəkəsində hava məkanını qorumaq üçün qırıcı təyyarələrini havaya qaldırdığını bildirib.

Bu arada Rusiyanın "Wildberries" ən böyük onlayn pərakəndə satış şirkətimə hücumlar davam edir. Ölkənin qərbində yerləşən Penza şəhərində Ukraynanın dron hücumundan sonra "Wildberries" şirkətinin anbarında yanğın baş verib.

2022-ci ilin fevralında Rusiyanın genişmiqyaslı işğalı başlayandan Moskva və Kiyev mülki əhalini qəsdən hədəfə aldıqlarını inkar edirlər.

news.az portalı və "Azərbaycan Dənizçilərinə Dəstək" İctimai Birliyinin sədri İlham Nəsirovun yaydığı məlumata görə, Odessa limanı yaxınlığında göyərtəsində 12 Azərbaycan və bir Türkiyə vətəndaşı olan quru yük gəmisi hücuma məruz qalıb. "Albatros Corporation" şirkətinə məxsus "ATA-2" adlı gəmiyə üç dron zərbəsi endirilib.

İlkin məlumatlara əsasən, hadisə nəticəsində ölən və ya xəsarət alan olmayıb. Zərbələr gəmiyə ciddi ziyan vursa da, o, hərəkətini davam etdirə bilib.

İyulun 14-də Ukraynanın Odessa sahilləri yaxınlığında Türkiyənin "Okean Maritime" şirkətinə məxsus "Atlas Bey" mülki ticarət gəmisinə dronlarla hücum edilib. Gəminin kapitanı həlak olub, göyərtədəki 10 Azərbaycan vətəndaşı isə sahilə çıxa bilib.

İyunun əvvəlində isə Azov dənizində ümumilikdə 25 Azərbaycan vətəndaşının olduğu gəmilərə dron hücumları nəticəsində dörd nəfər həlak olub, dörd nəfər yaralanıb.

Ukrayna Rusiyanın dörd tankerini vurduğunu bildirir

Ukrayna ordusu Rusiyanın Qara dəniz və Azov dənizindəki dörd tankerinə zərbələr endirib. Bu haqda iyulun 30-da Ukrayna Silahlı Qüvvələrinin Pilotsuz Sistemlər Qüvvələrinin komandanı Robert Brovdi məlumat verib.

Brovdi "Telegram"da yazıb ki, son üç həftə ərzində ümumilikdə 205 tanker hədəfə alınıb. Onlardan 130-u Azov dənizində, 75-i isə Qara dənizdə vurulub.

Xəzər Boru Kəməri Konsorsiumu (CPC) iyulun 30-da səhər saatlarında bildirib ki, gecə saatlarında Marşall adaları bayrağı altında üzən "Nissos Sifnos" tankerinə hücum edilib. Gəmi "Tengizchevroil" şirkətinin neftini yükləyərkən konsorsiumun VPU-3 üzən yükləmə qurğusunda olub. Bu qurğu Qara dənizdə, Novorossiysk yaxınlığında yerləşir.

Konsorsiumun məlumatına görə, hücum nəticəsində tankerin yük göyərtəsində yanğın baş verib. Yanğın söndürülüb, tanker üzmə qabiliyyətini qoruyub saxlayıb, neft sızması baş verməyib və xəsarət alan olmayıb.

"Marathi" adlı tanker isə dəniz terminalından azı 11 kilometr məsafədə, neft yükləmək üçün terminala yaxınlaşarkən hücuma məruz qalıb. CPC bildirib ki, hücumlardan sonra neftin yüklənməsi müvəqqəti dayandırılıb.

Bu il Almaniyada təxminən 9 min 800 nəfər isti ilə əlaqəli səbəblərdən həyatını itirib. Almaniyanın Robert Kox İnstitutu (RKI) bunu iyulun 30-da həftəlik hesabatında bildirib. Bu arada Almaniyanın bir sıra bölgələrində havanın temperaturunun 40 dərəcə Selsidən yuxarı qalxacağı gözlənilir.

RKI-nin məlumatına görə, isti ilə əlaqəli ölümlərin ən böyük hissəsi 75 yaş və daha yuxarı yaş qrupunun payına düşür.

İnstitut qeyd edib ki, orta həftəlik temperaturun 20 dərəcə Selsidən yuxarı olduğu dövrlərdə ölüm göstəricisi əhəmiyyətli dərəcədə artır.

"Buna görə də bu yay baş verəcək istilik dalğalarının da ölüm hallarının artmasına səbəb olacağını gözləyirik", – RKI bildirib.

Almaniyada iyunda artıq rekord səviyyədə istilik dalğası müşahidə olunub və ölkənin bir çox bölgəsində havanın temperaturu 40 dərəcə Selsi və daha yüksək olub.

Moskva şəhər Məhkəməsi jurnalist Darya Şipaçyovanı dövlətə xəyanət işi üzrə 12 il azadlıqdan məhrum edib. Məlumatı "Mediazona" yayıb.

"T-invariant" nəşrinin mənbələrinə görə, cinayət təqibinə Şipaçyovanın doğulduğu və çoxsaylı qohumlarının yaşadığı Ukraynaya pul köçürməsi səbəb olub. Jurnalistin tanışları onun pulu mülki şəxsə göndərdiyini bildiriblər.

Şipaçyova 2025-ci il aprelin 23-də Moskvadakı mənzilində saxlanılıb. "Mediazona" jurnalistin dostlarına istinadla yazır ki, gecə saatlarında onun evinə OMON əməkdaşları basqın edib, bundan sonra isə jurnalistlə əlaqə kəsilib. O, əvvəlcə Rostovdakı istintaq təcridxanasına, daha sonra isə Moskvadakı "Lefortovo" istintaq təcridxanasına köçürülüb.

Şipaçyovanın rəfiqələri "Nastoyaşşeye Vremya" və "T-invariant"a bildiriblər ki, saxlanmazdan az əvvəl jurnalist hədələnib. Bunu Rusiyada qadağan olunmuş "Mujskoye Qosudarstvo" (Kişi Dövləti) qruplaşmasının tərəfdarlarının etdiyi ehtimal olunur. O, həmçinin feminist fikirlərinə görə sosial şəbəkələrdə təqiblərə məruz qalıb.

İttiham irəli sürüldükdən sonra Şipaçyova istintaqla əməkdaşlığa razılaşıb. Məhkəmə işi cəmi saat yarıma araşdırıb.

35 yaşlı Şipaçyova elmi, tibbi jurnalistika və sosial problemlər üzrə ixtisaslaşıb.

"Vyorstka" nəşri yazır ki, Rusiyanın Ukraynaya qarşı müharibəsi başlayandan dövlətə xəyanət, casusluq və xarici dövlətlə əməkdaşlıq ittihamları üzrə azı 1904 nəfərə cinayət işi açılıb.

2026-cı ilin ilk altı ayında Rusiyada bu maddələr üzrə 312 nəfər məhkum edilib ki, bu da ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 43 nəfər çoxdur. Nəşrin hesablamalarına görə, bu, indiyədək rekord göstəricidir. İttiham olunanların cəmi 4 faizi dövlət sirrinə çıxış imkanına malik olub, təxminən üçdə biri isə təsadüfi şəxslər olub.

İyulun 27-də Fransa prezidenti Emmanuel Makron nəzarətdən çıxmış iri meşə yanğınları ilə bağlı böhran iclası keçirib. Yanğınlar 250 mindən çox insanı evlərindən didərgin salıb. "The Associated Press" yanğınların yayılma sürətinin azalması əlamətlərinin də olduğunu yazır.

Fransanın cənub-qərbindəki Jironda bölgəsində Parisdən dörd dəfə böyük ərazi yanaraq külə dönüb. Amma ötən gecə vəziyyət "ümumilikdə sabit" qalıb. Bu, ötən həftədən bəri davam edən yanğının əvvəlki günlərlə müqayisədə zəiflədiyini göstərir.

Yeni təxliyələr elan olunmayıb. Fransa avqustda turizm mövsümünün pik dövrünə hazırlaşır, Jirondanın rəsmi qurumları turistlərin bölgəyə axınının qarşısını almaq məqsədilə əlavə məhdudiyyətlər tətbiq edib. Uşaqlar və əlillər üçün istirahət düşərgələrinin fəaliyyəti qadağan olunub.

Yanğınlar nəticəsində Jirondada ümumilikdə 220 min nəfər təxliyə olunub. Landlar bölgəsində isə daha 36 min nəfər evlərini tərk edib. Onların bir hissəsinə sonradan geri qayıtmağa icazə verilib.

Ondan çox ölkə yardım məqsədilə Fransa və İspaniyaya təyyarələr, helikopterlər, yanğınsöndürənlər və digər resurslar göndərib. Hər iki ölkədə yanğınlar nəticəsində 330 mindən çox insanın evini tərk etdiyi bildirilir.

Makron hökumətin böhran iclasından sonra açıqlama verməyib. Həftəsonu isə X sosial şəbəkəsində yazdığı paylaşımda yanğından zərər çəkmiş icmalara uzunmüddətli dəstək vəd edib.

İspaniyada Madrid ətrafında və Valensiya bölgəsində meşə yanğınları nəzarətdən çıxıb. Rəsmi orqanlar 76 min nəfəri təxliyə edib, daha 30 min nəfərə isə evlərini tərk etməmək göstərişi verilib.

İspaniya və Fransada bu il istilər tez başlayıb. Meşələr və kolluqlar həddindən artıq quruyub və yanğınlar görünməmiş miqyas alıb. Bu vəziyyət iqlim dəyişikliyinə qarşı daha qəti tədbirlərin görülməsi çağırışlarını gücləndirib.

İspaniyanın baş naziri Pedro Sançes deyib ki, "meşə yanğınları fövqəladə iqlim vəziyyətinin nəticəsidir".

Madriddən qərbdə Barselonanın ərazisindən beş dəfə böyük sahə yanıb.

Litvanın Xarici İşlər Nazirliyi (XİN) Rusiya və Belarusun bəzi vətəndaşlarının ölkəyə girişinə qadağa qoyulmasını təklif edir. Söhbət işğal olunmuş Ukrayna ərazilərində təhsil və elm, mədəniyyət, idman və əyləncə sahələrində fəaliyyət göstərmiş, Litvaya bu sahələrdə çalışmaq üçün getmək istəyənlədən gedir. Eyni təklif Rusiyanın Ukraynaya qarşı genişmiqyaslı müharibəsini birbaşa və ya dolayısı ilə dəstəkləyən və ya bu müharibədə iştirak edən şəxsləri də nəzərdə tutur.

"Delfi"nin məlumatına görə, Rusiya və Belarus vətəndaşlarından bəyannamə imzalamaları tələb oluna bilər. Sənəddə Rusiyanın Ukraynaya qarşı təcavüz pislənəcək, BMT Nizamnaməsi və prinsiplərinə, Ukraynanın müstəqilliyi və suverenliyinə dəstək ifadə olunacaq.

LRT bildirir ki, "Ukraynaya qarşı hərbi təcavüzlə əlaqədar məhdudlaşdırıcı tədbirlər haqqında" qanuna bununla bağlı dəyişikliklər təklif olunur.

Qanun layihəsi Litvada yaşamaq icazəsi olan Rusiya və Belarus vətəndaşlarına strateji obyektlərin və hərbi poliqonların yaxınlığında daşınmaz əmlak almağı qadağan edir. Bu məhdudiyyət onlara məxsus hüquqi şəxslərə də şamil ediləcək.

XİN həmçinin Litvada yaşamaq icazəsi olmayan Belarus vətəndaşlarına da ölkədə daşınmaz əmlak almağın yasaqlanmasını təklif edir. Rusiya vətəndaşları üçün bu məhdudiyyət artıq 2023-cü ildən qüvvədədir.

Qanun qəbul edilərsə, 2027-ci il yanvarın 1-dən qüvvəyə minə bilər.

Rumıniya Hərbi Hava Qüvvələrinə məxsus F-16 qırıcısı iyulun 26-da səhər saatlarında ölkənin hava məkanında daha bir dronu vurub. Bu, son günlər vurulan üçüncü drondur. Hadisə Odessa yaxınlığındakı Sulina-Kiliya bölgəsində, Rumıniyanın ərazi suları üzərində baş verib. Bu barədə Rumıniya prezidenti Nikuşor Dan X sosial şəbəkəsində yazıb.

Dan onu da yazıb ki, Rumıniya Baş Prokurorluğunun araşdırması iyulun 24-də səhər vurulan dronun Rusiyanın Ukraynaya qarşı müharibəsində istifadə olunduğunu üzə çıxarıb. Onun sözlərinə görə, bu məlumatlar Rusiyaya göndəriləcək diplomatik notanın əsasını təşkil edəcək.

"Rusiya Federasiyasının Rumıniyanın hava məkanını pozmağa davam etməsi yolverilməz və qəbuledilməzdir. Bu hava məkanı həm də NATO və Avropa İttifaqının hava məkanıdır. Belə hərəkətlər qəbuledilməzdir və müttəfiqlərimizlə birlikdə buna son dərəcə ciddi yanaşırıq", – deyə Rumıniya prezidenti bildirib.

Bundan əvvəl Dan iyulun 25-də səhər Sfıntu-Georqe şəhərindən 10 kilometr qərbdə ikinci dronun vurulduğunu açıqlayıb.

İyulun 26-dakı insidentdən sonra Rumıniya Xarici İşlər Nazirliyi Rusiyanın ölkədəki səfirini çağırıb.

Ukrayna prezidenti Volodimir Zelenski iyulun 27-də Londonda Böyük Britaniyanın yeni baş naziri Endi Börnemlə görüşəcək.

Leyboristlər Partiyasından Kir Starmerin istefasından sonra Börnem bir həftə əvvəl vəzifəyə başlayıb. Zelenski onun qəbul etdiyi ilk xarici lider olacaq.

"Böyük Britaniya Ukraynanın yanındadır və dəstəyimiz sarsılmaz qalır", – Börnem səfər ərəfəsində bildirib.

"Rusiya qətiyyətimizə şübhə etməməlidir. Ukrayna üçün davamlı və ədalətli sülh əldə olunanadək geri çəkilməyəcəyik", – o əlavə edib.

Börnem və Zelenskinin Böyük Britaniyada üç həftədir dəniz təhlükəsizliyi və mina əleyhinə təlimlərdə iştirak edən 200 ukraynalı hərbçi ilə də görüşəcəyi planlaşdırılır.

"Stone Cloak" sistemi

Səfər zamanı Börnemin Böyük Britaniyanın yeni "Stone Cloak" elektron müharibə sisteminə aid texnologiyanın əqli mülkiyyət hüquqlarını Ukrayna ilə bölüşəcəyini açıqlayacağı gözlənilir. Bu, Ukraynaya həmin sistemi öz ölkəsində istehsal etməyə imkan verəcək.

Rəsmilərin bildirdiyinə görə, dronlara quraşdırılan planşet ölçülü bu radioelektron mübarizə qurğuları Rusiya HHM sistemlərinin onları izləməsinə və hədəfə almasına mane olur.

Dauninq-Strit vurğulayıb ki, 2022-ci ilin fevralında Rusiya genişmiqyaslı işğala başlayandan bəri Böyük Britaniya Ukraynaya 25 milyard funt sterlinq həcmində (33 milyard ABŞ dolları) ümumi dəstək göstərib. Bunun 16 milyard funt sterlinqi (21 milyard ABŞ dolları) birbaşa hərbi yardımdır.

Zelenski Londona səfərdən sonra iyulun 28-də Vaşinqtona gedərək ABŞ prezidenti Donald Trampla görüşəcək.

Zelenskinin bu ayın əvvəlində vəfat etmiş ABŞ senatoru Lindsi Qremin dəfn mərasiminə qatılacağı gözlənilir. Respublikaçı senator Ukraynanın fəal tərəfdarlarından idi və ölümündən bir neçə gün əvvəl Kiyevdə Zelenski ilə görüşmüşdü.

Bu arada Ukraynada müharibə qurbanlarının sayı artmaqdadır. İyulun 26-da Kiyev Rusiyanın ballistik raket hücumuna məruz qalıb. Gün ərzində digər regionlara hava zərbələrində azı altı nəfər həlak olub.