Xəbərlər
MN: Fərrux kəndi və ətraf yüksəkliklərdəki mövqelərdə heç bir dəyişiklik baş verməyib
Azərbaycan ordusunun Fərrux ərəzisindən çıxması barədə Rusiya Müdafiə nazirliyinin yaydığı məlumatdan bir qədər sonra Azərbaycan Müdafiə Nazirliyi bu məlumatı təkzib edib. Nazirliyin martın 27-də yaydığı məlumatda deyilir ki, Azərbaycan Ordusunun Fərrux kəndi və ətraf yüksəskliklərdəki mövqelərində heç bir dəyişiklik baş verməyib.
"Azərbaycan Ordusunun ölkəmizin suveren ərazilərinin tərkib hissəsi olan Fərrux kəndi və ətraf yüksəkliklərdəki mövqelərində heç bir dəyişiklik baş verməyib. Azərbaycan Ordusunun bölmələrinin həmin mövqelərdən geri çəkilməsi haqqında məlumat həqiqəti əks etdirmir. Ordumuz əməliyyat şəraitinə tam nəzarət edir".
Nazirlik həmçinin Rusiya tərəfinin açıqlamasında atəşkəsin guya Azərbaycan tərəfindən pozulması barədə verilmiş məlumatın da həqiqətə uyğun olmadığını və Azərbaycan hərbçiləri arasında yaralanma halı qeydə alınmadğını bildirir.
"Bir daha xatırlatmaq istərdik ki, Azərbaycan ərazisində “Dağlıq Qarabağ” adlı inzibati ərazi vahidi yoxdur. Rusiya Müdafiə nazirliyinin 26 və 27 mart tarixli açıqlamalarında “Dağlıq Qarabağ” ifadəsinin işlədilməsi Azərbaycan Respublikasının beynəlxalq birlik, o cümlədən Rusiya Federasiyası tərəfindən tanınmış və qəbul edilmiş ərazi bütövlüyünə qarşı hörmətsizlikdir"
Müdafiə Nazirliyi Rusiyanın Müdafiə Nazirliyinə xatırlafır ki, fevral ayında Azərbaycanla və Rusiya prezidentləri arasında Mütəfiqlik Bəyannaməsini yara salır.
"Rusiya Federasiyası Müdafiə Nazirliyinə xatırlatmaq istərdik ki, 2022-ci il 22 fevral tarixində iki ölkə prezidentləri tərəfindən imzalanmış Müttəfiqlik qarşılıqlı fəaliyyəti haqqında Bəyannamənin birinci bəndində qeyd olunur ki, “Rusiya Federasiyası və Azərbaycan Respublikası öz münasibətlərini müttəfiqlik qarşılıqlı fəaliyyəti, iki ölkənin müstəqilliyinə, dövlət suverenliyinə, ərazi bütövlüyünə və dövlət sərhədlərinin toxunulmazlığına qarşılıqlı hörmət, eləcə də bir-birinin daxili işlərinə qarışmamaq, hüquq bərabərliyi və qarşılıqlı fayda, mübahisələrin dinc yolla həlli və güc tətbiq etməmək və ya güclə hədələməmək prinsiplərinə sadiqlik əsasında qururlar”.”.
Nazirliyin açıqlamasında daha sonra bəyannamənin 18-ci bəndini də bir daha xatırladılır. Qeyd olunur ki, Rusiya Müdafiə Nazirliyinin bu açıqlamaları Rusiya prezidenti tərəfindən imzalanmış bəyannaməyə hörmətsizlikdir.
"...18-ci bəndinə əsasən, Rusiya Federasiyası və Azərbaycan Respublikası beynəlxalq terrorçuluq, ekstremizm və separatçılıq təhdidlərinə, qarşı mübarizədə və onların neytrallaşdırılmasında səylərini birləşdirirlər. Rusiya Federasiyası Müdafiə Nazirliyi bu açıqlaması ilə eyni zamanda Rusiya Federasiyasının Prezidenti, Rusiya Silahlı Qüvvələrinin Ali baş komandanı Vladimir Vladimiroviç Putin tərəfindən də imzalanmış sözügedən bəyannaməyə də hörmətsizlik nümayiş etdirir"
Müdafiə Nazirliyi bir daha Rusiya Müdafiə nazirliyinə xatırladır ki, Azərbaycanın Xocalı rayonunda "Furux" adlı kənd yoxdur.
"Qeyd edilən kəndin adı FƏRRUXDUR. Ümid edirik ki, növbəti açıqlamalarda kəndin adı düzgün formada göstəriləcəkdir" Azərbaycan Müdafiə Nazirliyinin açıqlamasında vurğulanır.
***
Azərbaycan Fərruxdan öz bölmələrini çıxarıb-Rusiya Müdafiə Nazirliyi
"Danışıqların nəticələrinə əsasən, Azərbaycan tərəfi FURUX (Fərrux -AR.) yaşayış ərazisindən öz bölmələrinin çıxarılmasını həyata keçirib".
Martın 27-də Rusiya Müdafiə Nazirliyinin yaydığı məlumatda belə deyilir.
Nazirliyin məlumatında bir də atəşkəsin iki dəfə Azərbaycan silahlı qüvvələri tərəfindən pozulduğu vurğulanır. Həmçinin qeyd olunur ki, atışma nəticəsində hər iki tərəfdən iki nəfər yaralanıb.
Azərbaycan Müdafiə Nazirliyinin hələkə bu açıqlamaya münasibəti bəlli deyil.
***
"Azərbaycan Respublikası Müdafiə Nazirliyi Rusiya Federasiyası Müdafiə Nazirliyinin 2022-ci il 26 mart tarixli həqiqəti əks etdirməyən və birtərəfli açıqlaması ilə bağlı təəssüfünü bildirir".
Azərbaycanın müdafiə naziriyi Rusiya müdafiə nazirliyinin martın 26-da yaydığı məlumata verdiyi reaksiyada belə deyilir.
Məlumatda martın 25-də iki ölkənin müdafiə nazirləri telefon danışığı zamanı Rusiya sülhməramlı kontingentinin müvəqqəti yerləşdiyi Azərbaycan əraziləri boyunca yaranmış vəziyyət müzakirə edilib. Söhbət zamanı Azərbaycan tərəfi bəyan edib ki, məntəqələrdə mövqelərin və dislokasiya yerlərinin dəqiqləşdirilməsi aparılır.
"Lakin buna baxmayaraq martın 26-sı səhər saatlarında qeyri-qanuni erməni silahlı dəstələrinin üzvləri Azərbaycan Ordusunun bölmələrinə qarşı təxribat törətməyə cəhd göstərib. Dərhal görülən tədbirlər nəticəsində qeyri-qanuni erməni silahlı dəstələrinin üzvləri geri çəkilməyə məcbur edilib".
Müdafiə Nazirliyi bildirir ki, Azərbaycan 2020-ci il 10 noyabr tarixli üçtərəfli bəyanata sadiqdir və onun heç bir müddəasını pozmayıb.
"Təəssüflə qeyd edirik ki, həmin bəyanatın 4-cü bəndinə uyğun olaraq, Ermənistan ordusunun qalıqlarının və qeyri-qanuni erməni silahlı dəstələrinin Azərbaycan ərazilərindən tam olaraq çıxarılması indiyə qədər icra edilməmişdir. Buna görə bəyanatın müddəalarını pozan Azərbaycan deyil, məhz Ermənistandır".
Nazirliyin açıqlamasında bildirir ki, Rusiya Federasiyası Müdafiə Nazirliyinin bu açıqlaması ikitərəfli əlaqələrin mahiyyətinə və 2022-ci il 22 fevral tarixində iki ölkə arasında imzalanmış müttəfiqlik qarşılıqlı fəaliyyəti haqqında Bəyannaməyə ziddir.
Azərbaycan ərazisində “Dağlıq Qarabağ” adlı inzibati ərazi vahidi yoxdur. Açıqlamada qeyd edilən kəndin adı Furux deyil, Fərruxdur".
Nazirlik bildirir ki, "yuxarıda qeyd edilənlərlə əlaqədar Azərbaycan Respublikası Müdafiə Nazirliyi Rusiya Federasiyası Müdafiə Nazirliyini üçtərəfli bəyanatın müddəalarına uyğun olaraq Ermənistan ordusunun qalıqlarının və qeyri-qanuni erməni silahlı dəstələrinin Azərbaycanın beynəlxalq birlik tərəfindən tanınmış ərazilərindən tam olaraq çıxarılmasını təmin etməyi, Azərbaycan silahlı qüvvələrinin ölkəmizin suveren əraziləri daxilində hərəkətini təhrif edilmiş formada qələmə verməməyi, “Dağlıq Qarabağ” ifadəsi işlətməməyi və Azərbaycan ərazilərinin adını düzgün olaraq göstərməyi xahiş edir"-deyə Azərbaycan Müdafiə Nazirliyinin bəyanatında deyilir.
***
Rusiya müdafiə nazirliyinin məlumatından sonra Rusiyanın xarici işlər nazirliyi də tərəfləri təmkinli olmağa çağırıb.
"Biz tərəfləri təmkin nümayiş etdirməyə və mövcud üçtərəfli sazişlərə ən yüksək səviyyədə ciddi əməl olunmasını təmin etməyə çağırırıq"
****
"Martın 24-dən 25-dək Azərbaycan Respublikasının silahlı qüvvələri Rusiya, Azərbaycan və Ermənistan liderlərinin 9 noyabr 2020-ci il tarixli üçtərəfli bəyanatının müddəalarını pozaraq, Rusiya sülhməramlı kontingentinin məsuliyyət zonasına daxil olub. Dağlıq Qarabağ ərazisində müşahidə məntəqəsi qurub. “Bayraktar-TB 2” tipli pilotsuz uçuş aparatı Furux (Fərux-A.) yaşayış məntəqəsi ərazisində Dağlıq Qarabağ silahlı birləşmələrinin bölmələrinə 4 zərbə endirib".
Belə bir məlumat martın 26-da Rusiya Müdafiə Nazirliyinin Qarabağdakı Rusiya sülhməramlı kontingentinin fəaliyyəti haqqında dərc etdiyi bülletenində yer alıb.
Məlumatda deyilir ki, "hazırda Rusiya sülhməramlı kontingentinin komandanlığı vəziyyətin həlli və qoşunların ilkin mövqelərinə qaytarılması üçün tədbirlər görür. Qoşunların çıxarılması üçün Azərbaycan tərəfinə müraciət göndərilib".
Xatırlatma
Qarabağ münaqişəsi müasir mərhələdə 1988-ci ildə başlayıb. Daha sonra Ermənistan və Azərbaycan arasında silahlı toqquşmalar baş verib. 1994-cü ildə gerçəkləşən atəşkəs razılaşmasına qədər Azərbaycanın Dağlıq Qarabağ bölgəsi və ona bitişik 7 rayonu işğal edilmişdi. Amma 2020-ci ildə İkinci Qarabağ müharibəsi nəticəsində Azərbaycan Dağlıq Qarabağ bölgəsinin bir hissəsinə və ətraf 7 rayona nəzarəti bərpa edib. Həmin ilin 10 noyabr razılaşmasına (Azərbaycan, Ermənistan və Rusiya arasında) əsasən, döyüşlər dayandırılıb, Laçın dəhlizində və Qarabağda Rusiya sülhməramlıları yerləşdirilib. Keçmiş Dağlıq Qarabağ Muxtar Vilayətinin çox hissəsinin tanınmayan qurumun və Rusiya sülhməramlılarının nəzarətində qaldığı bildirilir.
Bütün xəbərləri izləyin
Ukrayna və Moldovanın Aİ danışıqlarında ilk fəsil açıldı
Avropa İttifaqına (Aİ) üzv olan bütün dövlətlər Ukrayna və Moldova ilə üzvlük danışıqlarının ilk mövzular bloku üzrə açılmasına razılıq verib. Bu barədə iyunun 4-də Ukrayna baş nazirinin birinci müavini – iqtisadiyyat naziri Yuliya Sviridenko məlumat verib.
"Fantastik xəbərdir. Aİ üzvlüyünə bir addım da yaxınlaşdıq və məqsədimizə doğru ardıcıl irəliləyirik", – deyə Sviridenko X sosial şəbəkəsində yazıb.
Aİ-yə sədrlik edən Kipr X platformasında bildiriş yayaraq hər iki ölkə ilə danışıqların ilk fəslinə hazırlıqların başladığını bəyan edib. Həmin fəsillər hüququn aliliyi və demokratik standartlar kimi fundamental sahələri əhatə edir. "Bu, onların Avropa inteqrasiyası yolunda mühüm mərhələdir, Aİ-nin birliyinə və qətiyyətinə dair güclü mesaj verir", – bəyanatda vurğulanıb.
Macarıstanın baş naziri Peter Madyar bundan əvvəl bildirib ki, Budapeşt ilə Kiyev arasında Ukraynadakı 100 min nəfərlik macar azlığının hüquqları ilə bağlı razılıq əldə olunub. Madyarın sözlərinə görə, Budapeştin Ukraynanın Aİ-yə üzvlüyünü dəstəkləməsi üçün bu mübahisənin həlli vacib şərtdir.
Ukrayna və Moldova Kiyevlə Moskva arasında dörd ildir davam edən müharibə fonunda 27 üzvdən ibarət Avropa İttifaqına üzv olmağa çalışır.
Mülki PUA-lara nəzarət gücləndirilir: Yoxlamalar aparılacaq
Azərbaycanda mülki pilotsuz uçuş aparatlarına (PUA) nəzarət gücləndiriləcək və bu sahədə ciddi yoxlamalar aparılacaq. Yerli mətbuatın məlumatına görə, bu məsələ Milli Məclisin İqtisadi siyasət, sənaye və sahibkarlıq komitəsinin iyunun 4-də keçirilən iclasında müzakirəyə çıxarılan "Aviasiya haqqında" qanun layihəsinə təklif edilən dəyişiklikdə əksini tapıb.
Yeni layihəyə əsasən, avtonom pilotsuz uçuş aparatları yalnız dövlətin müəyyən etdiyi xüsusi qaydalar çərçivəsində və ayrılmış xüsusi coğrafi zonalarda uça bilər.
Bundan əlavə, layihəyə görə, mülki təyinatlı avtonom pilotsuz uçuş aparatlarının dövriyyəsi yalnız xüsusi icazə əsasında mümkün olacaq.
Dəyişiklik layihələri cəmiyyətdə azadlıqlar baxımından müəyyən tənqidlərə səbəb olub. Əslində, Azərbaycanda PUA-ların idxalı və onlardan istifadə olunması ilə bağlı narazılıqlar əvvəllər də mövcud idi. Bir neçə il əvvəl bloqer Mehman Hüseynov silsilə korrupsiya araşdırmalarını məhz bu səbəbdən dayandırmağa məcbur olduğunu bəyan etmişdi. O, çəkiliş apardığı dronun polis tərəfindən müsadirə edildiyini bildirmişdi. Hüseynovun sözlərinə görə, hüquq-mühafizə orqanları cihazın ölkəyə qanuni yolla gətirildiyi təqdirdə geri qaytarılacağını vəd etmişdi. Daxili İşlər Nazirliyi isə mediaya açıqlamasında məsələnin araşdırıldığını bildirsə də, yekun nəticə rəsmən açıqlanmayıb.
Hələ həmin dövrdə hüquqşünaslar ölkəyə dronların gətirilməsi və istifadəsi üçün elektron formada beş fərqli dövlət qurumundan icazə alınmasının zəruri olduğunu bildirirdilər: Rəqəmsal İnkişaf və Nəqliyyat Nazirliyi, Xüsusi Dövlət Mühafizə Xidməti, Dövlət Təhlükəsizliyi Xidməti, Dövlət Sərhəd Xidməti və Müdafiə Nazirliyi.
Ukraynanın Krıma hücumlarında 4 nəfər həlak olub
Rusiyanın ilhaq etdiyi Krım yarımadasının rəhbəri Sergey Aksyonov Ukraynanın Simferopola hücumu nəticəsində üç nəfərin öldüyünü, yeddi nəfərin isə yaralandığını bildirib. Onun sözlərinə görə, Ukrayna Silahlı Qüvvələri qeyri-yaşayış obyektlərinə zərbələr endirib.
Aksyonov başqa bir paylaşımında Kerç istiqamətində hərəkət edən "Azovskoye–Kerç" şəhərətrafı qatarına edilən dron hücumunda daha bir nəfərin öldüyünü, üç nəfərin yaralandığını yazıb.
Bu arada "Krımski Veter" Teleqram-kanalı Feodosiya və Kerç şəhərlərində güclü partlayış səslərinin eşidildiyini xəbər verib. Kanal ilhaq olunmuş Sevastopoldakı Qələbə Parkı yaxınlığında ehtimal olunan zərbənin görüntülərini yayımlayıb. Məlumata görə, həmin ərazidə Rusiyaya məxsus "Pantsir" zenit-raket kompleksi yerləşir. Hava hücumundan müdafiə qüvvələrinin dron hücumunu dəf etdiyi açıqlanıb.
Eyni zamanda Rusiyanın Müdafiə Nazirliyi Belqorod, Bryansk, Volqoqrad, Voronej, Kursk və digər vilayətlərin səmasında Ukraynaya məxsus 272 PUA-nın vurulduğunu bəyan edib.
Ukraynaya ballistik raket və dron zərbələri
Ukrayna Silahlı Qüvvələrinin məlumatına görə, iyunun 4-nə keçən gecə Rusiya Ukrayna ərazilərinə bir "İskəndər-M" ballistik raketi və 293 zərbə dronu ilə hücum edib. Hərbi Hava Qüvvələri dronlardan 264-nün vurulduğunu bildirib.
Yerli hakimiyyət orqanları Xersonda PUA-nın yaşayış binasına çırpılması nəticəsində 12 yaşlı oğlanın yaralandığını açıqlayıb.
Borispolda sənaye obyektinə hücum zamanı müəssisənin bir əməkdaşı xəsarət alıb. Dnepropetrovsk vilayətinin Pavloqrad şəhərində isə yaşayış binasının iki mənzilində yanğın baş verib, iki nəfər yaralanıb. Dnepr rayonunda anbar binaları yanıb, Sinelnikov rayonunda isə çoxmənzilli binalara, fərdi yaşayış evinə və infrastruktur obyektlərinə ziyan dəyib.
Azərbaycanın futbol klubu avrokuboklardan kənarlaşdırılıb
2025/2026 mövsümündə Azərbaycan Premyer Liqasını üçüncü pillədə başa vuraraq UEFA Konfrans Liqasına vəsiqə qazanan "Turan Tovuz" klubu həmin turnirdən kənarlaşdırılıb. Qərar iyunun 2-də Avropa Futbol Assosiasiyaları Birliyi (UEFA) tərəfindən qəbul edilib.
UEFA bu addımı atarkən Azərbaycan Futbol Federasiyaları Assosiasiyasının (AFFA) 13 dekabr 2019-cu il tarixli qərarına əsaslanıb. Həmin vaxt AFFA İntizam Komitəsi 2019-2020 mövsümündə I Divizionda çıxış edən "Turan Tovuz"un 7 futbolçusunu "danışılmış oyunlar"a görə futboldan ömürlük uzaqlaşdırmışdı. Cəzalandırılan şəxslərin məsələyə münasibətini öyrənmək mümkün olmayıb.
"Turan Tovuz" klubunun rəsmi açıqlamasında UEFA-nın bu qərarına qarşı hüquqi mübarizəyə başlanacağı vurğulanıb: "Qərarın dəyişdirilməsi və bütün idman prinsipləri qorunaraq vəsiqə qazandığımız Konfrans Liqasında iştirakımızın təmin edilməsi üçün bu gündən (iyunun 3-dən) etibarən bütün hüquqi addımlar atılacaq və İdman Arbitraj Məhkəməsinə (CAS) müraciət olunacaq".
Klub həmçinin bildirib ki, Konfrans Liqasına hazırlıq planlarında heç bir dəyişiklik yoxdur: "Bu ay komanda üzvləri bir araya gələcək və Türkiyəyə təlim-məşq toplanışına yollanacaq".
"Turan Tovuz" 2022-ci ildə yenidən Azərbaycan Premyer Liqasına vəsiqə qazanıb. 2025/2026 mövsümündə liqanı üçüncü pillədə başa vurub.
Çempionatın qalibi isə Masazırın "Sabah" klubu olub. "Sabah" mübarizəyə UEFA Çempionlar Liqasının I təsnifat mərhələsindən başlayacaq.
Keçmiş KQB-çi Polşadan qayıdan kimi Belarusda həbs olundu
Belarusda Dövlət Təhlükəsizlik Komitəsinin (KQB) keçmiş əməkdaşı, 39-yaşlı İqor Sutırko dövlətə xəyanətdə ittiham olunur. Məlumatı "Vyasna" İnsan Hüquqları Mərkəzi yayıb.
O, 2026-cı il aprelin 10-da – son bir neçə ildə yaşadığı Polşadan qayıtdıqdan az sonra saxlanılıb. "Nastoyaşeye Vremya"nın yazdığına görə, təqibə nəyin səbəb olduğu bilinmir. Belarusda bu cür işlər qapalı şəkildə araşdırılır.
Hüquq müdafiəçilərinin məlumatına əsasən, Sutırko 2014-cü ildə KQB-dən ayrılıb və bundan sonra proqramlaşdırma ilə məşğul olub. Belarus vətəndaşlığı ilə yanaşı, Polşa pasportu da var. Hazırda Sutırko KQB-nin istintaq təcridxanasında saxlanılır.
2026-cı ilin aprelində Belarus və Polşa məhbus mübadiləsi həyata keçirib – məhbuslar "5-in əvəzinə 5" formulu ilə qarşılıqlı azad edilib. Minskin azad etdiyi şəxslər arasında 2021-ci ildən həbsdə olan jurnalist və Polyaklar Birliyinin fəalı Anjey Poçobut da var. Poçobut 2023-cü ilin fevralında nifrət yaratmaqda və milli təhlükəsizliyə zərər vurmağa yönəlmiş hərəkətlərə çağırışda təqsirli bilinərək 8 il müddətinə azadlıqdan məhrum edilib.
Tramp Azərbaycana səfir namizədini açıqladı
ABŞ prezidenti Donald Tramp bir neçə ölkəyə səfir namizədləri irəli sürüb. Azərbaycana səfir vəzifəsinə Virciniya ştatından Aleksandr Alden namizəd göstərilib. Təyinat təsdiqlənməsi üçün Senata göndərilib.
A.Alden ABŞ Dövlət Departamentində, Milli Təhlükəsizlik Şurasında və Pentaqonda yüksək vəzifələrdə çalışıb. Dövlət katibinin Avropa məsələləri üzrə müavini kimi ABŞ ilə Avropa İttifaqı arasında münasibətlərin möhkəmləndirilməsi üzərində işləyib.
A.Alden Atlantik Şurasının Brent Skoukroft adına Strateji və Təhlükəsizlik Mərkəzinin "Geostrategiya Təşəbbüsü" proqramında qeyri-rezident baş elmi işçidir.
ABŞ-nin Azərbaycandakı səfiri Mark Libbi 2024-cü ilin dekabrında səhhəti ilə əlaqədar istefa verib.
Bakıda diplomatik missiyaya rəhbərliyi ötən ilin iyulundan ABŞ-nin müvəqqəti işlər vəkili Emi Karlon həyata keçirir.
Milli Məclis növbədənkənar sessiyaya toplanır
Milli Məclisin sədri Sahibə Qafarova növbədənkənar sessiyanın çağırılması haqqında sərəncam imzalayıb. Bu barədə parlamentin rəsmi saytı məlumat yayıb.
Məlumatda bildirilir ki, Milli Məclisin sədri 82 deputatın tələbi ilə, Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 88-ci maddəsinin II hissəsinə əsasən, 2026-cı il iyunun 1-dən parlamentin növbədənkənar sessiyasının çağırılması barədə sərəncam verib.
26 may
Yenə Milli Məclisin növbədənkənar sessiyası gözlənilir
Milli Məclisin növbədənkənar sessiyasının çağırılacağı gözlənilir. Yerli medianın yaydığı məlumata görə, artıq bununla bağlı deputatlardan imzalar toplanılıb və sessiyanın iyun ayında keçirilməsi nəzərdə tutulur.Amma növbədənkənar sessiya təklifinin, hələlik, bu dəfə hansı səbəbdən verildiyi açıqlanmır.
Milli Məclisin Daxili Nizamnaməsinə əsasən, parlamentin 42 deputatının tələbi əsasında növbədənkənar sessiya çağırılır. Milli Məclisin növbədənkənar sessiyaları dövründə parlamentin, komitə və komissiyalarının iclasları keçirilir.
Milli Məclisin yaz sessiyası mayın 31-də başa çatır.
Bundan əvvəlki illərdə də...
Bundan əvvəlki bir çox illərdə də Milli Məclisin növbədənkənar sessiyaları olub. Məsələn, ötən il Milli Məclisin növbədənkənar sessiyası çərçivəsində ilk iclası iyunun 3-də keçirilmişdi. İclasın gündəliyinə "2024-cü il dövlət büdcəsinin icrası haqqında" qanun, habelə bir sıra məcəllə və qanunlara dəyişiklik layihələri daxil edilmişdi.
2024-cü ilin növbədənkənar sessiyasında isə daha çox diqqətçəkən məsələlər yer almışdı. Parlament dövlət büdcəsinə və bir çox qanunlara dəyişikliklərlə yanaşı, növbədənkənar seçkilərin təyin edilməsi üçün prezidentə müraciət də ünvanlamışdı. Hakim Yeni Azərbaycan Partiyası (YAP) bu təşəbbüsü zəruri edən əsas amil kimi həmin ilin noyabrında ölkədə keçirilən BMT-nin iqlim konfransı (COP29) və digər irimiqyaslı tədbirləri göstərmişdi.
Həmin seçkilərdə də YAP-ın böyük üstünlük əldə etdiyi açıqlandı. Buna baxmayaraq, bəzi müxalifət partiyaları seçki prosesinin total saxtakarlıqlarla müşayiət olunduğunu bildirərək onun nəticələrini tanımadı. ATƏT-in seçki missiyası da seçki zamanı qanun pozuntularına yol verildiyini qeyd etdi. Bunun əksinə, rəsmi tərəf seçkilərin xalqın azad iradəsini əks etdirdiyini vurğuladı.
82 yaşlı anası Ələsgər Məmmədli ilə görüş ala bilməyib
ToplumTV-nin həbsdə olan həmtəsisçisi, media eksperti Ələsgər Məmmədlinin Bakı İstintaq Təcridxanasında ailəsi ilə görüşünə icazə verilmədiyi bildirilir. Bu barədə media ekspertinin xanımı Günay Məmmədli mayın 31-də sosial şəbəkə hesabında məlumat yayıb. Onun vurğulamasına görə, görüş üçün Ə.Məmmədlinin 82 yaşlı anası və xəstə bacısı 400 kilometrdən çox məsafə qət edərək Bakıya gəliblər: "Çox təəssüf ki, üç-dörd saat gözləntidən sonra görüş ala bilməyib qayıdıblar...".
"Səhhət problemləri ilə mübarizə apara-apara, bu qədər haqsızlığa dözərək ədalətin bərpa olunacağı günü gözləyən, həmçinin ailəsinin və doğmalarının qanuni qaydada həftədə iki dəfə zəng və bir dəfə canlı görüşündən az da olsa mənəvi dəstək alan bir adamı bundan da məhrum etmək nə məqsəd daşıyır?", – o, sual edib.
Bu açıqlamaya rəsmi qurumlardan münasibət almaq mümkün olmayıb.
Azərbaycanda həbsdəki müxalif jurnalist və fəalların ailələri son dövrlər görüş məhdudiyyətlərindən tez-tez şikayət edirlər. Onların sözlərinə görə, görüşlər şüşə arxasından keçirilir, proses saatlarla yubanır və telefon əlaqəsi qəfil kəsilir. Penitensiar Xidmətin rəsmiləri isə bundan əvvəl oxşar şikayətlərlə bağlı vurğulayıblar ki, təcridxana və cəzaçəkmə müəssisələrində saxlanan şəxslərlə qanun çərçivəsində davranırlar.
Xatırlatma
2024-cü ilin martından başlayan "ToplumTV işi" çərçivəsində Ə.Məmmədli də daxil olmaqla 10-a yaxın şəxs həbs olunub. Onlar qaçaqmalçılıq, cinayət yolu ilə əldə edilmiş külli miqdarda əmlakın leqallaşdırılması, qanunsuz sahibkarlıq, vergidən yayınma və əmək müqaviləsiz işçi çalışdırmaqda ittiham edilirlər. Bu maddələr üzrə 12 ilədək həbs təhlükəsi ilə üzləşən təqsirləndirilənlərin heç biri ittihamları qəbul etmir, həbslərini siyasi sifariş sayırlar. Hazırda iş üzrə məhkəmə prosesi davam edir.
İranda yanvar etirazları ilə əlaqədar iki nəfər edam edilib
İranda dekabr və yanvar etirazları ilə əlaqədar iki nəfər edam edilib. Hakimiyyət orqanları həmin şəxslərin məscidi yandırmaqda, dövlət əmlakını dağıtmaqda və küçələri bağlamaqda ittiham olunduğunu bildirir. Təhlükəsizlik qüvvələri antihökumət etirazlarını zorakılıqla yatırmış və nəticədə minlərlə insan həlak olmuşdu.
Məhkəmə sisteminə bağlı "Mizan" agentliyi edam edilənlərin Mehrdad Məhəmmədiniya və Əşkan Məliki olduğunu açıqlayıb. Agentliyin məlumatına görə, onlar Tehranın Gişə məhəlləsindəki Cəfəri məscidinin yandırılmasının əsas təşkilatçıları olublar. "Mizan" iddia edib ki, həmin şəxslər məscidə qəsdən ziyan vuraraq onu yandırıb, dövlət əmlakını dağıdıb, hüquq-mühafizə orqanlarının əməkdaşları və təhlükəsizlik qüvvələri ilə toqquşub, həmçinin küçələri bağlayaraq insanların hərəkətinə mane olublar. "Mizan" və İranın digər xəbər agentlikləri bu şəxslərin hansı şəraitdə saxlanıldıqları və məhkəmə prosesinin necə keçirildiyi barədə ətraflı məlumat verməyib.
Hər iki şəxs barədə çıxarılmış ölüm hökmünün Ali Məhkəmə tərəfindən təsdiqləndiyi və iyunun 1-i səhər saatlarında icra olunduğu xəbər verilir.
Osloda yerləşən və İranda insan hüquqları pozuntularını izləyən "Hengaw" İnsan Haqları Təşkilatı edam edilənlərin iki kürd siyasi məhbus olduğunu bildirib. Qurum edamların gizli həyata keçirildiyini, məhbuslara ölümlərindən əvvəl ailələri ilə son görüş imkanı verilmədiyini qeyd edir.
Hüquq müdafiə təşkilatlarının məlumatına görə, yanvarda kütləvi etirazların yatırılması zamanı azı 7 min nəfər öldürülüb, lakin real itki sayının daha yüksək olduğu güman edilir. Etirazçılar dini hakimiyyətə son qoyulmasını tələb edirdilər. Etirazlar 2025-ci ilin dekabrında iqtisadi problemlərdən narazılıqla başlamışdı. Nümayişlərdə həbs olunan yüzlərlə şəxs hələ də siyasi və təhlükəsizlik ittihamları ilə İran həbsxanalarında saxlanılır. İnsan haqları fəalları onların bir çoxuna ölüm hökmü kəsilə biləcəyini istisna etmirlər.
Norveçdə yerləşən İran İnsan Haqları Təşkilatı və Parisdə fəaliyyət göstərən "Ölüm Hökmünə Qarşı Birlikdə" (ECPM) təşkilatının məlumatına görə, 2025-ci ildə İranda azı 1 min 639 nəfər, o cümlədən 48 qadın edam edilib. Bu göstərici İranı dünyada ən yüksək edam göstəricisi olan ölkələrdən birinə çevirir.
Rusiya Qara dənizdə 3 ticarət gəmisinə hücum edib
Mayın 29-na keçən gecə Rusiya qoşunları Qara dənizdə üç ticarət gəmisinə hücum edib. Bu barədə Ukrayna Hərbi Dəniz Qüvvələri məlumat yayıb.
Hədəflərdən biri Türkiyə şirkətinə məxsus və Vanuatu bayrağı altında üzən "ANT" gəmisi olub. Gəmi Odessadan Türkiyəyə yük aparırmış. Hücum nəticəsində gəmidə yanğın çıxıb və iki ekipaj üzvü yaralanıb.
Odessa rəhbəri Oleq Kiper dronların Vanuatu, Komor adaları və Panama bayraqlı üç gəmiyə zərbə vurduğunu bildirib. Hücum səbəbindən vilayətin cənubunda 4 min abonent işıqsız qalıb.
Zaporojye vilayətində dörd yaşayış binasına ziyan dəyib və üç nəfər yaralanıb. Çerniqov vilayətində isə dron zərbəsi kənd məktəbini tamamilə yandırıb.
Ukrayna Hərbi Hava Qüvvələrinin məlumatına görə, gecə ölkəyə 232 dron və bir "İskəndər-M" raketi atılıb. Dronlardan 217-si məhv edilib.
Xalq Cümhuriyyətinin yaranmasından 108 il ötür
Bu gün, mayın 28-də Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin yaranmasından 108 il keçir.
Rusiyada çarın devrilməsindən sonra, 108 il əvvəl Tbilisidə elan olunan Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti (AXC) 23 ay fəaliyyət göstərə bilib. 1920-ci il aprelin 27-də Rusiyanın silahlı təcavüzü ilə süqut edib. AXC paytaxtı Tbilisidən Gəncəyə, daha sonra 2018-ci il sentyabrın 15-də isə Bakının işğaldan azad edilməsi ilə ora köçürülmüşdü. Azərbaycanın indiki faktiki ərazilərini Rusiya 19-cu əsrin əvvəllərində işğal etmişdi.
Cümhuriyyətin bir çox qurucuları Azərbaycanın təkrar işğalından sonra mühacirət etmək məcburiyyətində qalıblar.
1991-ci il noyabrın 18-də Azərbaycan öz müstəqilliyini yenidən bəyan edib. Həmin vaxt Azərbaycan Respublikası Xalq Cümhuriyyətinin varisi elan edilib.
1992-ci ildən Azərbaycanda mayın 28-i Respublika, 2021-ci ildən isə Müstəqillik günü kimi qeyd edilir. Milli Məclisin 2021-ci il oktyabrın 15-də keçirilən iclasında "Müstəqillik Günü haqqında" yeni qanun layihəsi qəbul edilib. 28 May - Respublika Gününün və 18 Oktyabr - Dövlət Müstəqilliyi Gününün adı dəyişdirilib. Mayın 28-i Müstəqillik Günü, oktyabrın 18-i isə Müstəqilliyin Bərpası Günü elan olunub.
Balakəndə 'qarpız' yükünün altından 110 kq marixuana çıxdı
Azərbaycan Dövlət Gömrük Komitəsi (DGK) İrandan Gürcüstana "qarpız" daşıyan yük maşınında külli miqdarda narkotik vasitə aşkarlayıb.
Rəsmi məlumata görə, Balakən Gömrük İdarəsinin "Mazımqara" postunda saxlanılan yük avtomobili stasionar rentgen qurğusundan keçirilərkən şübhəli görüntülər qeydə alınıb. Bu səbəbdən maşın əsaslı yoxlamaya cəlb olunub.
Kinoloji xidmət itlərinin də cəlb olunduğu axtarış zamanı "qarpız" qutularının altında xüsusi üsulla gizlədilmiş 110 kiloqram 300 qram marixuana tapılıb.
Faktla bağlı araşdırma başlanılıb. Rəsmi Tehran hələlik hadisəyə münasibət bildirməyib.
Müstəqil ekspertlərin fikrincə, təhqiqat zamanı bu qədər yükün Azərbaycan ərazisinə hansı yolla daxil olduğu və Gürcüstan sərhədinə qədər maneəsiz necə çatdırıldığı mütləq aydınlaşdırılmalıdır. Onlar vurğulayırlar ki, İrandan Avropaya yönələn narkotrafikin ölkə ərazisindən keçməsi faktları xüsusi və ciddi araşdırmalar tələb edir.
Xatırlatma
Rəsmi Bakı vaxtaşırı İrandan gələn narkotik tranzitinin qarşısının alınması barədə hesabatlar dərc edir.
Bu ayın əvvəlində Azərbaycan Baş Prokurorluğu ölkəyə qayıqla 373 kiloqram narkotik maddə keçirməkdə ittiham olunan üç İran vətəndaşı barəsindəki cinayət işi üzrə istintaqın yekunlaşdığını bəyan etmişdi. İran tərəfi isə bu növ ittihamları, bir qayda olaraq, şərh etmir.
Azərbaycana gələnlər azalıb, gedənlər də
Dövlət Statistika Komitəsinin (DSK) məlumatına görə, 2026-cı ilin yanvar-aprel aylarında Azərbaycana gələnlərin sayı əvvəlki ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 10.5 faiz azalıb. Dörd ay ərzində ölkəyə dünyanın 175 dövlətindən 658.5 min xarici və vətəndaşlığı olmayan şəxs səfər edib.
Gələnlərin 26.7 faizi Rusiya, 22.4 faizi Türkiyə, 8.7 faizi İran, 5.3 faizi Gürcüstan vətəndaşları olub.
Əsas azalma Körfəz ölkələrindən gələnlərin sayında qeydə alınıb – bu istiqamətdə geriləmə 27.8 faiz təşkil edir.
Hesabat dövründə Azərbaycan vətəndaşlarının xarici ölkələrə səfərlərinin sayı da 4.8 faiz azalaraq 602.4 min nəfərə düşüb. Ölkədən gedənlərin 40.8 faizi Türkiyəyə (ötən illə müqayisədə 7.5 faiz çox), 16.8 faizi Rusiyaya (1 faiz az), 10.8 faizi Gürcüstana (7.1 faiz az), 7.9 faizi isə İrana (31.4 faiz az) yollanıb.
Digər ölkələrə səfər edənlərin payı 23.7 faiz təşkil edib ki, bu göstəricidə də 12.1 faiz azalma var.
Ekspertlər Körfəz ölkələrindən gələnlərin sayının azalmasını, əsasən, Yaxın Şərqdə son aylarda artan gərginliklə izah edirlər. Bununla yanaşı, mütəxəssislər 2020-ci ilin əvvəlindən koronavirus pandemiyası səbəbindən Azərbaycanın quru sərhədlərində tətbiq olunan məhdudiyyətlərin hələ də qüvvədə qaldığını vurğulayırlar.
Təhlilçilərin fikrincə, həm quru sərhədlərinin qapalı olması, həm də regional rəqiblərlə müqayisədə turizm imkanlarının baha olması ölkəyə gələn xaricilərin sayını xeyli azaldır. Onlar yaxın vaxtlarda Gürcüstana dəmiryol xəttinin açılmasının bu prosesə müəyyən müsbət təsir göstərəcəyini ehtimal edirlər.
Ölkədən gedənlərin sayındakı geriləməni isə ekspertlər əhalinin maddi vəziyyəti ilə əlaqələndirirlər. İrana səfər edənlərin sayındakı kəskin azalma (31.4 faiz) isə bu ölkədəki daxili gərginlik, habelə İranın İsrail və ABŞ ilə apardığı hərbi toqquşmalarla izah olunur.
Rusiyanın hücumlarından Ukraynada iki nəfər həlak olub
Mayın 20-nə keçən gecə Rusiyanın Ukraynaya təşkil etdiyi hücumlar nəticəsində iki nəfər ölüb, 19 nəfər isə yaralanıb. Ukrayna isə Rusiyanın mərkəzi hissəsindəki sənaye bölgələrinə pilotsuz uçuş aparatları (PUA) ilə zərbələr endirib.
Rusiya Ukraynanın cənub-şərqində yerləşən Dnepr şəhərini raketlər, dronlar və artilleriya atəşinə tutub. Nəticədə iki nəfər həlak olub, altı nəfər xəsarət alıb. Ölkənin şimalındakı Sumı və cənub-şərqindəki Zaporojye vilayətlərində isə daha 13 nəfər yaralanıb. Xəsarət alanlar arasında üç uşaq var.
Həm Rusiya, həm də Ukrayna tərəfi mülki şəxsləri qəsdən hədəf almadıqlarını bəyan edir.
Rusiyanın Müdafiə Nazirliyi ötən gecə ölkə səmasında 273 dronun vurulduğunu açıqlayıb. PUA-ların cənubdakı Stavropol vilayətinin Nevinnomıssk şəhəri ətrafındakı sənaye zonalarına hücum etdiyi bildirilir. Vilayət qubernatoru "Telegram" kanalında yazıb ki, hələlik ciddi dağıntı qeydə alınmayıb, lakin hücumlar davam edir. Həmin ərazidə Ukrayna dronlarının daha əvvəl də hədəfinə çevrilmiş iri kimya zavodu – "Nevinnomısski Azot" yerləşir.
Ukrayna ilin əvvəlindən bəri Rusiyanın enerji infrastrukturuna dron hücumlarını intensivləşdirib. Kiyev bununla Moskvanı enerji gəlirlərindən məhrum etməyə və dörd ildən çoxdur davam edən müharibəni bitirməyə çalışır.
Rusiya prezidenti Vladimir Putin isə hökumətin əsas üzvləri və biznes liderləri ilə birlikdə mayın 20-də Rusiyanın əsas enerji alıcısı olan Çinə səfər edib.
Tural Sadıqlı valideynlərinin Azərbaycandan buraxılmadığını deyir
Hazırda mühacirətdə yaşayan bloqer Tural Sadıqlının atası və anasının Azərbaycandan çıxışına qadağa qoyulduğu bildirilir. Bu barədə məlumatı bloqerin özü paylaşıb.
T.Sadıqlının açıqlamasına görə, mayın 15-i səhər saatlarında Bakı hava limanında Avropaya getmək istəyən atası və anası sərhəddən buraxılmayıb: "Onlara Daxili İşlər Nazirliyi tərəfindən ölkədən çıxışlarına qadağa qoyulduğu bildirilib. Beləliklə, 74 yaşlı atam və 71 yaşlı anam səhhətlərində problem olduğu halda geri qayıtmaq məcburiyyətində qalıblar".
Bloqer vurğulayır ki, valideynlərinin heç bir cinayət əməli yoxdur və onlar hər hansı cinayət işində şahid qismində tanınmırlar. O, bu addımın birbaşa özünün siyasi fəaliyyətinə görə qisas xarakteri daşıdığını iddia edir: "Ötən il əmim Elmir Sadıqovu şərləyərək həbs etdilər, lakin bununla ürəkləri soyumadı. Barəmdə qiyabi 14 il həbs cəzası çıxardılar, yenə də kifayətlənmədilər...".
Məsələ ilə bağlı Daxili İşlər Nazirliyi və digər rəsmi qurumlardan münasibət almaq mümkün olmayıb.
T.Sadıqlının əmisi Elmir Sadıqov ötən il oktyabrın 1-də Sabunçu Rayon Məhkəməsinin hökmü ilə 2 il 6 ay müddətinə azadlıqdan məhrum edilib. O, Cinayət Məcəlləsinin 228.1-ci (qanunsuz olaraq silah-sursat saxlama) maddəsi ilə təqsirli bilinib. Bloqerin qardaşı Əlövsət Sadıqlı əmisinin günahsız olduğunu və məhkəmənin qeyri-obyektiv aparıldığını bildirib.
Xatırlatma
Azərbaycan hakimiyyətinə qarşı kəskin tənqidləri ilə tanınan T.Sadıqlının yaxınları son illər ərzində bir neçə dəfə hüquqi təqiblərə məruz qalıblar. Digər qardaşı Elgiz Sadıqlı da narkotik vasitələrin qanunsuz dövriyyəsi və polisin qanuni tələbinə tabe olmama ittihamları ilə həbs olunub. Ailə üzvləri bu həbsləri birbaşa T.Sadıqlının bloqerlik fəaliyyəti ilə əlaqələndirsələr də, hüquq-mühafizə orqanları bu iddiaları rədd edir.
Ötən il Baş Prokurorluğun təqdimatı əsasında xaricdə yaşayan bir sıra bloqerlər haqqında qiyabi həbs-qətimkan tədbiri seçilib. Həmin il dekabrın 26-da Bakı Ağır Cinayətlər Məhkəməsinin qiyabi hökmü ilə T.Sadıqlı dələduzluq və kütləvi iğtişaşlara çağırış maddələri ilə təqsirli bilinərək 14 il müddətinə azadlıqdan məhrum edilib. Sadıqlı bütün bu ittihamları "şər-böhtan" adlandırır.