Azərbaycan xəbərləri
Məhkəmə Rüfət Səfərovla bağlı şikayəti təmin etmədi
Bu gün, dekabrın 11-də hüquq müdafiəçisi Rüfət Səfərov barəsində çıxarılan həbs qərarından verilən apellyasiya şikayəti üzrə məhkəmə prosesi keçirilib.
Bakı Apellyasiya Məhkəməsində hakim Emin Mehdiyevin sədrliyi ilə keçirilən prosesdə şikayət təmin olunmayıb.
Bir həftə öncə, dekabrın 4-də Binəqədi rayon Məhkəməsi R.Səfərov barəsində 4 ay müddətinə həbs-qətimkan tədbiri seçmişdi.
Bakı Apellyasiya Məhkəməsi Binəqədi məhkəməsinin qərarını dəyişdirmədən saxlayıb.
R.Səfərova Cinayət Məcəlləsinin 127.2.3-cü (qəsdən sağlamlığa az ağır zərər vurma), 178.3.2 (dələduzluq -külli miqdarda ziyan vurmaqla törədildikdə) və 221.1-ci (xuliqanlıq) maddələri ilə ittiham irəli sürülüb. O, ittihamı qurama sayır və fəaliyyəti ilə izah edir.
Vəkil Bəhruz Bayramov bildirib ki, R.Səfərov həbsini "siyasi" adlandırıb. Onun səhhətindən və saxlanma şəraitindən şikayəti yoxdur.
6 dekabr
Beynəlxalq qurumlar Rüfət Səfərovu azadlığa buraxmağa çağırırlar
"Amnesty International" beynəlxalq insan haqları təşkilatı Azərbaycan hakimiyyətini hüquq müdafiəçisi Rüfət Səfərovu dərhal azad etməyə çağırıb.
"Rüfət Səfərovun qondarma dələduzluq və xuliqanlıq ittihamları ilə saxlanması Azərbaycan hakimiyyətinin ölkədə narazı səsləri susdurmağa yönəlik amansız səylərinə daha bir örnəkdir. Rüfət Səfərovun saxlanmasında məqsəd insan haqları müdafiəçilərinin işinə zərbə vurmaq, ölkədə insan haqlarının durumunun monitorinqini əngəlləməkdir...", – qurumun Şərqi Avropa və Orta Asiya üzrə direktoru Mari Struters deyib.
ABŞ senatoru, Senatın xarici əlaqələr komitəsinin sədri Ben Kardin X hesabında yazıb ki, Səfərov gələn həftə Dövlət Departamentinin İnsan Haqları Müdafiəçisi Mükafatını alacaq, bir neçə senatorla görüşəcəkdi: "Ancaq Azərbaycandakı rejim onu saxta ittihamla həbs etdi. Onun ədalət uğrunda savaşı həbsxana divarlarını aşır. O, dərhal azad olunmalıdır".
Avropa Şurası Parlament Assambleyasının (AŞPA) məruzəçiləri də Səfərovun həbsini Azərbaycanda insan haqları müdafiəçiləri və fəallara artan təzyiqlərə daha bir örnək adlandırıblar.
"Bu, təşviş doğuran hadisə tənqidi səslərin susdurulması, fundamental azadlıqlar və demokratik dəyərlərin müdafiəsinə qalxanların hədəfə alınmasının tərkib hissəsidir", – məruzəçilər Torhildur Sunna Evarsdottir və Emanuelis Zingeris bəyanatda deyirlər.
Hakimiyyət təmsilçiləri indiyədək ölkədə siyasi təqiblərlə bağlı deyilənləri rədd ediblər. Onların bildirdiyinə görə, şəxslər konkret cinayətlərə görə cəzalandırılırlar.
4 noyabr
Rüfət Səfərov həbs edildi
Bu gün, dekabrın 4-də Binəqədi rayon Məhkəməsi hüquq müdafiəçisi Rüfət Səfərov barəsində 4 ay müddətinə həbs-qətimkan tədbiri seçib.
Bu barədə vəkil Elçin Sadıqov məlumat verib: "Biz ev dustaqlığı haqqında vəsatət qaldırdıq. Məhkəmə vəsatəti təmin etmədi. Biz bu qərardan apellyasiya şikayəti verəcəyik".
Vəkilin sözlərinə görə, R.Səfərov məhkəmədə bildirib ki, onun həbsi hüquq-müdafiə fəaliyyətinə görə qisas alınmasıdır: "Eyni zamanda, dedi ki, bu, ABŞ-da mükafat almasının qarşısını almaq üçün həyata keçirilmiş həbsdir. Qeyd etdi ki, bu qisasçılığı gözləyirdi".
Vəkil əlavə edib ki, R.Səfərova qarşı Cinayət Məcəlləsinin 127.2.3-cü (qəsdən sağlamlığa az ağır zərər vurma) maddəsi ilə də əlavə ittiham verilib: "Ekspert rəyi alınıb ki, guya zərərçəkmiş şəxsdə xəsarətlər aşkarlanıb".
R.Səfərova bir gün əvvəl isə Cinayət Məcəlləsinin 178.3.2 (dələduzluq -külli miqdarda ziyan vurmaqla törədildikdə) və 221.1-ci (xuliqanlıq) maddələri ilə ittiham irəli sürülüb.
Böyük Britaniya səfiri Rüfət Səfərovun saxlanılmasından narahatdır
"İnsan hüquqları fəalı Rüfət Səfərovun saxlanılması ilə bağlı xəbərləri dərin narahatlıqla izləyirəm. İfadə azadlığı demokratik cəmiyyətin əsas dayaqlarından, onun inkişafı və hər bir fərdin özünü reallaşdırmasının əsas şərtlərindən birini təşkil edir". Bu barədə Böyük Britaniyanın Azərbaycandakı səfiri Ferqüs Old dekabrın 4-də X platformasındakı hesabında yazıb.
+++
"Biz hüquq müdafiəçisi Rüfət Səfərovun Azərbaycanda saxlanılması ilə bağlı xəbərlərdən dərin narahatıq. Biz bu məsələni yaxından izləyirik".
Bunu dekabrın 3-də ABŞ Dövlət Departamentinin Mətbuat katibinin müavini Vedant Patel mətbuat üçün brifinqdə bildirib.
"İnsan hüquqları müdafiəçilərinin hər yerdə öz işlərini maneəsiz, azad və qisas qorxusu olmadan apara bilmələri vacibdir. Biz Azərbaycanı haqsız yerə həbs edilənlərin hamısını azad etməyə, vətəndaş cəmiyyətinə, o cümlədən, hüquq müdafiəçilərinə və jurnalistlərə qarşı təzyiqləri dayandırmağa çağırırıq", - ABŞ rəsmisi əlavə edib.
3 dekabr
Rüfət Səfərov saxlanılıb
Hüquq müdafiəçisinin atası Eldar Sabiroğlunun deməsinə görə, dekabrın 3-ü axşam saatlarında oğlunu evinin qarşısında saxlayıb naməlum istiqamətə aparıblar.
Daxili İşlər Nazirliyi (DİN) Mətbuat xidmətindən də "Turan"a bildirilib ki, torpaq alqı-satqısı ilə əlaqədar R.Səfərovla bir nəfər arasında münaqişə olub: "Bununla bağlı araşdırma aparılır".
"Azərbaycan hökuməti bundan xəbər tutub..."
"Rüfət Səfərovu gördüm, səhhəti ilə bağlı şikayəti olmadı. Dedi ki, onu saxlayıb birbaşa Binəqədi rayon Polis İdarəsinə gətiriblər". Bunu vəkil Elçin Sadıqov deyib.
Vəkilin sözlərinə görə, R.Səfərov ona deyib ki, avtomobili qarajda saxlayarkən tanımadığı adam ona hücum edib: "Deməsinə görə, sonra polislər gəlib. Onu gətiriblər idarəyə. Həmin şəxs də şikayətində bildirib ki, Rüfətin atasından torpaq alıb. Həmin şəxs iddia edib ki, guya torpağın qalan hissəsini də almaq üçün Rüfətə pul verib. Halbuki, Rüfət deyir ki, onunla heç görüşü olmayıb və onu tanımır. Hazırda Rüfət Səfərov polisdə dindirilir".
Vəkilin bildirdiyinə görə, R.Səfərov saxlanmasını ABŞ-da insan haqları müdafiəçisi kimi mükafata layiq görülməsi ilə izah edib: "Dedi ki, mükafatı ABŞ dövlət katibi təqdim etməli idi. Bildirdi ki, Azərbaycan hökuməti bundan xəbər tutduğu üçün bu uydurma cinayət işini düzüb-qoşub".
Anası: "Rüfətə mükafat veriləcəkdi"
"Bu hadisəni ailəmiz gözləyirdi. Oğlum Rüfəti ABŞ səfirliyindən çağırıb ona mükafat veriləcəyi bildirilmişdi". Bunu AzadlıqRadiosuna R.Səfərovun anası Tahirə Tahirqızı deyib.
Anasının sözlərinə görə, R.Səfərov dekabrın 6-da ABŞ-a getməli idi. Beynəlxalq İnsan Hüquqları Günü münasibətilə hüquq müdafiəçisinə mükafat veriləcək və səfər dekabrın 11-nə qədər davam edəcəkmiş: "Ona görə şər-böhtan atıb onu əngəlləyəcəklərini gözləyirdim".
T.Tahirqızı DİN Mətbuat xidmətinin açıqlamasına da münasibət bildirib: "Rüfətin adına heç bir şey yoxdur, torpaq alqı-satqısı nədir, torpaq alveri nədir? Ayıbdır, məlumatı düzgün çatdırın".
Onun dediyinə görə, R.Səfərovun yerini müəyyən etməyə çətinlik çəkiblər: "Mən Daxili İşlər Nazirliyinə müraciət edirəm. Ayıbdır, ora gedirik, deyirlər, "burada deyil", bura gedirik, deyirlər, "burada yoxdur". Bu, rüşvət almayıb, dövlət çevrilişi etməyib. Biz uşaq deyilik, alitəhsilli adamlarıq. Qaydanı da bilirik, qanunu da".
T.Tahirqızı vurğulayıb ki, polisdən R.Səfərova heç bir çağırış olmayıb, onu həyətdə, evə gələndə tutub aparıblar.
Anasının bu açıqlamalarına DİN və başqa rəsmi qurumlardan münasibət almaq mümkün olmayıb.
Zərdab Rayon Prokurorluğunun keçmiş müstəntiqi R.Səfərov 2015-ci ilin sonunda Azərbaycan hakimiyyətini insan haqlarının pozulmasında və ölkədə qanunsuzluqlarda ittiham etdikdən sonra istefaya çıxıb. O bundan sonra rüşvət almaq ittihamı ilə həbs edilib. 2016-cı ilin sentyabrında Lənkəran Ağır Cinayətlər Məhkəməsinin qərarı ilə 9 il müddətinə azadlıqdan məhrum edilib.
Keçmiş müstəntiq ona qarşı irəli sürülən ittihamları rədd edib. 2019-cu ildə əfv sərəncamı ilə azadlığa çıxıb. Daha sonra o, hüquq müdafiəsi fəaliyyətinə başlayıb.
Bütün xəbərləri izləyin
Zamin Salayevə həbsdə təzyiq edildiyi deyilir
11 saylı Cəzaçəkmə Müəssisəsində saxlanan müxalif Azərbaycan Xalq Cəbhəsi Partiyası (AXCP) fəalı Zamin Salayevin təzyiqlərlə üzləşdiyi bildirilir.
Bu barədə onun mənsub olduğu AXCP-dən məlumat yayıblar.
Partiyadan vurğulandığına görə, Z.Salayev xəbər göndərib ki, cəzaçəkmə müəssisəsində baş verən özbaşınalıqlara, qanunsuzluqlara etiraz bildirdiyinə görə rəhbərlikdən təzyiqlər olur. Amma şikayətdə təzyiqlərin konkret nədən ibarət olduğu açıqlanmayıb.
Bu açıqlamaya 11 saylı Cəzaçəkmə Müəssisəsi və başqa cavabdeh rəsmi qurumlardan münasibət almaq mümkün olmayıb. Lakin Penitensiar Xidmətdən oxşar şikayətlərlə bağlı bir qayda olaraq bildirirlər ki, məhbuslarla yalnız qanun çərçivəsində davranırlar.
27 fevral
Zamin Salayevin də cərimə kamerasına salındığı deyilir
11 saylı Cəzaçəkmə Müəssisəsində saxlanan müxalif Azərbaycan Xalq Cəbhəsi Partiyası (AXCP) fəalı Zamin Salayevin cərimə kamerasına (karser) salındığı bildirilir.
Bu barədə AXCP-dən məlumat verilib. Partiyadan vurğulandığına görə, dünən, fevralın 26-da o, telefon danışığında səhhətinin yaxşı olmadığını deyib: "Əlavə edib ki, onu, deyəsən, karserə salmaq istəyirlər, müəssisə rəhbərliyi tərəfindən problem yoxdur, sifariş başqa yerdən gəlib".
Bu məlumata 11 saylı Cəzaçəkmə Müəssisəsinin rəhbərliyi və Ədliyyə Nazirliyinin məsul şəxslərindən münasibət almaq mümkün olmayıb.
Son günlər Azərbaycan həbsxanalarında cəza çəkən başqa siyasi məhbus sayılan şəxslərdən də bəzisinin cərimə kamerasına salınması ilə bağlı şikayətlər eşidilir. Amma belə məlumatları rəsmilər nə təsdiq, nə də təkzib ediblər.
Hazırda Azərbaycan həbsxanalarına 340 civarında siyasi məhbusun olduğu bildirilir. Lakin rəsmilər siyasi məhbusların olması fikrini qəbul etmirlər.
Z.Salayev 2023-cü il mayın 22-də Qaradağ rayon Məhkəməsinin hökmü ilə 4 il müddətinə azadlıqdan məhrum edilib. Salayev həmin il fevralın 7-də saxlanmışdı, o, Cinayət Məcəlləsinin 221.3-cü (xuliqanlıq – silah və ya silah qisminə əşya tətbiq etməklə) maddəsi ilə ittiham edilirdi. AXCP fəalı ittihamı qəbul etmir.
Xatırlatma
AXCP-nin fəal üzvlərindən (Salyan şöbəsinin sədri) Z.Salayev bundan əvvəl, 2020-ci ilin aprelində Salyan rayon Məhkəməsində 2 il 3 ay azadlıqdan məhrum edilmişdi. Salayev həbsindən bir müddət əvvəl sosial şəbəkələrdə Salyan rayon Polis Şöbəsinin əməkdaşı Həmzə Əzizov ilə mübahisəsinin videosunu yaymışdı. Həmin videoda AXCP üzvü Əzizovu rayonda yaşayan bir qadına qarşı təcavüzə görə ittiham edirdi. Video yayılandan sonra polis əməkdaşı Salyan rayon Məhkəməsində ona qarşı xüsusi ittiham qaydasında iddia qaldıraraq həbsini tələb etmişdi. Videoda haqqında bəhs olunan xanım isə Əzizova bıçaqla xəsarət yetirdiyinə görə 7 il həbsə məhkum edilib. O, polisin zorakı hərəkətlərindən müdafiə olunmaq üçün ona xəsarət yetirdiyini bildirib. Polis əməkdaşı isə onun dediklərinin həqiqətəuyğun olmadığını söyləyib.
Salayev 2022-ci il yanvarın 19-da - Amnistiya Aktı ilə əlaqədar vaxtından bir neçə ay əvvəl azadlığa çıxmışdı.
Azərbaycanda elektrik enerjisi istehsalı azalıb
Bu ilin yanvar-mart aylarında Azərbaycanda elektrik enerjisi istehsalı ötən ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə 2.5 faiz azalaraq 6 milyard 991 mln. kVt/saat təşkil edib. Energetika Nazirliyinin məlumatına görə, ümumi istehsalın 86.7 faizi istilik elektrik stansiyalarının (İES) payına düşüb.
Külək elektrik stansiyalarının ümumi payı az (3.5 faiz) olsa da, bu növ enerji istehsalının həcmində kəskin artım var.
Rəsmi qurumlar istehsalda qeydə alınan azalmanın səbəblərini hələlik şərh etməyiblər. Buna baxmayaraq, hökumət rəsmiləri son illər Azərbaycanın Avropaya elektrik enerjisi ixracı potensialını vaxtaşırı vurğulayırlar. Ekspertlər isə hesab edir ki, elektrik enerjisi sektoruna qoyulan investisiyalar hələlik gözlənilən effekti vermir.
Bu ilin birinci rübündə Azərbaycanda sənaye istehsalı 0.2 faiz artsa da, Ümumi Daxili Məhsul 0.3 faiz azalıb.
Azərbaycan Ermənistandan məhsul idxalına başlayıb?
Bu ilin birinci rübündə Azərbaycan Ermənistana 5 milyon 757 min ABŞ dolları dəyərində məhsul ixrac edib. Bu barədə Dövlət Gömrük Komitəsinin hesabatında bildirilir.
Hesabata görə, həmin dövrdə Ermənistandan Azərbaycana idxal olunan məhsulların dəyəri isə cəmi 960 ABŞ dolları təşkil edib.
Ötən ildən Azərbaycandan Ermənistana neft məhsullarının göndərilməsinə başlanılıb. Ermənistandan idxal edilən məhsulun təsnifatı hələlik açıqlanmır.
Dövlət Gömrük Komitəsindən izah
Dövlət Gömrük Komitəsi (DGK) bu məsələ ilə bağlı əlavə izahat yayıb.
APA agentliyinin xəbərinə görə, qurumdan bildirilib ki, bu ilin martında Niderland Krallığından 960 ABŞ dollar dəyərində qızılgül idxal edilib.
Əlavə qeyd olunub ki, "Xarici ticarətin gömrük statistikasının nəşr olunması Qaydası"nın 3.3-cü bəndinə əsasən, idxalda malın mənşə ölkəsi tərəfdaş ölkə hesab edildiyindən sözügedən qızılgüllər xarici ticarətin gömrük statistikasında Ermənistandan idxal edilən mallar kimi öz əksini tapıb.
Xatırlatma
Ötən əsrin 80-ci illərində gərginləşən Qarabağ münaqişəsi Azərbaycan və Ermənistan arasında toqquşmalara səbəb olub. 1990-cı illərin əvvəllərində Qarabağ bölgəsi, ətraf yeddi rayon işğal edilib. 2020-ci ildə 44 günlük müharibə və 2023-cü ildə birgünlük hərbi əməliyyatlar nəticəsində Bakı bütün ərazilərində suverenliyini bərpa edib.
Ötən ilin avqustunda Vaşinqtonda ABŞ prezidenti Donald Trampın vasitəçiliyi ilə 30 ildən çox münaqişədə olan Azərbaycan və Ermənistan arasında sülh sazişi paraflanıb. Sənəddə tərəflərin bir-birinin ərazi bütövlüyünü tanıdığı və qarşılıqlı iddialardan imtina etdiyi vurğulanır.
Bunun ardınca iki ölkə arasında tranzit və ticari əlaqələrin bərpası istiqamətində addımlar atılmağa başlanıb.
Ermənistandan idxal edilən məhsulun təsnifatı hələlik açıqlanmır.
Azərbaycan Neft Fondu Çin və İndoneziya ilə birgə platforma yaratdı
Azərbaycan Dövlət Neft Fondu (ADNF), Çin İnvestisiya Korporasiyası və İndoneziya İnvestisiya Qurumu birgə "Galaxy Orientis" Çin–ASEAN İnvestisiya Platformasını (CAIP) təsis ediblər.
Bu barədə ADNF aprelin 15-də məlumat yayıb.
Vurğulandığına görə, platforma Çin ilə ASEAN regionu arasında kapital axınlarını stimullaşdırmaq və sənaye əməkdaşlığını gücləndirmək məqsədilə üç suveren fondun birgə idarəetmə mexanizmi əsasında fəaliyyət göstərəcək.
Açıqlamaya görə, ilkin mərhələdə platformaya 520 milyon ABŞ dolları cəlb olunub, ümumi hədəf həcmi isə 1 milyard ABŞ dolları müəyyən edilib.
Proqramın baş tərəfdaşı "China Galaxy Securities" şirkətidir.
Fondun yaradılması ilə bağlı sənədlərin imzalanma mərasimi iki gün öncə, aprelin 13-də Pekində keçirilib.
Bugünlərdə iqtisadiyyat naziri Mikayıl Cabbarov da demişdi ki, Azərbaycan İnvestisiya Holdinqi və Çinin İpək Yolu Fondu arasında birgə investisiya fondunun yaradılması imkanları nəzərdən keçirilir.
Fond haqqında
Hazırda ADNF-in məcmu aktivlərinin 73 milyard dollar civarında olduğu bildirilir.
ADNF 1999-cu ildə yaradılıb, ora vəsaitlər, əsasən, 2001-ci ildən köçürülməyə başlayıb. Yarandığı vaxtdan indiyədək Fondun ümumi gəlirlərinin 215 milyard ABŞ dollarından çox olduğu deyilir.
Fondun hesabatlarına görə, daxil olan vəsaitlərin böyük hissəsi dövlət büdcəsinə, beynəlxalq və yerli layihələrin maliyyələşdirilməsinə yönəldilir.
Amma müxalifət partiyaları iddia edirlər ki, həmin vəsaitlərin bir hissəsi korrupsiyanın yemi olub. Rəsmilər belə iddiaları qərəzli sayırlar.
Xatırlatma
Son illər Azərbaycan və Çin arasında həm iqtisadi, həm də siyasi baxımdan yaxınlaşma müşahidə olunur. 2024-cü il iyulun 3-də "Azərbaycan Respublikası ilə Çin Xalq Respublikası arasında strateji tərəfdaşlığın qurulması haqqında Birgə Bəyannamə" qəbul edilib. Ötən il isə "Azərbaycan ilə Çin arasında ümumvətəndaş pasportlarına malik vətəndaşların vizadan qarşılıqlı azad edilməsi haqqında Saziş" qüvvəyə minib.
Çin Azərbaycanın idxalında birinci yeri tutur. Eyni zamanda, Azərbaycan Çinin əsas rol oynadığı bir sıra beynəlxalq qurumlarla əməkdaşlığı da gücləndirib.
Müxalifət isə hesab edir ki, Çin, Rusiya kimi ölkələrlə əlaqələri genişləndirməkdənsə, Qərbə inteqrasiya prosesini sürətləndirmək lazımdır.
Üstəlik, onların fikrincə, Çinlə yaxınlaşma ABŞ ilə güclənən əməkdaşlığa xələl gətirə bilər.
Strateji Tərəfdaşlıq Xartiyasının icrası müzakirə olunub
Bu gün, aprelin 15-də Azərbaycanla ABŞ arasında Strateji Tərəfdaşlıq Xartiyasının icrası ilə bağlı məsələlər müzakirə olunub.
Bu barədə Azərbaycan Xarici İşlər Nazirliyi (XİN) məlumat yayıb.
Məlumatda bildirilir ki, Azərbaycan xarici işlər nazirinin müavini Elnur Məmmədov ABŞ Dövlət Departamentinin İqtisadi, Enerji və Biznes Məsələləri Bürosunun baş müşaviri Rebekka Neff və ABŞ Ticarət və İnkişaf Agentliyinin (USTDA) nümayəndələri ilə görüşüb.
"Görüş zamanı iki ölkə arasında Strateji Tərəfdaşlıq Xartiyasının icrasından irəli gələn məsələlər, o cümlədən enerji, ticarət, regional bağlantılar və iqtisadi sərmayə sahələrində əməkdaşlıq müzakirə edilib", - məlumatda vurğulanır.
"Tərəflər həmçinin nəqliyyat, rəqəmsallaşma, süni intellekt və s. potensial layihələr, bu istiqamətdə görülən işlər və özəl sektorun iştirakı ilə bağlı fikir mübadiləsi aparıblar", - XİN əlavə edir.
Xatırlatma
Bu il fevralın 10-da Azərbaycan və ABŞ Strateji Tərəfdaşlıq Xartiyasını imzalayıb. Sənədi Azərbaycan prezidenti İlham Əliyev və ABŞ-nin vitse-prezidenti Cey Di Vens imzalamışdı.
Sənəddə tərəflər regional bağlantılar, iqtisadi sərmayə, təhlükəsizlik da daxil olmaqla, qarşılıqlı maraq doğuran sahələrdə strateji tərəfdaşlığın əhəmiyyətini təsdiqləyirlər. Həmçinin bildirilib ki, Azərbaycan və ABŞ mülki nüvə enerjisi sahəsində əməkdaşlığı dərinləşdirmək niyyətindədirlər.
Ötən il avqustun 8-də Vaşinqtonda Azərbaycan ilə ABŞ arasında Strateji Tərəfdaşlıq Xartiyasının hazırlanması məqsədilə İşçi Qrupun yaradılması haqqında Anlaşma Memorandumu imzalamışdı. Xartiya həmin işçi qrupun görüş və müzakirələri nəticəsində ərsəyə gəlib.
Ötən ilin avqustunda Vaşinqtonda habelə prezident Donald Trampın vasitəçiliyi ilə 30 ildən çox münaqişədə olan Azərbaycan və Ermənistan arasında sülh sazişi paraflanıb. Orada "Beynəlxalq Sülh və Rifah naminə Tramp Marşrutu" (TRIPP) layihəsi ilə də bağlı razılıq əldə edilib.
Azərbaycanda iribuynuzlu mal-qara da azalıb, qoyun, keçi də...
Azərbaycanda mal-qara sayında azalma davam edir. Bu barədə Dövlət Statistika Komitəsinin (DSK) son aylıq hesabatında bildirilir.
Qurumun 2026-cı il aprelin 1-nə olan məlumatına görə, son bir ildə iribuynuzlu mal-qaranın sayında 22 min 500 azalma baş verib. Bu say 2 milyon 434 min 100-ə düşüb.
Qoyun və keçilərin sayında isə daha çox, 40 minə yaxın azalma qeydə alınıb. Onların da sayı 6 milyon 880 min 100-ə düşüb.
Rəsmilər ölkədə mal-qara sayında belə azalmanı şərh etmirlər. Amma ekspertlər bunu 2015-ci ildən etibarən ölkədə pambıqçılığın inkişafı adı altında bəzi heyvandarlıq təsərrüfatlarına aid torpaq sahələrinin uzunmüddətli icarələrinin kütləvi ləğvi ilə izah edirlər.
10 il əvvəl ilə müqayisədə iribuynuzlu mal-qaranın sayında 300 minə, qoyun və keçi sayında isə 2 milyona yaxın azalma var.
Bununla belə, DSK vurğulayır ki, ötən ilin yanvar-mart ayları ilə müqayisədə kənd təsərrüfatının ümumi məhsulu real ifadədə 1.1 faiz, o cümlədən heyvandarlıq məhsulları istehsalı 0.9 faiz, bitkiçilik məhsulları istehsalı 5.5 faiz artıb.
ANAMA-nın əməkdaşı həlak olub
Aprelin 14-də işğaldan azad edilmiş Füzuli rayonunun Aşağı Əbdürrəhmanlı kəndi ərazisində mina partlayıb. Bu barədə Azərbaycan Minatəmizləmə Agentliyi (ANAMA) məlumat yayıb.
Bildirilib ki, qurumun əməkdaşı Muğan Mətili xidməti vəzifəsini yerinə yetirərkən tank əleyhinə minanın partlaması nəticəsində həlak olub.
Məsələyə onun yaxınlarından münasibət almaq mümkün olmayıb.
Azərbaycanın rəsmi qurumlarının bildirməsinə görə, 2020-ci il 10 noyabr sazişindən bəri ölkənin 70-dən çox vətəndaşı minaya düşərək həlak olub, 350-yə yaxın şəxs isə müxtəlif xəsarət alıb. Onlar habelə əvvəl deyirdilər ki, Ermənistan işğaldan azad olunan ərazilərdə minaların xəritəsini vermir. Sonradan Azərbaycanda saxlanılan Ermənistan hərbçilərindən bəzilərinin geri qaytarılması müqabilində bir sıra rayonların minalanmış ərazilərin xəritələrinin alındığı bildirildi. Hərçənd rəsmilər bu xəritələrin böyük ölçüdə reallığı əks etdirmədiyini vurğuladılar. Buna cavab olaraq da Ermənistan baş naziri dedi ki, onlar əllərində olan bütün xəritələri Azərbaycana veriblər.
Xatırlatma
Ötən əsrin 80-ci illərində gərginləşən Qarabağ münaqişəsi Azərbaycan və Ermənistan arasında toqquşmalara səbəb olub. 1990-cı illərin əvvəllərində Qarabağ bölgəsi, (Füzuli daxil) ətraf yeddi rayon işğal edilib. 2020-ci ildəki 44 günlük müharibə (həmin il noyabrın 10-da Azərbaycan, Ermənistan və Rusiyanın birgə imzaladığı bəyanatla dayanmışdı) və 2023-cü ildəki birgünlük hərbi əməliyyatlar nəticəsində Bakı bütün ərazilərində suverenliyini bərpa edib.
Ötən ilin avqustunda Vaşinqtonda prezident Donald Trampın vasitəçiliyi ilə 30 ildən çox münaqişədə olan Azərbaycan və Ermənistan arasında sülh sazişi paraflanıb. Sənədin mətnində tərəflərin bir-birinin ərazi bütövlüyünü tanıdığı və qarşılıqlı iddialardan imtina etdiyi vurğulanır.
Orxan Səttarov prezidentin yeni mətbuat katibidir
Orxan Səttarov Azərbaycan prezidentinin mətbuat katibi təyin edilib. Bu barədə prezident İlham Əliyev bu gün, aprelin 13-də sərəncam imzalayıb.
Ötən il fevralın 17-də Azər Qasımov prezidentin mətbuat katibi vəzifəsindən azad edilmişdi. O vaxtdan bu posta təyinat olmamışdı.
59 yaşlı A.Qasımov 2004-cü ildən sözügedən vəzifəni tuturdu.
Bir çox kütləvi informasiya vasitələrinin (KİV) təmsilçiləri Azərbaycanda, bir qayda olaraq, əksər dövlət qurumun mətbuat xidmətləri kimi, prezidentin mətbuat xidməti ilə də əlaqə saxlamağın çətinliyindən şikayətlənirlər. Prezidentin mətbuat xidməti bu baxımdan xüsusilə əlçatan sayılmır. Şikayətlərə görə, onlar KİV-lərə lazımı qədər açıq deyillər. Amma onların özləri belə fikirləri qəbul etmirlər.
Yeni mətbuat katibi kimdir
Yerli saytların məlumatına görə, O.Səttarov Prezident Administrasiyasının Qeyri-hökumət təşkilatları ilə iş və kommunikasiya şöbəsinin Xarici media ilə iş sektorunun müdiri olub. Buna qədər isə "Vestnik Kavkaza" xəbər agentliyində çalışıb.
O, Elm və Təhsil Nazirliyinin Vətəndaşlara xidmət və sənədlərlə iş şöbəsinin müdir müavini Rəcəb Səttarovun oğludur.
O.Səttarovun qardaşı İsmət Səttarov isə Azərbaycan Audiovizual Şurasının sədridir.
ARXİV
Palata sədri: Büdcə qanunvericiliyi üzrə pozuntularda artım müşahidə edilib
2025-ci ildə Hesablama Palatası 43 audit keçirib. AZƏRTAC-ın xəbərinə görə, bunu aprelin 13-də Hesablama Palatasının sədri Vüqar Gülməmmədov Milli Məclisin İqtisadi siyasət, sənaye və sahibkarlıq komitəsinin iclasında çıxışı zamanı deyib.
V.Gülməmmədov bildirib ki, 2025-ci ilin İş Planı üzrə keçirilmiş audit 700-ə yaxın qurum və müəssisələri, layihələri əhatə edib: "Say ifadəsində büdcə qanunvericiliyi və dövlət satınalmaları üzrə aşkar edilmiş nöqsanların payı çox olub. Müvafiq olaraq, 51.6 faiz və 24.1 faiz təşkil edib. Əvvəlki illərlə müqayisədə büdcə qanunvericiliyi üzrə pozuntuların payında artım, satınalmalar sahəsində isə pozuntu sayında artmama (sabitlik) müşahidə edirik".
Onun vurğulamasına görə, 2021-2025-ci illərdə ümumilikdə 26 səmərəlilik auditi keçirilib, yoxlamalar 4.1 milyard manatdan çox vəsaiti əhatə edib.
Büdcəyə hesablanmış zərərin 101.5 mln. manatı üzrə vəsaitin bərpası, 40.2 mln. manatı üzrə isə materialların hüquq-mühafizə orqanlarına göndərilməsi barədə qərar qəbul edilib. Yerli saytların məlumatına görə, bu qeyd "Azərbaycan Respublikası Hesablama Palatasının 2025-ci ildə fəaliyyəti haqqında Hesabat"da əksini tapıb.
Xatırlatma
Hesablama Palatası 2001-ci ildən fəaliyyət göstərir. Hər il Milli Məclisə hesabat verməli olan bu qurum dövlət büdcəsinin həm gəlirlərinə, həm də xərclərinə nəzarət etməlidir. Ölkə parlamentindən fərqli olaraq bəzi müxalif qüvvələr onun fəaliyyətini tam yetərli saymır. Onlar hesab edirlər ki, bu qurum büdcə vəsaitlərinin mənimsənilməsinə aid ciddi pozuntuların üzərinə qətiyyətlə gedə bilmir. Hərçənd, Palata rəhbərliyi belə fikirləri qəbul etmir.
Hissə rəisi rüşvət almaqda ittiham edilir
Müdafiə Nazirliyinin hissə rəisi külli miqdarda rüşvət almaqda ittiham edilir.
Bu barədə Baş prokurorluq aprelin 13-də məlumat yayıb.
Məlumata görə, Əvəz Rüstəmovun Müdafiə Nazirliyi Mənzil-İstismar Xidmətinin Salyan rayon hissəsinin bölmə rəisi, habelə rəisi vəzifəsini müvəqqəti icra etdiyi dövrdə vətəndaşlardan rüşvət alması iddiası ilə bağlı cinayət işinin istintaqı tamamlanıb: "Əvəz Rüstəmova Cinayət Məcəlləsinin 311.3.2, 311.3.3 (təkrarən külli miqdarda rüşvət alma), 312-1.1 (vəzifəli şəxsin qərarına qanunsuz təsir göstərmə - nüfuz alveri) və digər maddələri ilə ittiham elan edilməklə barəsində yaşı və səhhəti nəzərə alınmaqla, ev dustaqlığı qətimkan tədbiri seçilib".
Cinayət işi baxılması üçün aidiyyəti üzrə Bakı Ağır Cinayətlər Məhkəməsinə göndərilib.
İttihamlara Ə.Rüstəmov və onun yaxınlarından münasibət almaq mümkün olmayıb. Həmin ittihamlar üzrə şəxsə 12 ilədək həbs cəzası verilə bilər.
Xatırlatma
Son illər Azərbaycanda Müdafiə Nazirliyinin maliyyə və bir çox sahələr üzrə vəzifəli şəxsləri oxşar ittihamlarla məsuliyyətə cəlb edilirlər. Həmin şəxslər, əsasən, ittihamları qəbul etməsələr də, bütün bunlar ölkədə korrupsiyaya ilə mübarizə kimi təqdim edilir.
Amma bəzi ekspertlər də hesab edirlər ki, Azərbaycanda korrupsiya ilə real, köklü mübarizədən çox onun imitasiyası yaradılır. Onların fikrincə, ölkədə korrupsiya ilə sistemli mübarizə yoxdur.
Naxçıvanın ombudsmanı olmayacaq
Naxçıvan Muxtar Respublikasında (MR) Ombudsman təsisatı ləğv edilib. Bu barədə Naxçıvan MR Ali Məclisinin mətbuat xidməti məlumat yayıb.
Məlumatda bildirilir ki, bu gün, aprelin 10-da Naxçıvan MR Ali Məclisinin sessiyası keçirilib. Ali Məclis sədrinin birinci müavini Bəxtiyar Məmmədov qeyd edib ki, Naxçıvan MR Konstitusiyasından həmin təsisatla bağlı müddəalar çıxarılıb. Bu səbəbdən "Naxçıvan Muxtar Respublikasının İnsan Hüquqları üzrə Müvəkkili (Ombudsman) haqqında" Naxçıvan Muxtar Respublikası Qanununun ləğv edilməsi zərurəti yaranıb.
Qanun səsə qoyularaq qəbul edilib.
Ötən il iyulun 8-də Milli Məclis "Naxçıvan Muxtar Respublikasının Konstitusiyasında dəyişikliklərin təsdiq edilməsi haqqında" Konstitusiya qanunu layihəsini üçüncü oxunuşda qəbul etmişdi.
Hüquqşünaslar hesab edirdi ki, həmin dəyişikliklərlə, əsasən, ölkə prezidentinin muxtar respublikada hökmü artırılır.
Azərbaycanda Ombudsman Aparatı 2002-ci ildən fəaliyyət göstərir. Naxçıvan Muxtar Respublikasında isə ayrılıqda Ombudsman Aparatı 2005-ci ildə yaradılmışdı.
İstər Muxtar Respublikada, istərsə də bütünlükdə Azərbaycanda ombudsman aparatlarının fəaliyyətini hüquq müdafiəçiləri əsasən tənqidi dəyərləndiriblər. Onlar vurğulayıblar ki, ombudsmanların hesabatında heç vaxt həbs yerlərində işgəncə faktlarının təsdiq edilməsi ilə bağlı rəylər yer almayıb. Halbuki ölkədə insan hüquqları və işgəncə halları ilə bağlı çoxsaylı şikayətlər var. Həmin hüquq müdafiəçiləri hesab edirlər ki, Azərbaycanda Ombudsman Aparatının mövqeyi hökumətin insan haqları ilə bağlı mövqeyindən köklü şəkildə fərqlənmir. Amma Ombudsman Aparatının özündə tənqidləri əsaslı saymayıblar.
Xatırlatma
1995-ci ilin dekabrından Naxçıvan MR Ali Məclisinə sədrlik edən Vasif Talıbovun dörd il öncə, 2022-ci ildə istefaya göndərilməsi muxtar respublikada dəyişikliklərə səbəb oldu. Həmin il dekabrın 22-də prezident İlham Əliyev ora öz səlahiyyətli nümayəndəsini göndərdi. Daha sonra muxtar respublikada bir çox vəzifəli şəxslər mənimsəmə və başqa ittihamla istintaqa cəlb edildilər.
Naxçıvan MR 1924-cü ildə yaradılıb. Onun Azərbaycanın başqa əraziləri ilə quru sərhədi yoxdur. Türkiyə, Ermənistan və İran İslam Respublikası ilə qonşudur.
Azərbaycanın gəliri artıb, amma artıq neftin qiyməti düşür...
Bu ilin yanvar-mart aylarında Azərbaycan dövlət büdcəsinin gəlirləri 9 milyard 599 milyon manat təşkil edib. Bu da proqnozun 458.9 milyon manat və ya 5 faiz üstələnməsi deməkdir.
Bununla bağlı Maliyyə Nazirliyi məlumat yayıb.
Ölkənin yerli saytlarının hesablamalarına görə, 2026-ci ilin yanvar-mart aylarında dünya bazarlarında "Azeri Light" (CIF) markalı neftin 1 barelinin orta illik ixrac qiyməti 85.11 ABŞ dollarına bərabər olub.
Fevralın 28-də ABŞ və İsrail İrandakı hədəflərə zərbələr endirməyə başlayıb ( ABŞ və İsrail İranın nüvə proqramını bütün dünyaya təhdid sayır). İran buna İsrail və regiondakı digər ölkələrdə ABŞ bazalarına raket, həmçinin dron hücumları ilə cavab verib. Nəticədə Hörmüz boğazının bağlanması fonunda neft kəskin bahalaşıb. Amma aprelin 8-də Pakistanın vasitəçiliyi ilə ABŞ və İran arasında iki həftəlik atəşkəs elan olunub, danışıqlara start verilib, bunla da neft ucuzlaşmağa başlayıb. Ekspertlər hesab edirlər ki, danışıqlar müsbət nəticə versə, neft ənənəvi qiymətlərə düşəcək.
Azərbaycanın builki dövlət büdcəsində "Azeri Light" markalı neftinin 1 barelinin orta qiyməti 65 ABŞ dollarından hesablanıb. 2026-ci il üzrə proqnozlaşdırılan dövlət büdcəsi gəlirlərinin (38 milyard 423 milyon manat) 16 milyon 350 milyon manatı neft-qaz sektorunun hesabına formalaşmalıdır.
Azərbaycana gələnlər azalıb, gedənlər artıb
2026-cı ilin yanvar-fevral aylarında Azərbaycana gəlmiş xaricilərin və vətəndaşlığı olmayan şəxslərin sayı əvvəlki ilin eyni dövrü ilə müqayisədə azalıb. Bu barədə bu gün, aprelin 3-də Dövlət Statistika Komitəsi məlumat yayıb.
Məlumatda vurğulanır ki, bu ilin iki ayında Azərbaycana dünyanın 163 ölkəsindən 337.3 min (0.4 faiz az) xarici və vətəndaşlığı olmayan şəxs gəlib. Gələnlərin çoxu (23.2 faiz) Rusiya Federasiyası vətəndaşları olub: "2025-ci ilin yanvar-fevral ayları ilə müqayisədə xarici ölkələrə gedən Azərbaycan vətəndaşlarının ümumi sayı 0.8 faiz artaraq 298.7 min nəfər olub. Vətəndaşlarımızın 37.4 faizi Türkiyəyə (əvvəlki ilin eyni dövrünə nisbətən 2.1 faiz çox), 15.2 faizi Rusiya Federasiyasına (2.8 faiz az), 12.5 faizi İrana (17.7 faiz çox)... gediblər".
Ekspertlər Azərbaycana gələnlərin sayında azalmanı, əsasən, bu ölkədə bir sıra qonşularla müqayisədə turizm imkanlarının əlverişli olmaması ilə izah edirlər. Onlar deyirlər ki, Azərbaycanda turizmlə bağlı qiymətlər qonşu ölkələrlə, o cümlədən Gürcüstanla müqayisədə yüksəkdir.
2020-ci ilin əvvəlindən koronovirus pandemiyası ilə bağlı Azərbaycanın quru sərhədlərində gediş-gəliş məhdudlaşdırılıb. Pandemiya başa çatsa da, bu məhdudiyyətin götürülməməsini rəsmilər təhlükəsizlik amili, ekspertlər isə hökumətin iqtisadi maraqları (ölkədən valyuta çıxmasın və s.) ilə izah edirlər.
Şuşaya bu yol ödənişli oldu
Əhmədbəyli-Füzuli-Şuşa avtomobil yolunun 81.3 kilometrlik hissəsi ödənişli avtomobil yolu kimi müəyyən edilib.
Nazirlər Kabineti bu barədə aprelin 1-də qərar verib.
Ödənişli avtomobil yolunun başlanğıc və son nöqtələri belədir:
- başlanğıc nöqtəsi: M–6 Hacıqabul–Bəhramtəpə–Mincivan avtomobil yolunun 157-ci kilometri;
- son nöqtəsi: Əhmədbəyli–Füzuli–Şuşa avtomobil yolunun (Zəfər yolu) 100.5-ci kilometri.
Tarif Şurası ödənişin məbləğini təsdiq etməlidir, - qərarda vurğulanır.
24 fevral
Azərbaycanda ödənişli yollarda sürət artırıldı
"Yol hərəkəti haqqında" və "Avtomobil yolları haqqında" qanunlarda dəyişiklik edilməsi ilə bağlı qanun layihəsi Milli Məclisdə üçüncü oxunuşda təsdiqlənib.
Layihəyə əsasən, ödənişli avtomagistrallarda sürət həddi minik və çəkisi 3.5 tondan az yük avtomobilləri üçün 130 kilometr/saat müəyyən edilir. İri avtobuslar, qoşqulu minik avtomobilləri və 3.5 tondan artıq yük avtomobilləri üçün isə 90 kilometr/saat.
Azərbaycanda yollarda sürət həddinin saatda 130 kilometr müəyyən edilməsi ilk dəfədir.
Ölkədə hazırda əsas ödənişli yol "Bakı–Quba–Rusiya Federasiyası ilə dövlət sərhədi" yeni avtomobil yoludur. Hacı Zeynalabdin Tağıyev qəsəbəsindən başlayan bu yolun 129 kilometrlik hissəsi ödənişli əsaslarla fəaliyyət göstərir.
Qiymətlər avtomobildən asılı olaraq dəyişir.
- minik avtomobilləri və kütləsi 3.5 tona qədər olan yük avtonəqliyyat vasitələri üzrə 1 km üçün 9.3 qəpik (bütün yol üçün 12 manat)
- kütləsi 3.5 tondan yuxarı olan yük avtonəqliyyat vasitələri.. üzrə 1 km-ə 11.6 qəpik (15 manat)
- avtobuslar üzrə 1 km üçün 7.8 qəpik (10 manat)
- TIR-lar üzrə 1 km-ə 19.4 qəpik (25 manat)
Müstəqil ekspertlər hesab edir ki, böyük neft pullarının gəldiyi bir ölkədə ödənişli yolların olması və orada sürət həddinin artırılması sosial bərabərliyə imkan vermir. Həmin yolla müqayisədə alternativ ödənişsiz yolun isə nisbətən əlverişsiz olduğu vurğulanır.
Ekspertlərə görə, qanunvericiliyə bu dəyişiklik "pulun varsa, sürətdə problem yoxdur" deməkdir.
Azərbaycanda taksilərin icbari sığorta xərcləri artırılır
"Avtonəqliyyat vasitəsi sahiblərinin mülki məsuliyyətinin icbari sığortası sahəsində Qaydalar"a dəyişikliklər təsdiq edilib. Bu barədə Mərkəzi Bankın (AMB) aprelin 3-də yaydığı məlumatda bildirilir.
"Aparılan təhlillər şəxsi məqsədlərlə istifadə olunan avtonəqliyyat vasitələrinə münasibətdə sərnişin daşımalarında istifadə olunan taksilərin üçüncü şəxslərin əmlakına və səhhətinə zərər vurma ehtimallarının yüksək olduğunu göstərib", - məlumatda vurğulanır.
"Qeyd olunan amillər taksi fəaliyyətində istifadə olunan nəqliyyat vasitələrinə münasibətdə xüsusi əmsalların tətbiqi zərurətini yaradıb", - əlavə edilir.
Nəticə...
Avtonəqliyyat vasitəsi taksi kimi istifadə edildikdə birillik icbari sığorta haqqı məbləği hesablanarkən 1.5 əmsalı tətbiq olunacaq.
Ekspertlər düşünür ki, bu hal taksi xidmətində qiymətlərin bir qədər də yüksəlməsinə xidmət edəcək.
Son illər Azərbaycanda taksi fəaliyyəti sahəsində qanunvericiliyə edilən bir sıra dəyişikliklər həm onların sayının azalmasına, həm də qiymət artımına səbəb olub.
Ekspertlər bu sahədə son dəyişiklikləri hökumətin monopoliya siyasəti ilə izah edirdilər.